Việt Nam mong muốn quan hệ ASEAN-EU phát triển bền vững, hiệu quả lâu dài, vì hòa bình, an ninh và phát triển

Xin Đại sứ cho biết những trọng tâm của Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN–EU lần thứ 25 tại Brunei dịp này?

Đây là Hội nghị định kỳ 2 năm/lần của Bộ trưởng Ngoại giao các nước ASEAN và EU, nhằm đánh giá tiến độ triển khai hợp tác và trao đổi định hướng cho sự phát triển của quan hệ và hợp tác ASEAN–EU trong thời gian tới, hướng tới kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ vào năm 2027. Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực đang có nhiều biến động nhanh chóng và phức tạp, Hội nghị cũng là dịp để các Bộ trưởng trao đổi đánh giá về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm, và thảo luận các biện pháp tăng cường phối hợp, giúp hai khu vực ứng phó hiệu quả với những biến động và thách thức phức tạp của môi trường quốc tế.

Có thể nói thời gian qua, quan hệ và hợp tác ASEAN-EU phát triển toàn diện và đạt kết quả tích cực trên nhiều lĩnh vực, trên cơ sở Kế hoạch hành động ASEAN-EU giai đoạn 2023-2027. Hai bên duy trì đối thoại thường xuyên ở các cấp và các cơ chế, tăng cường hợp tác đối phó với các thách thức như an ninh biển, khủng bố, tội phạm xuyên quốc gia và an ninh phi truyền thống. EU là một trong những đối tác thương mại và đầu tư hàng đầu của ASEAN, và hợp tác được mở rộng sang các lĩnh vực như kết nối chuỗi cung ứng, vận tải và phát triển bền vững. Hợp tác về giáo dục, y tế, giao lưu nhân dân, cũng như ứng phó với các thách thức của biến đổi khí hậu tiếp tục được thúc đẩy.

Trên cơ sở đó, một trong những trọng tâm của Hội nghị lần này sẽ là trao đổi các biện pháp để củng cố và làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược ASEAN-EU, thông qua triển khai hiệu quả và thực chất Kế hoạch Hành động ASEAN-EU giai đoạn 2023-2027, với các ưu tiên về hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, kết nối...

Hai bên cũng sẽ cần tăng cường hợp tác và phối hợp nâng cao khả năng chống chịu và thích ứng trước các cú sốc bên ngoài, nhất là về các lĩnh vực then chốt như năng lượng, lương thực và chuỗi cung ứng, cũng như thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực mới nổi như chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, kinh tế số và đổi mới sáng tạo. Đây sẽ là những nền tảng quan trọng để đưa quan hệ Đối tác chiến lược ASEAN-EU lên tầm cao mới, phù hợp với tiềm năng và lợi ích của hai khu vực, cũng như đóng góp vào hòa bình, an ninh và phát triển.

Trong khuôn khổ Hội nghị, Việt Nam có những đề xuất, sáng kiến cụ thể như thế nào trong việc thúc đẩy Đối tác chiến lược ASEAN-EU, thưa Đại sứ?

Quan hệ Việt Nam-EU thời gian qua tiếp tục phát triển toàn diện và năng động trên tất cả các lĩnh vực. Việc nâng cấp quan hệ Việt Nam-EU lên Đối tác chiến lược toàn diện đầu năm nay tạo thêm xung lực và mở ra không gian mới cho hợp tác sâu rộng và thực chất hơn.

Trên nền tảng đó, đoàn Việt Nam do Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung dẫn đầu tham dự Hội nghị lần này với mục tiêu đóng góp xây dựng cho quan hệ và hợp tác ASEAN-EU phát triển bền vững, hiệu quả lâu dài, làm cơ sở cho việc nâng tầm quan hệ hai bên vì hòa bình, an ninh và phát triển; bổ trợ cho quan hệ và hợp tác Việt Nam-EU.

Thông qua trao đổi tại Hội nghị, Việt Nam mong muốn tiếp tục củng cố và làm sâu sắc hơn nữa sự tin cậy chính trị giữa hai khu vực, tăng cường tham vấn, chia sẻ thông tin và phối hợp lập trường tại các diễn đàn khu vực, quốc tế, hợp tác phòng ngừa xung đột, xử lý hiệu quả các thách thức nảy sinh, an ninh phi truyền thống…

Ngoài ra, thông qua các khuôn khổ hợp tác khu vực do ASEAN dẫn dắt, ASEAN và EU cần tiếp tục tăng cường hợp tác về an ninh biển, an ninh và an toàn hàng hải, phù hợp với luật pháp quốc tế.

Về kinh tế, Việt Nam mong muốn ASEAN và EU gia tăng hợp tác sâu rộng, bền vững và cân bằng. Trong bối cảnh các chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc mạnh mẽ dưới tác động của các yếu tố địa chính trị, hai bên cần tăng cường hợp tác để đa dạng hóa thị trường, nâng cao khả năng chống chịu và hạn chế các rào cản không cần thiết đối với thương mại - đầu tư.

Đồng thời, Việt Nam mong muốn các bên tiếp tục tận dụng hiệu quả các khuôn khổ hợp tác hiện có, tạo thuận lợi hơn nữa cho hàng hóa, dịch vụ và đầu tư giữa hai khu vực. Hai bên cũng cần có định hướng dài hạn cho việc nâng cao và hoàn thiện khuôn khổ hợp tác kinh tế toàn diện hơn như xây dựng một thỏa thuận tự do hóa thương mại (FTA) ASEAN-EU, phù hợp với lợi ích và trình độ phát triển của các bên.

Việt Nam cũng mong muốn thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa hợp tác trong các lĩnh vực chiến lược mới như chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, kinh tế số, đổi mới sáng tạo, khoa học - công nghệ, những lĩnh vực vừa mang tính cấp thiết, vừa có tiềm năng bổ trợ lớn giữa hai khu vực.

Bên cạnh đó, việc thúc đẩy phát triển bao trùm, thu hẹp khoảng cách phát triển trong ASEAN, cũng như tăng cường giao lưu nhân dân, kết nối doanh nghiệp và thế hệ trẻ, được xem là những yếu tố quan trọng nhằm tạo dựng nền tảng xã hội bền vững và động lực lâu dài cho quan hệ ASEAN-EU.

Song song với các mục tiêu hợp tác cụ thể, Việt Nam cũng sẽ cùng các nước ASEAN và EU tiếp tục khẳng định và củng cố các nguyên tắc cơ bản của quan hệ quốc tế, đặc biệt là chủ nghĩa đa phương, luật pháp quốc tế và giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình. Đây không chỉ là những giá trị nền tảng đã định hình quan hệ Việt Nam-EU cũng như ASEAN-EU trong suốt thời gian qua, mà còn là cơ sở quan trọng để hai bên cùng ứng phó hiệu quả với những biến động phức tạp của môi trường quốc tế hiện nay.

Trân trọng cảm ơn Đại sứ!

Vy Anh (thực hiện)