555 năm Hội An: Phát triển công nghiệp văn hóa gắn với bảo tồn di sản văn hóa xứ Quảng

Không gian đô thị cổ Hội An nhìn từ trên cao, nơi từng là thương cảng sầm uất và mang lại nhiều lợi thế phát triển đô thị di sản trong tương lai. Ảnh: NGUYỄN CƯỜNG

Tại hội thảo, bà Nguyễn Thị Anh Thi, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng cho biết, qua hơn 5 thế kỷ, vùng đất Quảng Nam - Đà Nẵng không ngừng vận động, phát triển. Dù địa giới, đơn vị hành chính nhiều lần thay đổi, không gian lịch sử - văn hóa vẫn duy trì tính liên tục, hình thành bản sắc riêng với tinh thần khai mở, khả năng thích ứng và giao lưu mạnh mẽ.

Trong dòng chảy lịch sử, Hội An từng phát triển rực rỡ thành thương cảng quốc tế quan trọng, là nơi hội tụ, tiếp biến văn hóa khu vực, quốc tế trong các thế kỷ XVI - XVIII, góp phần làm nên giá trị nổi bật của Đô thị cổ Hội An được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới vào năm 1999.

Bà Nguyễn Thị Anh Thi, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng phát biểu tại hội thảo. Ảnh: NGUYỄN CƯỜNG

Nhìn lại hành trình 555 năm, việc phát triển Hội An trong giai đoạn mới phải gắn với bảo tồn, tiếp nối và phát huy mạch nguồn lịch sử, văn hóa phù hợp với diện mạo và không gian phát triển mới của TP Đà Nẵng.

Các tham luận tại hội thảo làm rõ quá trình hình thành, phát triển của xứ Quảng và vai trò của Hội An trong mạng lưới thương mại Đông Nam Á, châu Á từ thế kỷ XVI đến XVIII. Bên cạnh việc bổ sung tư liệu lịch sử, tham luận đề xuất giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản gắn với phát triển du lịch, kinh tế di sản và chuyển đổi số, hướng đến phát triển bền vững.

PGS.TS Đặng Văn Bài, nguyên Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, phân tích việc phát huy truyền thống giao thương, tư duy hướng biển và tinh thần đổi mới của người xứ Quảng trong phát triển Đà Nẵng. Do đó, ông đề xuất khơi thông sông Cổ Cò, khôi phục hệ thống kênh rạch, phát triển không gian sinh thái và các sản phẩm du lịch bản địa gắn với bảo tồn, phát huy giá trị di sản.

PGS.TS Đặng Văn Bài, nguyên Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, chia sẻ tại hội thảo. Ảnh: XUÂN QUỲNH

Nguyên Cục trưởng Cục Di sản văn hóa thông tin thêm, phát triển công nghiệp văn hóa, tích hợp kinh tế di sản với công nghệ số... trở thành nguồn lực tăng trưởng bền vững. Vì vậy, Sở VH-TT-DL TP Đà Nẵng xem xét phối hợp với đơn vị liên quan xây dựng chương trình tích hợp kinh tế di sản và công nghiệp văn hóa; hoàn thiện sản phẩm du lịch tại Di tích Thành Điện Hải, lập kế hoạch bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị Phật viện Đồng Dương.

TS Nguyễn Thu Trang, Khoa Lịch sử và Quan hệ quốc tế, Trường Đại học KHXH-NV (Đại học Quốc gia TPHCM) cũng góp ý, Hội An có nhiều lợi thế để phát triển đô thị di sản nhờ giá trị lịch sử của thương cảng quốc tế, hệ thống di sản phong phú và kinh nghiệm bảo tồn, phát huy giá trị di sản. Tuy nhiên, địa phương cần hoàn thiện cơ chế quản trị, tăng cường phối hợp giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng, gắn bảo tồn với phát triển kinh tế – xã hội, du lịch và công nghiệp văn hóa.

Các nhà nghiên cứu, nhà quản lý, chuyên gia thảo luận về vai trò của Hội An trong dòng chảy lịch sử. Ảnh: XUÂN QUỲNH

Việc kết nối phố cổ với làng nghề truyền thống, không gian sinh thái và cảnh quan sông nước sẽ mở rộng không gian trải nghiệm, phân tán dòng khách, gia tăng giá trị di sản. Đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, kiểm soát thương mại hóa, bảo vệ yếu tố gốc, cảnh quan văn hóa và không gian sinh hoạt cộng đồng.

XUÂN QUỲNH - NGUYỄN CƯỜNG