Vun đắp niềm tin, tiếp sức phụ nữ vùng biên Quang Chiểu

Đồn Biên phòng Quang Chiểu mở lớp xóa mù chữ, chống tái mù chữ cho hội viên phụ nữ bản Bóng, xã Mường Chanh. Ảnh: Đơn vị cung cấp

Khơi thông nhận thức từ cơ sở

Mường Chanh và Quang Chiểu là hai xã giáp biên, nằm trong khu vực trọng điểm quản lý, bảo vệ biên giới của Đồn Biên phòng Quang Chiểu. Những ngày đầu triển khai Chương trình “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương” giai đoạn 2021-2025, các đơn vị phối hợp phải đối mặt với nhiều rào cản: Địa hình chia cắt, hạ tầng cơ sở còn nhiều thiếu thốn, tỷ lệ hộ nghèo cao; đặc biệt, nhận thức, trình độ dân trí của một bộ phận đồng bào, hội viên phụ nữ còn hạn chế, chưa đồng đều. Tập tục canh tác lạc hậu, tâm lý tự ti và rào cản ngôn ngữ là những bài toán lớn đặt ra cho lực lượng Biên phòng và tổ chức Hội Phụ nữ cơ sở.

Trước tình hình đó, Đảng ủy, chỉ huy Đồn Biên phòng Quang Chiểu và Hội Phụ nữ hai xã đã thống nhất nhận thức: Để chương trình đi vào chiều sâu và mang lại hiệu quả bền vững, trước hết, phải nâng cao nhận thức, hiểu biết về mọi mặt cho hội viên phụ nữ. Khi nhận thức được khai thông, hành động mới chuyển biến. Chỉ khi người phụ nữ nơi biên cương nhận thức được vai trò, quyền lợi và trách nhiệm của mình, họ mới tự giác chấp hành các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Cũng từ sự thay đổi nhận thức ấy, chị em mới chủ động tiếp thu, áp dụng những tiến bộ khoa học-kỹ thuật vào sản xuất, chăn nuôi để từng bước thoát nghèo cho gia đình.

Từ quyết tâm đó, đơn vị đã tổ chức nhiều đợt tuyên truyền, vận động bền bỉ ở cơ sở. Trong giai đoạn 2021-2025, Đồn Biên phòng Quang Chiểu đã phối hợp với Hội Phụ nữ hai xã biên giới tổ chức 163 buổi truyền thông chuyên đề về bình đẳng giới, phòng, chống tội phạm mua bán người, đặc biệt là mua bán phụ nữ và trẻ em; các nội dung được triển khai sinh động tại các bản làng.

Từ hỗ trợ an sinh đến sinh kế bền vững

Một trong những dấu ấn đậm nét và mang tính căn cơ nhất của chương trình phối hợp là việc thiết kế các mô hình sinh kế giảm nghèo bền vững, giúp phụ nữ làm chủ kinh tế. Thay vì chỉ hỗ trợ theo hướng cứu trợ nhất thời, Đồn Biên phòng Quang Chiểu và Hội Phụ nữ hai xã đã tập trung nguồn lực vào các dự án có tính quay vòng, có khả năng nhân rộng lâu dài.

Minh chứng sống động nhất cho tư duy này là mô hình “Chăn nuôi bò sinh sản tập trung” tại bản Chai, xã Mường Chanh. Được khởi xướng từ năm 2016, với sự hỗ trợ ban đầu của Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, 16 hộ dân nghèo đã được nhận bò giống. Ngay khi tư liệu sản xuất được trao tay, Đồn Biên phòng Quang Chiểu đã cử cán bộ, chiến sĩ có chuyên môn kỹ thuật phối hợp chặt chẽ với Hội Phụ nữ xã trực tiếp bám bản, tư vấn, hướng dẫn bà con từ cách làm chuồng trại che chắn gió lùa, cách dự trữ thức ăn mùa đông cho đến quy trình tiêm phòng dịch bệnh. Chính sự đồng hành, hướng dẫn tận tình của người lính Biên phòng đã giúp đàn bò phát triển khỏe mạnh, tỷ lệ sinh sản cao.

