Xác định rõ trách nhiệm cá nhân trong quản lý, sử dụng vốn đầu tư công

ĐBQH Lê Hữu Trí (Khánh Hòa) phát biểu tại hội trường. Ảnh: Lâm Hiển

Đại biểu Lê Hữu Trí cho rằng, việc hợp nhất hai luật là định hướng đúng đắn, phù hợp với yêu cầu quản trị tài chính và đầu tư công hiện đại; góp phần tập trung đầu mối, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, giảm tầng nấc quản lý và thủ tục hành chính, nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước và đầu tư công.

Đại biểu cũng thống nhất tích hợp kế hoạch tài chính 5 năm với kế hoạch đầu tư công trung hạn; dự toán ngân sách hàng năm với kế hoạch đầu tư công hàng năm; tích hợp việc ban hành nguyên tắc, tiêu chí, định mức chi đầu tư và chi thường xuyên từ nguồn ngân sách nhà nước trong một nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Về phân cấp, phân quyền, đại biểu cho rằng, việc trao quyền chủ động, linh hoạt hơn cho địa phương trong quản lý, điều hành ngân sách và quyết định hoạt động đầu tư công là cần thiết, góp phần giảm “cơ chế xin - cho”, nhưng vẫn phải bảo đảm vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương. Cùng với đó, cần quy định chặt chẽ tiêu chí, điều kiện, nguyên tắc, trách nhiệm và cơ chế giám sát, bảo đảm kỷ cương, kỷ luật tài chính và đầu tư công.

Đại biểu Lê Hữu Trí đề nghị quy định rõ nguyên tắc, tiêu chí đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội của dự án, công trình sử dụng ngân sách nhà nước hoặc có yếu tố ngân sách nhà nước; xác định trách nhiệm của người có thẩm quyền quyết định đầu tư khi dự án chưa hội đủ điều kiện cần thiết, không đạt mục tiêu, không bảo đảm hiệu quả, gây lãng phí hoặc không xuất phát từ lợi ích chung.

Dự thảo Luật cũng cần làm rõ trách nhiệm cá nhân trong từng khâu, từ lập dự án, thiết kế, giám sát, thi công đến giải ngân, nghiệm thu, thanh toán, nhất là khi công trình không bảo đảm chất lượng hoặc xảy ra sai phạm như nâng khống khối lượng, áp sai định mức, áp sai giá, làm tăng vốn đầu tư.

Đại biểu đề nghị thiết lập hành lang pháp lý để giám sát, kiểm soát từ sớm, từ xa, ngay từ khi xây dựng kế hoạch, quyết định chủ trương đầu tư đến lập dự án, đấu thầu, thi công, nghiệm thu và quyết toán công trình. Đồng thời, đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất, kết nối với các cơ quan thanh tra, kiểm tra, kiểm toán, điều tra nhằm kịp thời phát hiện, xử lý sai phạm, góp phần hạn chế tiêu cực trong đầu tư công.

Thanh Mai