Xác lập tầm chiến lược tổng thể, dài hạn cho công tác tư tưởng

Sáng 3.9, tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết đã quán triệt Chuyên đề “Những nội dung trọng tâm, cốt lõi Nghị quyết của Bộ Chính trị về Chiến lược công tác tư tưởng trong bối cảnh mới”.

Theo Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, việc ban hành Nghị quyết - chứ không phải một chỉ thị hay kết luận là để giải quyết bốn việc mà các hình thức văn bản khác không giải quyết được: xác lập tầm chiến lược dài hạn cho công tác tư tưởng; bảo đảm tính tổng thể, liên thông từ Trung ương đến cơ sở, từ trong nước ra ngoài nước, từ không gian thực sang không gian số; bố trí nguồn lực tương xứng; và ràng buộc trách nhiệm chính trị của cấp ủy, người đứng đầu bằng cơ chế kiểm tra, đánh giá.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước dự Hội nghị

Liên quan đến định vị tầm mức của Nghị quyết trong tổng thể các nghị quyết của Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết khẳng định, đây là nội dung cần đặc biệt lưu ý bởi nhận thức đúng vị trí của Nghị quyết thì mới tổ chức thực hiện đúng tầm.

Về quan hệ dọc - Nghị quyết là sự cụ thể hóa Cương lĩnh và Nghị quyết Đại hội XIV trên lĩnh vực tư tưởng.

Ông Trịnh Văn Quyết nêu rõ, Nghị quyết không đặt ra đường lối mới, mà chuyển hóa các quan điểm lớn của Đảng về xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng, đạo đức thành một chiến lược có mục tiêu, chỉ tiêu, lộ trình và địa chỉ trách nhiệm. Nói cách khác, đây là nghị quyết chuyên ngành nhưng mang tầm chiến lược quốc gia để cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Về quan hệ ngang - Nghị quyết giữ vai trò nền tảng tinh thần cho toàn bộ hệ thống các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị.

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương cho biết, những năm gần đây, Bộ Chính trị đã ban hành liên tiếp các nghị quyết chiến lược trên những lĩnh vực then chốt: Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong tình hình mới; Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân; Nghị quyết số 70-NQ/TW về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia; Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; Nghị quyết số 72-NQ/TW về bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân; Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, cùng các nghị quyết chuyên đề khác.

“Nếu các nghị quyết chiến lược trả lời câu hỏi phát triển bằng cách nào, thì Nghị quyết này trả lời câu hỏi phát triển bằng sức mạnh tinh thần nào và ai đồng lòng cùng ta. Các nghị quyết kia giải phóng nguồn lực vật chất, thể chế, công nghệ; Nghị quyết này giải phóng nguồn lực tinh thần - thứ nguồn lực không nằm trong bất kỳ bảng cân đối nào nhưng lại quyết định tốc độ đi vào cuộc sống của tất cả các nghị quyết còn lại.

Một chủ trương đúng mà lòng dân chưa thông thì vẫn ách tắc; một chính sách hay mà cán bộ chưa tin, không hiểu thì vẫn nằm trên giấy”, ông Trịnh Văn Quyết nêu rõ.

Vì vậy, Nghị quyết về Chiến lược công tác tư tưởng vừa đi trước mở đường, vừa đi cùng trong tổ chức thực hiện, vừa đi sau tổng kết và củng cố niềm tin cho từng nghị quyết chiến lược.

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết quán triệt chuyên đề “Những nội dung trọng tâm, cốt lõi Nghị quyết của Bộ Chính trị về Chiến lược công tác tư tưởng trong bối cảnh mới”

Khái quát quan hệ trong hệ thống văn bản của Đảng về công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và đạo đức, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương khẳng định, Nghị quyết này giữ vai trò trục tổng thể, liên kết và bảo đảm tính đồng bộ với: Quy định số 19-QĐ/TW ngày 8.4.2026 của Ban Chấp hành Trung ương về công tác chính trị, tư tưởng trong Đảng - công cụ ràng buộc trách nhiệm và kỷ luật thực thi; Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh - nội dung cốt lõi, xuyên suốt về giá trị; Quy định số 144-QĐ/TW về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên; cùng các quy định về trách nhiệm nêu gương và kỷ luật phát ngôn.

Về tầm mức tác động, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh, đây là Nghị quyết có phạm vi tác động đến toàn Đảng, toàn hệ thống chính trị và toàn xã hội; tiến hành đồng bộ ở trong nước và ngoài nước, trên cả không gian thực và không gian số; gắn công tác tư tưởng với kinh tế, văn hóa - xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại. Không một cấp ủy, cơ quan, đơn vị nào đứng ngoài Nghị quyết này.