Từ thành công của bản Chai, mô hình tiếp tục được nhân rộng sang bản Na Hin vào năm 2020 và bản Bóng vào năm 2023. Với những con giống ít ỏi ban đầu, đàn bò của 3 bản đã phát triển lên 182 con. Các hộ dân đã xuất bán 100 con để hoàn trả nguồn hỗ trợ, giữ lại 82 con để tiếp tục nhân đàn. Mô hình này không chỉ giúp hàng chục hộ gia đình chính thức thoát nghèo, mà còn thay đổi thói quen chăn nuôi thả rông, vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro trước đây của bà con.

Đặc biệt, trong giai đoạn 2021-2025, hoạt động hỗ trợ sinh kế đã được mở rộng về quy mô, nâng cao chất lượng. Đồn Biên phòng và Hội Phụ nữ hai xã đã huy động các nguồn lực xã hội hóa, trao tặng gần 2.000 con gia cầm, hơn 1.500 cây giống cho các hội viên có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, với tổng trị giá hơn 380 triệu đồng. Đi đôi với vật tư, con giống là các lớp tập huấn chuyển giao khoa học-kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi và hỗ trợ kết nối, giới thiệu sản phẩm nông sản địa phương ra thị trường.

Đồn Biên phòng Quang Chiểu trao con giống gia cầm cho các hộ phụ nữ nghèo của xã biên giới Quang Chiểu. Ảnh: Đơn vị cung cấp

Ươm mầm xanh cho tương lai biên giới

Không dừng lại ở việc lo sinh kế cho người lớn, chương trình phối hợp giữa Đồn Biên phòng Quang Chiểu và Hội Phụ nữ hai xã còn hướng cái nhìn nhân văn và trách nhiệm đến thế hệ tương lai của vùng biên. Các cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị luôn nhận thức rõ: Muốn biên giới phát triển bền vững, phải bắt đầu từ việc đầu tư cho giáo dục, chăm lo cho con em đồng bào được học tập, trưởng thành.

Bằng trách nhiệm và tình thương, Đồn Biên phòng Quang Chiểu hiện đang trực tiếp nhận hỗ trợ 7 em học sinh của hai xã theo Chương trình “Nâng bước em tới trường-Con nuôi đồn Biên phòng” với mức hỗ trợ 500.000 đồng/tháng/em. Đơn vị cũng triển khai hiệu quả Dự án “Cán bộ, chiến sĩ Quân đội nâng bước em tới trường”, nhận đỡ đầu và tiếp sức cho 26 em học sinh có hoàn cảnh khó khăn với mức 700.000 đồng/tháng/em. Đối với trẻ em mồ côi, có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, Chương trình “Mẹ đỡ đầu” do Hội Phụ nữ và đồn Biên phòng phối hợp thực hiện đã nhận đỡ đầu 3 cháu với mức 500.000 đồng/tháng/em, giúp các em có thêm điểm tựa vững chắc để tiếp tục bước đi trên đường đời.

Song song với đó, mô hình “Góc học tập biên cương-Vì tương lai tươi sáng” được triển khai đồng bộ tại xã Quang Chiểu đã trang bị không gian, đồ dùng học tập thiết yếu cho 97 em học sinh. Những hỗ trợ kịp thời, thiết thực này đã mang lại kết quả đáng ghi nhận. Nhờ có sự đồng hành của những “người cha, người mẹ” mang quân hàm xanh và cán bộ Hội, tỷ lệ học sinh bỏ học ở Mường Chanh, Quang Chiểu giảm rõ rệt. Trẻ em vùng biên không chỉ được đến trường mà còn có thêm động lực thi đua học tập tốt. Nhiều học sinh nghèo từ các bản làng xa xôi đã tự tin thi đỗ vào các trường đại học, cao đẳng và trường nghề, mở ra tương lai tươi sáng cho bản thân và gia đình, trở thành nguồn nhân lực xây dựng quê hương sau này.

Nhìn lại chặng đường đã qua, dù còn không ít gian khổ, song kết quả từ Chương trình “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương” tại địa bàn quản lý của Đồn Biên phòng Quang Chiểu đã hiện rõ. Thành quả lớn nhất không chỉ thể hiện ở số tiền hàng tỷ đồng được quyên góp, số con bò được nhân đàn hay số lớp học được mở, mà lớn hơn cả là nhận thức của người dân có chuyển biến rõ rệt. Đời sống vật chất, tinh thần của hội viên phụ nữ chuyển biến tích cực, các tệ nạn xã hội từng bước được ngăn chặn, đẩy lùi, bình đẳng giới được quan tâm thực hiện tốt hơn.

Hồng Lam