An toàn là trên hết

Vào mùa xuân, các địa phương trong tỉnh cũng như trên cả nước tổ chức nhiều lễ hội truyền thống. Bên những mái đình cổ kính, dòng người nô nức đi theo đoàn rước kiệu trong trang phục rực rỡ, xem các trò chơi dân gian, hòa mình trong tiếng trống, chiêng rộn ràng. Ai nấy như trẻ lại, có những phút giây thư thái sau bao ngày lao động vất vả. Thế nhưng xung quanh việc tổ chức lễ hội vẫn còn những “khoảng trống” để lại không ít nỗi lo.

Ngày 26/2, trong lúc thi đấu tại hội vật ở thôn Thái Lai, xã Kim Anh (Hà Nội), một người đàn ông 44 tuổi đã bị thương và tử vong sau đó. Hồ sơ vụ việc được chuyển sang cơ quan điều tra. Xem lại video lan truyền trên mạng xã hội mà bàng hoàng. Ngày xuân, mọi người tham gia hội vật cho vui, cầu năm mới gặp những điều may mắn, tốt lành. Thế nhưng chỉ trong giây phút ngắn ngủi, tai nạn đã xảy ra gây hậu quả nghiêm trọng. Vài ngày sau, cũng tại xã Kim Anh, du khách lại chứng kiến “sự cố” tại sới vật. Chiều 8/3, ở lễ hội vật Đề Thượng Núi Xây, trong quá trình thi đấu, một đô vật bất ngờ gặp chấn thương. Sau đó, Ban tổ chức đã nhanh chóng đưa đô vật đi bệnh viện. Cũng liên quan đến vấn đề mất an toàn, vào năm 2017, tại lễ hội chọi trâu ở Hải Phòng, một “quản ngưu” đã bị chính con trâu mình nuôi dưỡng tấn công dẫn tới tử vong.

Trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh mỗi năm có gần 1.400 lễ hội truyền thống, thu hút rất đông người tham gia. Nhà nước đã có quy định về việc bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội, phòng, chống cháy nổ, an toàn giao thông tại lễ hội nhưng việc triển khai ở cơ sở có lúc, có nơi chưa đáp ứng yêu cầu. Có vị khách đến với lễ hội ở Bắc Ninh tâm sự rằng, chị yêu dân ca, thích không gian lễ hội nhưng rất lo lắng mỗi khi thấy các liền anh, liền chị hát quan họ trên thuyền. Nước hồ mênh mông, con thuyền nhỏ dập dềnh. Trên thuyền không có áo phao, xung quanh cũng không có phương tiện theo sát để ứng cứu khi cần thiết. Chị vừa nghe hát mà trong lòng thắc thỏm không yên.

Đối với nhiều du khách, các trò chơi dân gian như đấu vật, cướp cầu, kéo co, đua thuyền, chơi đu có sức hút mạnh mẽ. Đây là những hoạt động đòi hỏi người chơi phải có thể lực tốt và những kỹ năng cần thiết. Vậy nhưng tại nhiều lễ hội quy mô nhỏ không có cán bộ y tế kiểm tra sức khỏe cá nhân tham gia thi đấu. Ở hội vật làng quê ai thích thì xung phong lên sới, không phân hạng cân giữa các đối thủ. Thực tế này dẫn tới nguy cơ mất an toàn đối với người chơi.

Trả lời báo chí, một chuyên gia về văn hóa cho rằng: Để duy trì trò chơi dân gian trong lễ hội, công tác quản lý cần được thực hiện chặt chẽ, sâu sát hơn. Đặc biệt, Nhà nước cần có những quy định mang tính chuyên biệt đối với trò chơi dân gian. Các đơn vị tổ chức cần kiểm tra sức khỏe những người thi đấu thể thao tại lễ hội, nhất là với các môn đối kháng; khuyến cáo nguy cơ có thể xảy ra đối với mỗi trò chơi để người dân cân nhắc nên tham gia hay không; chuẩn bị tốt các điều kiện về mặt bằng, an toàn nguồn điện; có phương án phòng ngừa sự cố cháy nổ, tai nạn đuối nước…

Lễ hội xuân là không gian văn hóa gắn với ký ức cộng đồng. Tổ chức lễ hội an toàn, nhân văn là điều mà người dân luôn mong mỏi, để qua đó duy trì các giá trị văn hóa đặc sắc, tiêu biểu, nâng cao đời sống tinh thần của Nhân dân.

Mai Thy