Quán triệt những nội dung cốt lõi của Nghị quyết, ông Trịnh Văn Quyết nêu rõ, Nghị quyết xác định phương châm xuyên suốt: “Chủ động - Sắc bén - Thuyết phục - Hiệu quả”.

Chủ động là không chờ sự việc xảy ra rồi mới lên tiếng. Sắc bén là đúng, trúng, kịp thời, có luận cứ.

Thuyết phục là lấy lý lẽ và sự thật để chinh phục lòng người, không áp đặt.

Hiệu quả là đo bằng chuyển biến trong nhận thức và hành động, không đo bằng số lượng văn bản, số buổi hội nghị.

Các đại biểu dự Hội nghị tại điểm cầu Nhà Quốc hội

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết cho biết, có bốn quan điểm chỉ đạo, trong đó có ba điểm mới cần quán triệt sâu:  

Một là, chuyển trọng tâm từ quản lý thông tin sang dẫn dắt nhận thức xã hội, củng cố niềm tin của nhân dân, tạo đồng thuận xã hội. Đây là chuyển biến về tư duy quan trọng nhất của Nghị quyết. Quản lý thông tin là cần thiết, nhưng trong môi trường số hôm nay, chỉ quản lý thôi thì không đủ và cũng không thể; phải chủ động cung cấp thông tin chính thống, công khai, minh bạch, đối thoại và tiếp thu phản biện xã hội.

Hai là, công tác tư tưởng là công việc của toàn Đảng và hệ thống chính trị; cấp ủy và người đứng đầu trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, chịu trách nhiệm, không “khoán trắng cho cơ quan chuyên trách. Đây là vấn đề đã tồn tại từ lâu nay, và Nghị quyết lần này gỡ tồn tại ấy bằng cơ chế đánh giá, xếp loại và xem xét trách nhiệm.

Ba là, kết hợp chặt chẽ giữa “xây” và “chống”, lấy “xây” làm gốc, lấy “chống” làm nhiệm vụ thường xuyên, lấy thuyết phục làm phương thức chủ đạo; tiến hành đồng bộ trên cả không gian thực và không gian số; giữ vững an ninh tư tưởng trong mọi tình huống. Cùng với đó, Nghị quyết khẳng định: con người là trung tâm, đội ngũ cán bộ giữ vai trò then chốt, niềm tin của nhân dân là thước đo cao nhất; nhân dân là chủ thể tham gia bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Các đại biểu dự Hội nghị tại điểm cầu Bộ VHTTDL

Về mục tiêu, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nêu rõ, mục tiêu tổng quát hướng tới: giữ vững vai trò chủ đạo của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng trong đời sống tinh thần xã hội; công tác tư tưởng vận hành thống nhất, thông suốt từ Trung ương đến cơ sở, trên cả không gian thực và không gian số, ở trong nước và ngoài nước; ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”; bảo đảm an ninh tư tưởng trong mọi tình huống; đội ngũ cán bộ tư tưởng có bản lĩnh, trí tuệ, uy tín; niềm tin của nhân dân và đồng thuận xã hội được củng cố vững chắc, trở thành nguồn lực nội sinh của phát triển.

Điểm mới nổi bật là Nghị quyết lượng hóa mục tiêu đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 thành 5 nhóm với các chỉ tiêu kiểm đếm được. Ông Trịnh Văn Quyết nêu một số chỉ tiêu cần lưu ý khi xây dựng kế hoạch cụ thể trong cấp ủy các cấp để tổ chức triển khai thực hiện: Tất cả cấp ủy, tổ chức đảng đưa công tác tư tưởng vào chương trình công tác và nội dung kiểm điểm hằng năm; nhận diện sớm và phản bác kịp thời bằng các luận cứ khoa học các quan điểm sai trái, thù địch có tác động lớn; các kiến nghị, phản ánh của Nhân dân được tiếp nhận và trả lời trong thời hạn quy định; 100% cấp xã có lực lượng làm công tác tư tưởng hoạt động thường xuyên tại từng địa bàn dân cư, có cán bộ chuyên trách và kết nối hệ thống thông tin nguồn...

Đến năm 2045, công tác tư tưởng trở thành năng lực nội sinh của Đảng và của cả dân tộc, chủ động định hình nhận thức xã hội, vững vàng trước mọi biến động của môi trường thông tin.

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương cho biết, Nghị quyết đã xác định 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu, trong đó có 3 nhóm đột phá. 

“Nhìn tổng thể, 8 nhóm giải pháp ấy trả lời trọn vẹn bốn câu hỏi: ai lãnh đạo và chịu trách nhiệm; làm ở đâu là chính - ở cơ sở, ở từng địa bàn dân cư; làm bằng nội dung gì và phương thức nào; và làm bằng nguồn lực, con người, công nghệ nào”, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết nhấn mạnh.

XUÂN TRƯỜNG; ảnh: TRẦN HUẤN