Bé 4 tuổi ngộ độc paracetamol nặng vì được cho uống 3 tiếng/lần

Bệnh nhi phải thở máy vì suy hô hấp. Ảnh: BVCC.

Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Minh Tiến, Phó giám đốc Bệnh viện Nhi đồng Thành phố (TP.HCM), vừa điều trị thành công cho bệnh nhi N.T.T. (4,5 tuổi, nặng 17 kg, ngụ xã Khánh Hưng, tỉnh Tây Ninh) bị ngộ độc paracetamol nặng dẫn đến suy gan cấp sau khi được người nhà tự ý cho uống thuốc hạ sốt quá liều.

Theo bệnh sử, trẻ sốt liên tục trong 3 ngày, kèm đau bụng và nôn ói nhưng không tiêu chảy. Gia đình tự mua thuốc điều trị tại nhà, trong đó có paracetamol hàm lượng 325 mg.

Do trẻ sốt cao kéo dài, cứ khoảng 3 giờ người nhà lại cho uống một liều paracetamol, lặp lại nhiều lần. Tổng lượng thuốc trẻ sử dụng lên đến khoảng 210 mg/kg, cao gấp nhiều lần mức khuyến cáo.

Khi nhập viện, bệnh nhi trong tình trạng lơ mơ, ngủ gà, độ bão hòa oxy trong máu chỉ đạt 90-91%. Trẻ có biểu hiện vàng da, vàng mắt, xét nghiệm cho thấy tổn thương gan rất nặng với men gan tăng hàng nghìn đơn vị, bilirubin tăng cao, rối loạn đông máu nghiêm trọng và nồng độ amoniac trong máu tăng cao.

Các bác sĩ chẩn đoán trẻ bị ngộ độc paracetamol gây suy gan cấp, đồng thời theo dõi nhiễm trùng huyết.

Ngay sau nhập viện, bệnh nhi được hồi sức tích cực với thở oxy, đặt nội khí quản hỗ trợ hô hấp, truyền dịch chống sốc, sử dụng thuốc vận mạch, chống phù não, kháng sinh, điều chỉnh rối loạn điện giải và kiềm toan.

Song song đó, các bác sĩ truyền tĩnh mạch thuốc giải độc N-acetylcysteine (NAC) và chỉ định thay huyết tương kết hợp lọc máu liên tục trong 3 đợt nhằm hỗ trợ chức năng gan, loại bỏ độc chất và cải thiện tình trạng rối loạn đông máu.

Sau hơn hai tuần điều trị tích cực, tình trạng bệnh nhi cải thiện rõ rệt. Trẻ hết vàng da, vàng mắt, tỉnh táo, chức năng gan trở về bình thường, được cai máy thở và tự thở khí trời trước khi xuất viện.

Qua trường hợp này, bác sĩ Tiến khuyến cáo phụ huynh không tự ý tăng liều hoặc rút ngắn khoảng cách dùng thuốc hạ sốt cho trẻ khi thấy sốt kéo dài, bởi điều này có thể dẫn đến ngộ độc paracetamol và gây tổn thương gan nghiêm trọng.

Bác sĩ Tiến cho biết chỉ nên dùng paracetamol khi trẻ sốt từ 38,5 độ C trở lên, với liều 10-15 mg/kg/lần. Thuốc chỉ được lặp lại sau mỗi 4-6 giờ và tổng liều trong 24 giờ không vượt quá 60 mg/kg.

Ngoài việc sử dụng thuốc đúng liều, phụ huynh nên cho trẻ mặc quần áo thoáng mát, chất liệu cotton, uống đủ nước để hỗ trợ hạ nhiệt. Nếu trẻ sốt kéo dài trên 24-48 giờ hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường như lừ đừ, nôn nhiều, co giật, khó thở, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám, xác định nguyên nhân và điều trị kịp thời, tuyệt đối không tự ý mua thêm thuốc cho trẻ uống.

Nguyễn Thuận