Ăn quá nhiều trái cây, cơ quan nào trong cơ thể phải 'gồng' nhiều nhất?

Mùa hè có nhiều trái cây ngon như nhãn, sầu riêng, chôm chôm, măng cụt... tôi đều rất thích, có thể ăn no thay cơm. Xin bác sĩ tư vấn ăn nhiều trái cây như vậy có sợ tăng đường huyết không? Tôi chưa mắc bệnh đái tháo đường. Xin cảm ơn! (Lê Thu Hương - Bình Thạnh, TPHCM)

Bác sĩ chuyên khoa 2 Lâm Mỹ Dung - thành viên Hội Dinh dưỡng TPHCM tư vấn:

Sầu riêng, chôm chôm, măng cụt... là những loại trái cây nhiệt đới được nhiều người yêu thích vào mùa hè nhờ hương vị thơm ngon và giàu vitamin, khoáng chất. Không ít người cho rằng trái cây là thực phẩm tự nhiên nên có thể ăn càng nhiều càng tốt. Tuy nhiên, đây là quan niệm chưa đúng.

Điểm chung của hầu hết các loại trái cây là chứa nhiều vitamin, chất xơ và các chất chống oxy hóa có lợi cho sức khỏe. Tuy nhiên, chúng cũng chứa đường tự nhiên, chủ yếu là fructose. Độ ngọt của mỗi loại quả phụ thuộc vào giống cây, điều kiện thổ nhưỡng và độ chín.

Khác với glucose, fructose không làm tăng đường huyết nhanh ngay sau khi ăn do có chỉ số đường huyết (GI) thấp hơn. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa bạn có thể ăn không giới hạn các loại trái cây.

Ăn nhiều trái cây gan quá tải vì chuyển hóa. Ảnh: Hoa Linh.

Điều đáng lưu ý là fructose được chuyển hóa chủ yếu tại gan. Sau khi hấp thu, gan sẽ chuyển loại đường này thành năng lượng hoặc dự trữ dưới dạng glycogen và chất béo. Khi lượng fructose nạp vào quá nhiều trong một lần hoặc kéo dài trong thời gian dài, gan sẽ phải hoạt động quá tải để xử lý lượng đường dư thừa.

Nếu không chuyển hóa hết, fructose có thể được chuyển thành triglyceride - một dạng mỡ trong máu. Tình trạng này làm tăng nguy cơ rối loạn mỡ máu, gan nhiễm mỡ và các bệnh tim mạch, đặc biệt ở người thừa cân, béo phì hoặc mắc các bệnh chuyển hóa như đái tháo đường.

Khi đánh giá tác động của trái cây đến đường huyết, mọi người không nên chỉ nhìn vào chỉ số đường huyết (GI) mà còn cần quan tâm đến tải lượng đường (GL).

Chỉ số đường huyết (GI) phản ánh tốc độ làm tăng đường huyết sau khi ăn thực phẩm. Trong khi đó, tải lượng đường (GL) cho biết tổng lượng đường mà cơ thể thực sự phải xử lý dựa trên khẩu phần ăn. Vì vậy, một loại trái cây có GI thấp nhưng nếu ăn với số lượng lớn vẫn có thể khiến lượng đường nạp vào cơ thể tăng cao.

Ngoài tải lượng đường của từng loại thực phẩm, tổng tải lượng đường trong cả ngày cũng rất quan trọng. Bạn nạp vào cơ thể tổng tải lượng đường dưới 80g/ngày được xem là thấp; 80-120g/ngày là trung bình và trên 120g/ngày là cao. Riêng người mắc đái tháo đường nên duy trì tổng tải lượng đường dưới 80g/ngày để hỗ trợ kiểm soát đường huyết.

Để đảm bảo sức khỏe, bạn nên ăn vừa đủ và đa dạng các loại quả, chia thành nhiều lần trong ngày. Việc kiểm soát khẩu phần sẽ giúp cơ thể hấp thu đầy đủ dưỡng chất mà không tạo gánh nặng cho gan và hệ chuyển hóa.

Phương Thúy