Vượt qua bỏ phiếu bất tín nhiệm, Chính phủ Pháp đối mặt trận chiến ngân sách

Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu phát biểu trước cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm. Ảnh: AFP

Hai kiến nghị bất tín nhiệm do đảng Tập hợp quốc gia (RN) cực hữu và đảng Nước Pháp bất khuất (LFI) cực tả đệ trình nhằm phản đối cách Chính phủ xử lý Thỏa thuận thương mại giữa Liên minh châu Âu (EU) và khối Mercosur. Các đảng này cho rằng, Paris đã không làm đủ để ngăn chặn thỏa thuận mà họ coi là gây tổn hại đến lợi ích quốc gia. Theo họ, thỏa thuận Mercosur sẽ mở đường cho làn sóng nông sản giá rẻ từ Nam Mỹ tràn vào châu Âu, trong khi không tuân thủ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về môi trường, an toàn thực phẩm và phúc lợi động vật mà nông dân Pháp đang phải gánh chịu.

Bất chấp sự phản đối của Pháp, các quốc gia thành viên EU vào tuần trước vẫn phê chuẩn việc ký kết thỏa thuận thương mại được tranh luận suốt nhiều năm với khối Mercosur (gồm Argentina, Brazil, Paraguay và Uruguay). RN và LFI cáo buộc Chính phủ đã bất lực trước tiến trình này.

Các kiến nghị bất tín nhiệm thất bại

Đảng Xã hội Pháp từ trước đã tuyên bố không ủng hộ các kiến nghị bất tín nhiệm, trong khi đảng bảo thủ Những người Cộng hòa (Les Républicains) cũng cho biết sẽ không bỏ phiếu lật đổ Chính phủ chỉ vì vấn đề Mercosur.

Kết quả là cả hai kiến nghị đều không đạt đủ số phiếu cần thiết. Kiến nghị do LFI đề xuất chỉ nhận được 256 phiếu ủng hộ, thiếu 32 phiếu để được thông qua. Kiến nghị còn lại của RN thậm chí chỉ thu về 142 phiếu và cũng nhanh chóng thất bại.

Thủ tướng Lecornu cho rằng, thời gian và năng lượng dành cho các cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm đã khiến những cuộc tranh luận vốn đã căng thẳng về ngân sách năm 2026 càng bị trì hoãn.

“Các vị đang hành xử như những tay bắn tỉa ẩn nấp, chờ thời cơ bắn vào lưng nhánh hành pháp đúng vào lúc chúng ta cần đối mặt với những biến động quốc tế nghiêm trọng”, ông chỉ trích các lãnh đạo đối lập.

Trận chiến ngân sách phía trước

Sau khi vượt qua thử thách bất tín nhiệm, Chính phủ Pháp giờ đây phải đối mặt với vòng đàm phán khó khăn tiếp theo: thông qua ngân sách năm 2026. Theo một nguồn tin, một trong những lựa chọn đang được cân nhắc là Thủ tướng Lecornu sẽ viện dẫn Điều 49.3 của Hiến pháp để thông qua dự luật ngân sách mà không cần bỏ phiếu tại Quốc hội, sau khi thương lượng với tất cả các nhóm nghị sĩ ngoại trừ RN và LFI.

Nếu kịch bản này xảy ra, gần như chắc chắn các đảng đối lập sẽ tiếp tục đệ trình thêm những kiến nghị bất tín nhiệm mới.

Các nghị sĩ ngày càng mong muốn chấm dứt nhiều tuần tranh cãi gay gắt quanh vấn đề ngân sách, ngay cả khi điều đó đồng nghĩa với việc thâm hụt ngân sách của Pháp tiếp tục duy trì ở mức gần 5%, theo các nguồn tin.

Tổng thống Emmanuel Macron, theo những người thân cận, muốn ngân sách được thông qua ngay trong tháng 1 và giữ thái độ “trung lập” về phương thức đạt được mục tiêu này. Hôm thứ Ba, người phát ngôn Chính phủ Maud Bregeon cũng khẳng định rằng, “không có phương án nào bị loại trừ” để thông qua ngân sách.

Tình thế mong manh

Tình hình chính trị của Pháp đã trở nên mong manh kể từ năm 2022, khi Tổng thống Macron đánh mất thế đa số tại Quốc hội. Những khó khăn càng chồng chất sau khi ông bất ngờ kêu gọi bầu cử Quốc hội sớm vào giữa năm 2024, dẫn đến một Quốc hội “treo”, bị chia rẽ thành ba khối ý thức hệ rõ rệt giữa một bên là liên minh trung hữu của ông Macron, một bên là phe cánh tả và đảng cực hữu RN.

Trong bối cảnh đó, việc vượt qua các cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm chỉ mang tính tạm thời. Thách thức thực sự đối với chính phủ Pháp vẫn nằm ở phía trước, khi trận chiến ngân sách năm 2026 hứa hẹn sẽ còn khốc liệt và khó lường hơn.

Quỳnh Vũ