Bánh chuối nếp – Hương vị của ký ức quê nhà

Bánh chuối nếp không cầu kỳ về nguyên liệu, cũng chẳng phô trương trong hình thức, chiếc bánh như chính tâm hồn người Việt: giản dị, chân thành, nhưng lại sâu sắc đến lạ.

Có lẽ điều làm chiếc bánh trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở vị ngọt của chuối hay cái dẻo của nếp, mà còn ở ký ức được gói ghém bên trong. Đó là hình ảnh người bà, người mẹ tần tảo ngồi bên bếp lửa, đôi bàn tay khéo léo lựa từng quả chuối chín vàng ươm, điểm những đốm nâu li ti như dấu vết của thời gian, rồi sau đó cẩn thận gói từng chiếc bánh trong tấm lá chuối xanh mướt, buộc lại bằng sợi lạt mỏng manh nhưng chắc chắn như tình thương dành cho con, cho cháu. Tiếng củi nổ tí tách trong đêm khuya tĩnh mịch, mùi khói quyện với hương đồng thấm vào từng thớ áo, trên từng sợi tóc của những đứa trẻ ngồi quây quần bên bếp với mắt long lanh chờ đợi nồi bánh sôi lục bục suốt mấy canh giờ.

Chiếc bánh chuối nếp gói trọn vị tuổi thơ.

Người quê tôi thường nói làm bánh chuối nếp không khó, nhưng để có được chiếc bánh ngon thì cần đến cái tâm. Chuối phải chọn loại chín mềm, ngọt tự nhiên; nếp phải là nếp cái hoa vàng dẻo thơm, ngâm qua đêm cho hạt nở căng đều. Lá chuối phải hơ qua lửa cho dịu lại, gói sao cho khéo để khi luộc lên, bánh không bị bung mà vẫn giữ được hình dáng vuông vắn, đằm thắm. Mỗi công đoạn đều đòi hỏi sự nhẫn nại, tỉ mỉ.

Giữa nhịp sống đô thị vội vã hôm nay, đôi khi ta bắt gặp chiếc bánh chuối nếp ở một góc chợ nhỏ hay trên gánh hàng rong ven đường. Mua một chiếc, bóc lớp lá xanh ra, hơi nóng còn phảng phất, mùi thơm dìu dịu lan tỏa, đưa lối cho những ký ức cũ ùa về, nơi quê nhà vẫn bình yên, bếp lửa vẫn đỏ hồng và tình thân vẫn luôn ấm áp như thuở nào.

Có người bảo, ẩm thực Việt Nam đẹp ở chỗ nó luôn gắn liền với ký ức và tình thân. Chiếc bánh chuối nếp chính là minh chứng rõ ràng nhất cho điều ấy. Nó không chỉ là món ăn, mà còn là sợi dây vô hình nối liền quá khứ với hiện tại, nối liền những đứa con xa xứ với mảnh đất chôn nhau cắt rốn. Để rồi mỗi khi nhớ về, dù ở phương trời nào, ta vẫn thấy lòng mình ấm lại, như được trở về bên bếp lửa năm xưa, nơi có bà, có mẹ, và có cả một tuổi thơ êm đềm không bao giờ phai nhạt.

Thái Học