Các quốc gia ưu tiên 'làm việc tại nhà' để tiết kiệm năng lượng

Tăng cường làm việc từ xa

Theo Reuters và The Guardian, khủng hoảng năng lượng toàn cầu đang buộc nhiều quốc gia quay trở lại một giải pháp từng phổ biến trong đại dịch Covid-19, đó là làm việc từ xa.

Việc phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí hóa lỏng toàn cầu, đã tạo ra cú sốc nguồn cung chưa từng có. Hệ quả là thị trường năng lượng toàn cầu bị siết chặt, trong khi nhiều nền kinh tế, đặc biệt tại châu Á và châu Âu, phụ thuộc lớn vào dầu khí từ Trung Đông.

Trong bối cảnh đó, các chính phủ đang chuyển hướng sang các giải pháp nhằm giảm nhu cầu tiêu thụ năng lượng, thay vì chỉ tập trung vào việc đảm bảo nguồn cung. Một trong những giải pháp nhanh và ít tốn kém nhất là khuyến khích người dân hạn chế di chuyển, đồng nghĩa với việc thúc đẩy làm việc từ xa.

Chính phủ Thái Lan đã yêu cầu công chức làm việc từ xa, hạn chế sử dụng thang máy và tạm dừng các chuyến công tác nước ngoài. Ảnh: The Nation

Tại châu Á, nhiều quốc gia đã bắt đầu triển khai các chính sách linh hoạt nhằm tiết kiệm năng lượng.

Theo tờ Pattaya Mail, Bộ Năng lượng Thái Lan đang triển khai sáng kiến “Energy Saving Plus Plus” nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và giảm tiêu thụ trong toàn bộ khu vực công.

Phó Tổng Cục trưởng Patcharee Jongrak thuộc Cục Phát triển năng lượng thay thế và hiệu quả năng lượng (DEDE) cho biết, các tòa nhà công quyền sẽ chạy điều hòa ở mức 26 - 27°C để tiết kiệm năng lượng, công chức có thể chuyển sang áo sơ mi ngắn tay thay cho trang phục như vest.

Chính phủ đồng thời khuyến khích làm việc từ xa, tăng họp trực tuyến và điều chỉnh thời gian sử dụng thiết bị điện. Chương trình dự kiến giúp tiết kiệm khoảng 660.000 lít nhiên liệu mỗi tháng (tương đương 21 triệu baht), đồng thời giảm 7,2 triệu kWh điện và cắt giảm gần 1.000 tấn LNG nhập khẩu.

Theo tờ NDTV, Sri Lanka áp dụng tuần làm việc 4 ngày nhằm tiết kiệm nhiên liệu trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng toàn cầu gia tăng do căng thẳng tại eo biển Hormuz.

Sri Lanka áp dụng tuần làm việc 4 ngày nhằm tiết kiệm nhiên liệu trong bối cảnh xung đột Trung Đông leo thang. Ảnh: Fana Media

Chính phủ nước này quyết định chọn thứ Tư là ngày nghỉ bổ sung cho các cơ quan nhà nước từ ngày 18/3, qua đó giảm nhu cầu đi lại và tiêu thụ nhiên liệu. Ngoài ra, Sri Lanka triển khai hệ thống “Thẻ nhiên liệu quốc gia”, hạn chế lượng nhiên liệu mua vào, đồng thời khuyến khích làm việc từ xa và kêu gọi khu vực tư nhân hưởng ứng tiết kiệm năng lượng.

Pakistan đóng cửa trường học trong hai tuần để tiết kiệm điện và nhiên liệu. Bangladesh cấm sử dụng điều hòa để làm mát dưới 25°C và yêu cầu các trường đại học đóng cửa. Maldives và Nepal hạn chế nguồn cung khí hóa lỏng dùng nấu ăn, khuyến khích người dân chuyển sang bếp điện.

Ở Trung Đông, Chính phủ Qatar từ ngày 2/3/2026 đã triển khai chương trình làm việc từ xa quy mô lớn trong khu vực công, cho phép khoảng 70% nhân viên tại các bộ, cơ quan và tổ chức nhà nước làm việc từ xa.

Tại châu Âu, các quan chức năng lượng cũng phát đi thông điệp rõ ràng về việc cắt giảm tiêu thụ. Một số chính phủ kêu gọi người dân hạn chế sử dụng ô tô nếu không thực sự cần thiết, đồng thời khuyến khích làm việc từ xa để giảm áp lực lên hệ thống năng lượng.

Xu hướng này không phải là mới. Năm 2022, khi xung đột Nga - Ukraine làm gián đoạn nguồn cung năng lượng, nhiều nước châu Âu đã áp dụng các biện pháp tương tự. Khi đó, việc mở rộng làm việc từ xa được ước tính có thể giúp giảm khoảng 5% mức tiêu thụ khí đốt tại một số quốc gia.

"Phao cứu sinh" từ IEA

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đã đưa ra danh sách các biện pháp khẩn cấp nhằm giảm nhu cầu dầu mỏ từ xung đột Trung Đông, trong đó ưu tiên hàng đầu là làm việc từ xa khi có thể.

Theo cơ quan này, việc cắt giảm các chuyến đi làm hàng ngày có thể nhanh chóng giảm áp lực lên thị trường nhiên liệu và giúp ổn định giá cả trong ngắn hạn.

Cơ quan Năng lượng quốc tế khuyến nghị làm việc từ xa để giảm áp lực lên thị trường năng lượng. Ảnh: IEA

Ngoài ra, IEA cũng khuyến nghị giảm tốc độ xe trên cao tốc, tăng cường đi chung xe, hạn chế đi máy bay và sử dụng phương tiện công cộng. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng các biện pháp này chỉ mang tính tạm thời và không thể hoàn toàn bù đắp sự thiếu hụt nguồn cung nếu xung đột kéo dài.

Trước đó, vào ngày 11/3, các nước thành viên IEA đã nhất trí xuất kho mức kỷ lục 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược để hạ nhiệt giá dầu thô toàn cầu, trong đó Mỹ là quốc gia đóng góp lớn nhất.

Đây không phải là lần đầu tiên IEA đưa ra các khuyến nghị tiết kiệm năng lượng. Trong cuộc khủng hoảng do xung đột Nga-Ukraine năm 2022, IEA từng ước tính việc làm việc từ xa 3 ngày mỗi tuần có thể giúp giảm nhu cầu tiêu thụ dầu toàn cầu khoảng 500.000 thùng/ngày.

Trong ngắn hạn, việc khuyến khích làm việc từ xa được xem là giải pháp linh hoạt và hiệu quả nhất. Không chỉ giúp tiết kiệm nhiên liệu, chính sách này còn giảm áp lực lên hệ thống giao thông và góp phần kiểm soát lạm phát do giá năng lượng tăng cao.

Trong khi các quốc gia vẫn đang tìm kiếm nguồn cung thay thế và tăng cường dự trữ, làm việc từ xa đang dần được tái định vị như một công cụ điều tiết năng lượng thay vì chỉ là một xu hướng lao động mang tính tạm thời. Nếu tình hình Trung Đông tiếp tục căng thẳng, xu hướng này nhiều khả năng sẽ còn kéo dài, đặc biệt tại các nền kinh tế phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng.

Phương Trang