Y học chính xác mở hướng điều trị 'đúng người, đúng bệnh'

Một người đàn ông ngoài 40 tuổi, làm việc văn phòng, đến khám sức khỏe định kỳ tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM và bất ngờ được phát hiện mắc gan nhiễm mỡ.

Trước đó, anh gần như không có triệu chứng rõ rệt, chỉ thỉnh thoảng đầy bụng, mệt nhẹ và nghĩ đó là hệ quả của áp lực công việc, ít vận động.

Kết quả xét nghiệm ghi nhận men gan tăng nhẹ, triglyceride và đường huyết có xu hướng cao, kèm tình trạng tăng vòng bụng.

Qua đánh giá bằng siêu âm đàn hồi gan và các thang điểm nguy cơ, bác sĩ nhận định người bệnh đã có nguy cơ xơ hóa gan, cần được theo dõi sát và can thiệp sớm.

Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân.

Theo các bác sĩ, trường hợp này cho thấy cùng mắc gan nhiễm mỡ nhưng không phải ai cũng có nguy cơ như nhau. Có người chỉ cần thay đổi lối sống, kiểm soát cân nặng, song cũng có trường hợp cần được đánh giá chuyên sâu để ngăn ngừa xơ gan hoặc ung thư gan. Đây là lý do y học hiện đại ngày càng chuyển từ cách điều trị một phác đồ cho tất cả sang y học chính xác.

PGS.TS.BS Võ Duy Thông, Trưởng Khoa Tiêu hóa, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM cho biết, y học chính xác không có nghĩa tạo ra một loại thuốc riêng cho từng người mà là lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp nhất dựa trên đặc điểm sinh học, mức độ bệnh, yếu tố nguy cơ và hoàn cảnh của từng người bệnh. Mục tiêu là điều trị đúng người, đúng thời điểm và đúng mức độ can thiệp.

Trong lĩnh vực Tiêu hóa - Gan mật, cách tiếp cận này đang thay đổi rõ rệt thực hành lâm sàng. Nếu trước đây nhiều trường hợp phải sinh thiết gan để đánh giá tổn thương thì hiện nay, xét nghiệm máu kết hợp siêu âm đàn hồi gan có thể giúp xác định mức độ xơ hóa nhanh hơn, an toàn hơn.

Đối với bệnh gan nhiễm mỡ liên quan rối loạn chuyển hóa (MASLD), điều quan trọng không chỉ là phát hiện gan nhiễm mỡ mà còn xác định chính xác người bệnh nào thuộc nhóm nguy cơ cao để theo dõi và điều trị sớm.

Tương tự, trong bệnh viêm ruột mạn tính, hai người cùng một chẩn đoán vẫn có thể được chỉ định những chiến lược điều trị khác nhau tùy theo mức độ bệnh và các yếu tố đi kèm.

Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và các dấu ấn sinh học đang hỗ trợ bác sĩ dự báo nguy cơ, phát hiện bệnh sớm và cá thể hóa điều trị.

Hội nghị khoa học "Y học chính xác và đổi mới trong bệnh lý Tiêu hóa - Gan mật 2026".

Tuy nhiên, theo PGS.TS.BS Võ Duy Thông, công nghệ chỉ là công cụ hỗ trợ, còn bác sĩ vẫn giữ vai trò trung tâm trong việc tổng hợp dữ liệu và đưa ra quyết định điều trị phù hợp nhất.

Đó cũng là những nội dung trọng tâm vừa được nêu tại Hội nghị khoa học "Y học chính xác và đổi mới trong bệnh lý Tiêu hóa - Gan mật 2026" (GastroHep UMC 2026) do Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM tổ chức ngày 28/6, thu hút gần 600 chuyên gia, bác sĩ và nhân viên y tế tham dự.

Hội nghị tập trung cập nhật các tiến bộ mới trong chẩn đoán, điều trị và quản lý bệnh lý Tiêu hóa - Gan mật, với nhiều chuyên đề về bệnh trào ngược dạ dày - thực quản (GERD), bệnh viêm ruột mạn tính (IBD), bệnh gan nhiễm mỡ liên quan rối loạn chuyển hóa (MASLD), viêm gan virus và điều trị sinh học.

Kim Sáng