WB dự báo giá năng lượng tăng 24% vào năm 2026, chạm mốc kỷ lục mới

Theo báo cáo Triển vọng Thị trường Hàng hóa mới nhất từ Ngân hàng Thế giới (WB), giá năng lượng toàn cầu dự kiến sẽ tăng 24% vào năm 2026. Đây là mức cao nhất kể từ sau biến động địa chính trị năm 2022, đặt ra nhiều thách thức cho sự ổn định của kinh tế thế giới.

Rủi ro từ nguồn cung dầu thô và eo biển Hormuz

Kịch bản cơ sở của WB giả định hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz sẽ dần phục hồi vào tháng 10/2026. Tuy nhiên, tổ chức này nhấn mạnh rủi ro giá tăng vẫn ở mức cao do các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng và tình trạng gián đoạn vận tải kéo dài. WB ước tính giá dầu Brent sẽ đạt trung bình 86 USD/thùng trong năm 2026, tăng mạnh so với mức 69 USD/thùng của năm 2025.

Đáng chú ý, nếu các nỗ lực ngoại giao không đạt kết quả và xuất khẩu phục hồi chậm, giá dầu có thể chạm ngưỡng 115 USD/thùng. Eo biển Hormuz hiện đảm nhận khoảng 35% lượng dầu thô giao dịch bằng đường biển toàn cầu, nên bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây cũng được xem là cú sốc nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử.

Áp lực từ chi phí phân bón và an ninh lương thực

Không chỉ năng lượng, giá hàng hóa toàn cầu nói chung được dự báo tăng 16% trong năm 2026. Trong đó, giá phân bón dự kiến tăng 31%, riêng mặt hàng urê - loại phân đạm phổ biến nhất - có thể tăng tới 60%. Nguyên nhân chính bắt nguồn từ việc giá khí tự nhiên (nguyên liệu đầu vào sản xuất phân bón) leo thang.

Ông Indermit Gill, Kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới, nhận định chuỗi tác động sẽ lan rộng từ năng lượng sang lương thực, làm giảm thu nhập của nông dân và đe dọa năng suất cây trồng. Chương trình Lương thực Thế giới ước tính có thêm khoảng 45 triệu người có nguy cơ rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng nếu xung đột kéo dài.

Hệ lụy đến lạm phát và tăng trưởng kinh tế

Dự báo lạm phát tại các nền kinh tế đang phát triển sẽ đạt mức trung bình 5,1% trong năm 2026, tăng từ mức 4,7% của năm 2025. Trong kịch bản tiêu cực, con số này có thể lên tới 5,8%, cao hơn đáng kể so với các dự báo trước khi có xung đột. Tình trạng lạm phát dai dẳng sẽ buộc các ngân hàng trung ương duy trì lãi suất cao, khiến chi phí vay nợ trở nên đắt đỏ hơn.

Song song với áp lực giá cả, tăng trưởng kinh tế toàn cầu cũng chịu tác động tiêu cực. Các nền kinh tế đang phát triển được dự báo chỉ tăng trưởng 3,6% trong năm 2026, giảm so với mức ước tính 4% trước đó. WB cảnh báo việc giá hàng hóa duy trì ở mức kỷ lục sẽ kìm hãm đà phục hồi kinh tế và làm trầm trọng thêm tình trạng bất ổn tài chính tại nhiều quốc gia.

PHỐ HỘI