VPBank: bài toán cân bằng tín dụng và chất lượng tài sản

VPBank - Tăng trưởng cao, áp lực lớn

Tại thời điểm ngày 31.12.2025, tổng tài sản VPBank đạt khoảng 1,26 triệu tỉ đồng, tăng hơn 336.000 tỉ đồng so với cuối năm trước, tương ứng tăng hơn 36%.

Trong cơ cấu tài sản, cho vay khách hàng tăng mạnh từ 697.771 tỉ đồng lên 943.901 tỉ đồng, tăng hơn 35%, tương ứng tăng 246.000 tỉ đồng chỉ trong một năm (Nếu tính riêng VPBank mẹ mức tăng trưởng tín dụng năm 2025 đạt hơn 36%). Đây là mức tăng trưởng tín dụng đáng chú ý trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động.

Ở chiều nguồn vốn, tiền gửi khách hàng đạt 628.044 tỉ đồng, tăng khoảng 142.378 tỉ đồng (tăng 29,3%). Đồng thời, tiền gửi và vay từ các tổ chức tín dụng khác tăng lên 295.199 tỉ đồng, tăng thêm 93.443 tỉ đồng so với năm trước. Phát hành giấy tờ có giá tăng mạnh từ 66.975 tỉ đồng lên 107.120 tỉ đồng, tương ứng tăng 40.145 tỉ đồng.

Cùng với quy mô, lợi nhuận cũng tăng đáng kể. Thu nhập lãi thuần đạt 58.662 tỉ đồng, tổng thu nhập hoạt động đạt 74.653 tỉ đồng, lợi nhuận trước thuế đạt 30.624 tỉ đồng, tăng hơn 50% so với năm 2024.

Ở phần thu ngoài lãi, hoạt động dịch vụ tiếp tục mang lại nguồn thu đáng kể cho VPBank khi đạt hơn 15.030 tỉ đồng trong năm 2025, tăng mạnh so với mức 12.279 tỉ đồng của năm trước. Động lực chính vẫn đến từ bancassurance - kênh phân phối bảo hiểm qua ngân hàng đang được đẩy mạnh trong những năm gần đây và đóng góp ngày càng lớn vào tổng thu nhập.

Thực tế, VPBank là một trong những ngân hàng ghi nhận nguồn thu lớn từ mảng này. Giai đoạn 2019–2022 từng chứng kiến sự bùng nổ của bancassurance khi hàng loạt ngân hàng ký kết hợp tác độc quyền dài hạn với các công ty bảo hiểm. Riêng năm 2021, VPBank thu về 3.354 tỉ đồng từ kênh này. Con số này sau đó tiếp tục tăng lên 4.151 tỉ đồng trong năm 2024 và đạt 5.905 tỉ đồng trong năm 2025.

Bancassurance đang đóng góp tỷ trọng lớn trong nguồn thu, VPBank lại có hạn chế ở chính khâu đào tạo - yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng tư vấn và bán hàng. Khi quy mô tăng nhanh, những hạn chế ở khâu đào tạo không chỉ dừng lại ở yếu tố vận hành, mà còn có thể tác động đến hiệu quả khai thác của chính kênh mang lại nguồn thu đáng kể này.

Tại ngày 31.12.2025, dư nợ cho vay kinh doanh bất động sản của VPBank mẹ chiếm 23,6% tổng dư nợ cho vay khách hàng. Nếu tính cả phần cho cá nhân vay để mua nhà ở, nhận quyền sử dụng đất để xây dựng thì dư nợ bất động sản của VPBank mẹ là gần 40% tổng dư nợ.

'Lệch nhịp' kỳ hạn cho vay và huy động - NIM VPBank sẽ bị thu hẹp?

Một điểm đáng chú ý khác nằm ở cấu trúc nguồn vốn là hoạt động phát hành giấy tờ có giá. Trong năm 2025, khoản mục này tại VPBank tăng mạnh lên hơn 107.000 tỉ đồng, so với khoảng 67.000 tỉ đồng của năm trước, tăng thêm 40.145 tỉ đồng.

Thông tin từ Sở Giao dịch Chứng Chứng khoán Hà Nội, trong năm 2025, VPBank đã phát hành tổng cộng 17 mã trái phiếu với tổng giá trị 30.900 tỉ đồng, chưa kể đến trái phiếu phát hành quốc tế. Trong khi trước đó năm 2024, ngân hàng này chỉ phát hành một lô trái phiếu duy nhất ra thị trường.

Các cam kết ngoại bảng của VPBank cũng tăng mạnh từ khoảng 903.535 tỉ đồng lên hơn 1,36 triệu tỉ đồng. Việc gia tăng nhanh các nghĩa vụ tiềm ẩn cho thấy phạm vi hoạt động mở rộng, đồng thời đặt ra yêu cầu kiểm soát rủi ro không chỉ trong bảng cân đối mà cả ngoài bảng.

Ngọc Thanh Mai