Bộ Công Thương là cơ quan đầu mối triển khai 3 Hiệp định thương mại tự do lớn

EVFTA là một trong 3 Hiệp định thương mại tự do lớn Việt Nam tham gia.

Theo các Quyết định số 126/QĐ-TTg, 127/QĐ-TTg và 128/QĐ-TTg, Bộ Công Thương đã được chỉ định là cơ quan đầu mối chính trong việc triển khai 3 Hiệp định, gồm: EVFTA (Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU), CPTPP (Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương) và UKVFTA (Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Vương quốc Anh và Bắc Ailen).

Với vai trò này, Bộ Công Thương có trách nhiệm chủ trì điều phối và tổng hợp tình hình thực thi các Hiệp định từ các Bộ, ngành liên quan để báo cáo lên Thủ tướng Chính phủ.

Làm đầu mối tiếp nhận và xây dựng các đề xuất hỗ trợ kỹ thuật từ các đối tác nước ngoài trong quá trình thực hiện. Tham gia các Ủy ban, Nhóm công tác và phụ trách các vấn đề mới nổi (đặc biệt trong Hiệp định CPTPP).

Để việc thực thi đi vào chiều sâu, Chính phủ cũng đã nêu rõ danh sách các cơ quan đầu mối chịu trách nhiệm cho từng chương, từng lĩnh vực cụ thể của mỗi Hiệp định.

Đối với Hiệp định EVFTA, sự phối hợp giữa các Bộ được quy định rõ rệt nhằm tối ưu hóa lợi ích từ thị trường châu Âu.

Bộ Công Thương phụ trách về phòng vệ thương mại, rào cản phi thuế quan trong năng lượng tái tạo, chính sách cạnh tranh, doanh nghiệp nhà nước và các điều khoản thể chế.

Bộ Tài chính làm đầu mối về thủ tục hải quan, thuận lợi hóa thương mại và mua sắm Chính phủ. Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì các nội dung về hàng rào kỹ thuật (TBT) và sở hữu công nghiệp. Bộ Nông nghiệp và Môi trường phụ trách mở cửa thị trường nông sản, các biện pháp an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật (SPS).

Đối với Hiệp định CPTPP, các nội dung trong CPTPP đòi hỏi sự tham gia đa dạng của nhiều đơn vị. Bộ Công Thương chủ trì về thương mại dịch vụ xuyên biên giới, cạnh tranh, phòng vệ thương mại và giải quyết tranh chấp.

Bộ Tài chính phụ trách thuế quan, hải quan và cung cấp dữ liệu liên quan đến doanh nghiệp nhà nước. Bộ Nội vụ được giao làm đầu mối chủ trì các nội dung về lao động.

Đối với Hiệp định UKVFTA, tương tự như EVFTA nhưng có những điều chỉnh phù hợp với đặc thù thương mại với Vương quốc Anh.

Bộ Công Thương ngoài các vấn đề về phòng vệ và cạnh tranh, còn chủ trì về thương mại dịch vụ và thương mại điện tử. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chịu trách nhiệm về quyền tác giả và các quyền liên quan. Bộ Tư pháp là đầu mối tổng hợp chung về vấn đề minh bạch hóa trong thực thi hiệp định.

Việc phân định rõ ràng trách nhiệm của từng cơ quan không chỉ giúp các đơn vị chủ động trong công việc mà còn tạo ra một cơ chế vận hành trơn tru, giúp doanh nghiệp và người dân tận dụng tối đa các ưu đãi mà những Hiệp định này mang lại.

Song Hà