Bản giao hưởng của khát vọng, sứ mệnh kiến tạo

Niềm tin xã hội - “vốn liếng” vô giá của quốc gia

Nhìn lại chặng đường đã qua, chúng ta có quyền tự hào về một Việt Nam kiên cường: từ tro tàn chiến tranh, từ những năm tháng bao cấp thiếu thốn, đất nước đã chuyển mình mạnh mẽ bằng đường lối đổi mới đúng đắn, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Trong dòng chảy ấy, Đại hội XIV là điểm hội tụ của thành tựu, khát vọng và trách nhiệm lịch sử, thời khắc để “tổng kết để tiến xa”, “nhìn lại để bứt phá” trong một bối cảnh quốc tế nhiều biến động và cạnh tranh chiến lược gia tăng.

Một tấm panô khổ lớn chào mừng Đại hội XIV của Đảng trên đường Nguyễn Tất Thành, phường Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk. Ảnh: Tuyết Hương

Bức tranh kinh tế cho thấy sức bật nội sinh đáng ghi nhận. Năm 2025, GDP Việt Nam ước đạt khoảng 514 tỷ USD; GDP bình quân đầu người khoảng 5.026USD; tốc độ tăng trưởng cả năm 8,02%. Trong mọi giai đoạn phát triển, Đảng ta luôn đặt con người ở vị trí trung tâm, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự nghiệp đổi mới. Thước đo của phát triển, vì thế không dừng lại ở tăng trưởng GDP, mà được kiểm chứng bằng chất lượng sống, cơ hội tiếp cận dịch vụ thiết yếu. Theo UNDP, Việt Nam đã bước vào nhóm “phát triển con người cao”; HDI năm 2022 đạt 0,726, xếp hạng 107/193 quốc gia và vùng lãnh thổ. Song song đó, nỗ lực giảm nghèo tiếp tục tạo dấu ấn: tỷ lệ hộ nghèo giảm còn khoảng 1,93% vào năm 2024 theo các báo cáo chính thức được công bố.

Phương châm “Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển” chính là bản thiết kế hành động cho cả một giai đoạn. Đoàn kết để hội tụ sức mạnh; dân chủ để khơi nguồn sáng tạo và đồng thuận; kỷ cương để bảo đảm hiệu lực, hiệu quả; đột phá để vượt qua giới hạn cũ và phát triển để nâng cao hạnh phúc con người, đó là mạch tư duy xuyên suốt. Đối với mỗi người dân, kỷ nguyên mới bắt đầu từ việc nhỏ nhất nhưng bền bỉ nhất: làm tốt công việc của mình, sống có trách nhiệm, tôn trọng pháp luật, học tập suốt đời, sẵn sàng đổi mới và sẵn sàng dấn thân. Khi từng cá nhân tin vào con đường chung và tự rèn mình như một “tế bào khỏe”, đất nước sẽ có một “cơ thể khỏe”, đủ sức bứt phá, đủ sức đứng vững và đủ sức đi xa.

Từ thực tiễn ấy, Đại hội XIV đặt ra yêu cầu phát triển bao trùm và công bằng hơn: nâng chất lượng việc làm, tăng năng suất lao động, mở rộng tiếp cận giáo dục - y tế chất lượng, phát triển nhà ở xã hội và chăm lo tốt hơn cho các nhóm yếu thế. Khi cơ hội được mở rộng, khi người dân được trao quyền và được bảo vệ bởi hệ thống an sinh vững chắc, niềm tin xã hội sẽ trở thành “vốn liếng” vô giá của quốc gia.

“Mở khóa” thể chế, kết nối hạ tầng, nâng tầm nhân lực

Nếu ví quốc gia như một cơ thể sống, thì thể chế là “hệ thần kinh” điều khiển; hạ tầng là “mạch máu” lưu thông; còn con người là “trái tim” tạo nên sức sống. Tầm nhìn của Đại hội XIV vì vậy cần được hiện thực hóa bằng 3 đột phá chiến lược được nâng tầm cả về chất và lượng.

Đột phá về thể chế: tiếp tục hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa hiện đại; đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số trong khu vực công; củng cố kỷ luật - kỷ cương; kiên trì phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; tạo môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng, an toàn, để mọi nguồn lực xã hội được khơi thông và sử dụng hiệu quả.

Đột phá về hạ tầng: những năm gần đây, hạ tầng chiến lược đã tăng tốc với quy mô chưa từng có. Theo báo cáo, đến cuối năm 2025, tổng chiều dài mạng lưới cao tốc vượt 3.800km, vượt mục tiêu 3.000km, hình thành các trục kết nối liên vùng và mở rộng không gian phát triển. Cùng với đó, những dự án mang tính biểu tượng như Cảng Hàng không quốc tế Long Thành (tổng đầu tư nhiều giai đoạn, quy mô lớn) đang tạo nền tảng cho một trung tâm trung chuyển mới, nâng cấp năng lực logistics và sức cạnh tranh quốc gia…

Đột phá về nhân lực: phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực mũi nhọn như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo, công nghiệp bán dẫn, an ninh mạng và quản trị số. Mục tiêu kinh tế số đóng góp 30% GDP vào năm 2030. Muốn đi nhanh phải có đội ngũ tinh hoa; muốn đi xa phải có nền tảng giáo dục, khoa học và văn hóa đủ sâu để nuôi dưỡng bản lĩnh, đạo đức, khát vọng cống hiến và sức sáng tạo.

Đổi mới sáng tạo, hội nhập sâu, phát triển xanh

Trong một thế giới biến động nhanh, sức mạnh quốc gia không chỉ đo bằng quy mô kinh tế, mà còn bằng năng lực đổi mới sáng tạo, khả năng thích ứng và uy tín quốc tế. Trên hành trình ấy, Việt Nam đang từng bước xây dựng “thương hiệu quốc gia” của một nền kinh tế năng động, một xã hội ổn định và một đối tác tin cậy.

Về đổi mới sáng tạo, Việt Nam được ghi nhận cải thiện thứ hạng trong Global Innovation Index: năm 2024 Việt Nam đứng thứ 44. Về phát triển xanh, Việt Nam kiên định mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050; đồng thời, từng bước hoàn thiện các công cụ chính sách để giảm phát thải và thúc đẩy chuyển dịch năng lượng. Đáng chú ý, Việt Nam đã triển khai giai đoạn thí điểm cơ chế giao dịch phát thải (ETS) đối với một số ngành phát thải lớn như thép, xi măng, nhiệt điện, tạo nền tảng cho thị trường carbon theo lộ trình.

Đại hội XIV của Đảng là lời hiệu triệu mạnh mẽ đối với toàn dân tộc: Mỗi chủ trương đúng đắn cần được triển khai bằng chương trình, dự án, cơ chế rõ ràng; mỗi mục tiêu phát triển cần được đo bằng kết quả, sự hài lòng của người dân, bằng năng lực cạnh tranh của nền kinh tế và bằng vị thế quốc gia trên trường quốc tế.

TRẦN QUỐC VIỆT