Bảo đảm điện cho mục tiêu tăng trưởng cao

Trước yêu cầu bảo đảm cung ứng điện, Bộ Công Thương đã và đang chủ động phối hợp chặt chẽ với các địa phương rà soát, tháo gỡ khó khăn, quyết liệt đẩy nhanh tiến độ triển khai Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 điều chỉnh (Quy hoạch điện VIII điều chỉnh), tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của đất nước.

Quyết liệt thực hiện, phối hợp với các địa phương

Để bảo đảm cung ứng đủ điện cho phát triển kinh tế - xã hội, Bộ Công Thương đã và đang chủ động làm việc với nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước nhằm rà soát tổng thể tình hình triển khai Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, đẩy nhanh tiến độ các công trình hạ tầng truyền tải và nguồn điện trọng điểm.

Hiện nay, tỉnh Bắc Ninh đang triển khai nhiều dự án trọng điểm, trong đó có trạm biến áp 500kV Bắc Ninh dự kiến hoàn thành trong quý III/2026; trạm biến áp 220kV Yên Dũng dự kiến hoàn thành trong quý IV/2026; trạm biến áp 220kV Bắc Ninh 5 dự kiến hoàn thành trong quý IV/2026. Bên cạnh đó, dự án đường dây 220kV từ trạm biến áp 500kV Bắc Ninh đến trạm biến áp 220kV Bắc Ninh 4 cũng đang được chuẩn bị triển khai và dự kiến hoàn thành trong năm 2027.

Bộ Công Thương đang tập trung tháo gỡ khó khăn, quyết liệt đẩy nhanh hạ tầng năng lượng, tạo đà cho nền kinh tế bứt phá.

Công tác rà soát tại tỉnh Ninh Bình lại đặt trọng tâm vào việc tháo gỡ vướng mắc cho các dự án nguồn điện sinh khối, điện rác và hệ thống các tuyến đường dây truyền tải liên vùng, nhằm bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định cho các trung tâm du lịch, công nghiệp phụ trợ cũng như phụ tải sinh hoạt trên địa bàn.

Trong khi đó, tại Quảng Ngãi, các giải pháp tập trung giải quyết triệt để những điểm nghẽn về mặt bằng và cơ chế cho hạ tầng năng lượng tại Khu kinh tế Dung Quất, đặc biệt là thúc đẩy tiến độ triển khai chuỗi dự án khí - điện Cá Voi Xanh, các dự án điện gió, điện mặt trời và hệ thống lưới điện giải tỏa công suất cho toàn vùng kinh tế trọng điểm miền Trung.

Tại các địa phương, Bộ Công Thương đã trực tiếp làm rõ các điểm nghẽn về mặt bằng, thủ tục đầu tư và quy hoạch. Bộ đề nghị các địa phương rà soát chặt chẽ danh mục nguồn, lưới điện để kịp thời cập nhật, điều chỉnh, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng chậm tiến độ do vướng mắc thủ tục thuộc thẩm quyền quản lý.

Dự án Trạm biến áp 500 kV Bắc Ninh theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đang đẩy nhanh tiến độ. Ảnh: Nguyên Thảo

Cùng với việc phát triển hạ tầng trong nước, Việt Nam cũng đang đẩy mạnh thương thảo hợp tác mua bán điện với các nước láng giềng như Lào và Trung Quốc ở khu vực phía Bắc. Theo số liệu của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), sản lượng điện sản xuất và nhập khẩu toàn hệ thống trong tháng 6 đạt 32,6 tỷ kWh, tăng 14,25% so với cùng kỳ năm 2025. Lũy kế 6 tháng đầu năm đạt 171,54 tỷ kWh, tăng 9,85%.

Trong vòng 5 năm tới, Việt Nam có thể mua ít nhất 8.000 MW điện từ Lào và tăng thêm theo tình hình thực tế. Điện mua từ Lào được truyền tải về Việt Nam qua 4 hệ thống lưới 500 kV (Sam Nuea - Hòa Bình 2, Xebanghieng - Hướng Hóa, Monsoon - Thạnh Mỹ, Hatxan - Kon Tum) và 8 hệ thống 220 kV nối từ các nhà máy ở Nam Sum, Nậm Mô, Nam Ou về các trạm Nông Cống, Tương Dương, Đô Lương, Lao Bảo... Với Trung Quốc, Việt Nam dự kiến nhập khẩu thêm 3.000 MW qua hai hướng chính là Lào Cai (khoảng 600 MW, qua trạm B2B tại biên giới Việt - Trung) và Quảng Ninh.

Việc mở rộng quy mô nhập khẩu điện kết hợp với đầu tư hạ tầng đường dây truyền tải biên giới giúp tăng cường độ an toàn và tính linh hoạt trong vận hành hệ thống điện quốc gia.

Đặc biệt, nguồn điện khí LNG đang khẳng định vai trò là nguồn điện nền quan trọng. Hiện nay toàn quốc đã có 18 dự án điện LNG, trong đó 17 dự án đã xác định được chủ đầu tư. Thực tế này thể hiện sự quyết liệt của Bộ Công Thương cùng các bộ, ngành và địa phương trong việc cụ thể hóa Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, tạo đà bứt phá cho hạ tầng năng lượng giai đoạn đến năm 2030.

