Bộ Công Thương đề xuất cho doanh nghiệp tự quyết giá xăng dầu

Bộ Công Thương vừa hoàn thiện dự thảo nghị định về kinh doanh xăng dầu (ngày 20/7/2026), đáng chú ý, dự thảo sửa đổi nguyên tắc điều hành giá xăng dầu theo hướng tăng quyền tự chủ cho doanh nghiệp, giảm sự can thiệp của nhà nước.

Bộ Công Thương đề xuất đề xuất cho doanh nghiệp tự quyết giá xăng dầu.

Theo dự thảo, thương nhân đầu mối được quyết định giá bán buôn và giá bán lẻ trong hệ thống phân phối của mình, trên cơ sở tuân thủ pháp luật về giá và công thức do cơ quan quản lý quy định. Thương nhân phân phối không thuộc hệ thống của thương nhân đầu mối cũng được quyền quyết định giá bán lẻ.

Giá bán lẻ xăng dầu của thương nhân đầu mối được xác định từ giá mua, chi phí tạo nguồn, chi phí kinh doanh định mức, lợi nhuận và các loại thuế liên quan. Riêng với dầu mazut, mức giá được xác định là giá bán buôn.

Đối với thương nhân phân phối thuộc hệ thống của thương nhân đầu mối, giá bán lẻ không được cao hơn mức do thương nhân đầu mối công bố. Trong khi đó, thương nhân phân phối hoạt động độc lập được chủ động quyết định giá bán lẻ và thỏa thuận mức chiết khấu với thương nhân bán lẻ.

Dự thảo dành cơ chế riêng cho các địa bàn xa cảng, kho đầu mối hoặc cơ sở sản xuất xăng dầu.

Trường hợp phát sinh chi phí thực tế hợp lý, hợp lệ và đã được kiểm toán, thương nhân đầu mối được công bố địa bàn áp dụng và quyết định mức giá bán để bù đắp chi phí. Tuy nhiên, giá bán tại những khu vực này không được cao hơn quá 2% so với mức giá bán lẻ do chính thương nhân công bố tại cùng thời điểm.

Với thương nhân phân phối không thuộc hệ thống của thương nhân đầu mối, giá bán lẻ tại địa bàn xa cảng, kho đầu mối hoặc cơ sở sản xuất cũng không được vượt quá mức giá bán lẻ cao nhất do thương nhân đầu mối công bố tại cùng địa bàn và thời điểm.

Các cửa hàng bán lẻ phải niêm yết và bán đúng giá niêm yết, đồng thời chịu trách nhiệm về mức giá bán ra theo quy định pháp luật.

Cùng với việc trao thêm quyền tự chủ, dự thảo yêu cầu thương nhân đầu mối và thương nhân phân phối công bố giá trước thời điểm điều chỉnh. Việc kê khai giá phải được thực hiện trong vòng một ngày làm việc kể từ ngày điều chỉnh.

Thương nhân đầu mối phải gửi hồ sơ kê khai tới Bộ Công Thương và UBND cấp tỉnh tại các địa phương có hệ thống phân phối. Thương nhân phân phối hoạt động độc lập gửi hồ sơ tới UBND cấp tỉnh nơi đặt trụ sở chính và nơi có hệ thống phân phối.

Các doanh nghiệp cũng phải kết nối dữ liệu kê khai giá với cơ quan quản lý nhà nước theo quy định của Bộ Công Thương.

Bộ Công Thương cho rằng việc sửa đổi cơ chế điều hành giá nhằm khắc phục những bất cập của cơ chế giá cơ sở hiện hành, tăng tính minh bạch và nâng cao quyền tự chủ của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu, đồng thời vẫn duy trì công cụ quản lý nhà nước thông qua cơ chế kê khai, thanh tra và giám sát theo quy định của Luật Giá.

Thái Bình