Tháo gỡ nút thắt, khơi thông nguồn lực nhìn từ thực tiễn

Cũng như Bắc Ninh, tỉnh Quảng Ninh là một trong những địa bàn trọng điểm về công nghiệp và năng lượng của khu vực phía Bắc. Theo Kế hoạch thực hiện, Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, giai đoạn 2025 - 2035, trên địa bàn tỉnh được quy hoạch 29 dự án nguồn điện với tổng công suất 10.186 MW. Riêng giai đoạn 2025 - 2030 có 21 dự án nguồn điện với tổng công suất 3.502 MW.

Đến nay, tỉnh đã lựa chọn được chủ đầu tư cho 6 dự án nguồn với tổng công suất 2.165 MW (đạt 61,8% công suất quy hoạch giai đoạn 2025-2030). Các dự án tiêu biểu gồm: Nhà máy điện khí LNG Quảng Ninh (1.500 MW), Điện gió Quảng Ninh 1 (200 MW), Nhiệt điện đồng phát Hải Hà 1 (300 MW), Điện mặt trời Đầm Hà (100 MW), Điện rác Hạ Long (15 MW) và Điện gió Quảng Ninh 4 (50 MW).

Đoàn công tác của Bộ Công Thương do Thứ trưởng Trương Thanh Hoài làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với UBND tỉnh vào chiều ngày 21/7 nhằm đánh giá việc triển khai thực hiện Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII, rà soát các dự án nguồn, lưới điện để điều chỉnh, cập nhật, bổ sung vào Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII và tình hình phát triển công nghiệp trên địa bàn tỉnh.

Tại buổi làm việc, tỉnh Quảng Ninh cũng kiến nghị Bộ Công Thương tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, hướng dẫn, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai các Nghị quyết của Chính phủ về phát triển công nghiệp và các dự án nguồn và lưới điện theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Bảo đảm an ninh năng lượng là điều kiện tiên quyết để giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng.

Đối với Dự án Nhà máy điện khí LNG Quảng Ninh, tiến độ thực hiện chưa đạt như kỳ vọng do vướng mắc liên quan đến các điều khoản trong Hợp đồng mua bán điện (PPA). Tỉnh Quảng Ninh đề nghị Bộ Công Thương tham mưu Chính phủ sớm giải quyết dứt điểm các vướng mắc này để nhà đầu tư hoàn thiện thủ tục, triển khai thi công.

Cùng với đó, việc triển khai các dự án điện mặt trời tập trung trên lòng hồ thủy lợi gặp vướng mắc về cơ chế cho thuê đất kết hợp đa mục đích theo Luật Đất đai. Hướng dẫn của Cục Quản lý Đất đai tại Văn bản số 2411/QLĐĐ-CSPC ngày 29/5/2026 chưa thực sự cụ thể đối với trường hợp nhà đầu tư đề nghị sử dụng đất kết hợp đa mục đích trên diện tích của chủ sử dụng khác.

Về công tác phát triển điện gió ngoài khơi còn chậm do khu vực biển Quảng Ninh chưa có doanh nghiệp nào được giao khu vực biển để khảo sát. Đồng thời, địa phương cũng gặp khó khăn trong việc thỏa thuận ranh giới đầu tư hạ tầng lưới điện dùng chung ngoài ranh giới dự án của bên mua điện (nhất là tại các khu công nghiệp, khu đô thị lớn). Tỉnh cũng đề xuất Bộ Công Thương hướng dẫn làm rõ cơ chế thành lập Trung tâm công nghiệp, dịch vụ năng lượng tái tạo liên vùng trên địa bàn.

Về hạ tầng truyền tải, tỉnh Quảng Ninh đang phối hợp chặt chẽ với Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm. Trong đó, ưu tiên hàng đầu là các dự án phục vụ nhập khẩu điện từ Trung Quốc hoàn thành trong tháng 12/2026 theo Chỉ thị số 01/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, bao gồm: Đường dây 220 kV Biên giới Việt Nam - Trung Quốc - Móng Cái, Trạm biến áp 220 kV Móng Cái và Đường dây 220 kV Hải Hà - Móng Cái.

Bên cạnh đó, địa phương cũng chủ động nghiên cứu, đề xuất bổ sung vào Quy hoạch điện VIII điều chỉnh các dự án hạ tầng quan trọng như: Trạm biến áp 220 kV Hiệp Hòa, Đầm Nhà Mạc, Hà An để kịp thời bảo đảm cấp điện cho Khu kinh tế ven biển Quảng Yên và Dự án Khu đô thị phức hợp Hạ Long Xanh.

Bảo đảm an ninh năng lượng là điều kiện tiên quyết để giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng. Sự đồng hành của Bộ Công Thương cùng sự chủ động tháo gỡ khó khăn từ phía chính quyền địa phương sẽ là chìa khóa mở đường cho các dự án năng lượng bứt phá, cung cấp đủ nguồn điện chất lượng cao, phục vụ đắc lực cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.

Thực hiện Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, Bộ Công Thương tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các địa phương rà soát, kịp thời tháo gỡ khó khăn về thủ tục đầu tư và hạ tầng nguồn, lưới điện. Việc đẩy nhanh tiến độ hạ tầng năng lượng không chỉ bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia mà còn khơi thông nguồn lực đầu tư, tạo động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững.

Thanh Thùy