Việt Nam đặt 5 ưu tiên thúc đẩy hợp tác trong CPTPP

Bên lề Phiên họp Quan chức cấp cao lần thứ nhất của Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (SOM1) năm 2026 diễn ra tại Hà Nội, phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với ông Ngô Chung Khanh - Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên (Bộ Công Thương), Trưởng đoàn Quan chức cấp cao (SO) và Trưởng đoàn đàm phán (CN) của Việt Nam về những cơ hội và thách thức khi Việt Nam đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Hiệp định, cũng như các ưu tiên nhằm thúc đẩy hợp tác giữa các thành viên trong bối cảnh thương mại toàn cầu đang có nhiều biến động.

Mở rộng CPTPP và vị thế trong thương mại toàn cầu

- Năm 2026, Việt Nam đảm nhiệm vai trò Chủ tịch CPTPP. Việc tổ chức SOM1 tại Hà Nội có ý nghĩa như thế nào trong việc thúc đẩy đối thoại và hợp tác giữa các thành viên trong bối cảnh thương mại toàn cầu đang có nhiều biến động, thưa ông?

Ông Ngô Chung Khanh: Năm 2026 được đánh giá là một giai đoạn thương mại toàn cầu đối mặt với nhiều biến động và thách thức. Những xu hướng như bảo hộ thương mại, tái cấu trúc chuỗi cung ứng hay cạnh tranh chiến lược giữa các nền kinh tế lớn đang tác động đáng kể tới môi trường thương mại quốc tế.

Ông Ngô Chung Khanh - Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên, Bộ Công Thương (bên phải). Ảnh: Nam Nguyễn

Trong bối cảnh đó, việc Việt Nam đảm nhiệm vai trò Chủ tịch CPTPP vừa là cơ hội, vừa là trách nhiệm lớn. Trách nhiệm trước hết là bảo đảm các cơ chế hợp tác trong khuôn khổ Hiệp định tiếp tục được duy trì hiệu quả, đồng thời tạo điều kiện để các thành viên trao đổi cởi mở về những vấn đề đang đặt ra đối với thương mại khu vực và toàn cầu.

Với vai trò Chủ tịch, Việt Nam cần chủ động đề xuất các sáng kiến và định hướng thảo luận, nhằm bảo đảm chương trình nghị sự của CPTPP bao quát được những mối quan tâm chung của các thành viên. Điều quan trọng là làm sao để các cuộc thảo luận không chỉ dừng lại ở trao đổi quan điểm mà có thể hướng tới những kết quả hợp tác cụ thể, mang lại giá trị cả ở tầm vĩ mô và vi mô cho các nền kinh tế thành viên.

Bên cạnh thách thức, đây cũng là cơ hội để Việt Nam tăng cường kết nối với các đối tác CPTPP. Không chỉ là kết nối giữa các cơ quan quản lý, Việt Nam cũng kỳ vọng thúc đẩy mạnh hơn các hoạt động kết nối doanh nghiệp trong khối, qua đó mở rộng các cơ hội hợp tác kinh doanh và đầu tư.

Quan trọng hơn, năm Chủ tịch CPTPP cũng là dịp để Việt Nam khẳng định vai trò là một thành viên tích cực, chủ động trong cộng đồng quốc tế, đồng thời thể hiện năng lực dẫn dắt trong một Hiệp định thương mại tự do tiêu chuẩn cao và có tầm ảnh hưởng lớn như CPTPP.

- Một điểm đáng chú ý của SOM1 là việc thảo luận về tiến trình gia nhập của các nền kinh tế mới. Theo ông, việc mở rộng CPTPP sẽ mang lại những thay đổi gì đối với vị thế của Hiệp định trong hệ thống thương mại toàn cầu?

Ông Ngô Chung Khanh: Hiện nay, có thể thấy ngày càng nhiều nền kinh tế quan tâm tới việc tham gia CPTPP. Theo những thông tin chúng tôi nắm được, đã có khoảng 10 nền kinh tế đang trong quá trình nộp đơn hoặc bày tỏ mong muốn gia nhập Hiệp định, gần đây nhất là Campuchia.

Ngoài ra, một số tổ chức và khu vực kinh tế lớn như Liên minh châu Âu (EU) hay ASEAN cũng đã thể hiện sự quan tâm thông qua việc thiết lập các cơ chế đối thoại với CPTPP.

Những diễn biến này cho thấy, CPTPP đang ngày càng khẳng định vị thế là một diễn đàn hợp tác kinh tế quan trọng trong bối cảnh thương mại toàn cầu có nhiều biến động.

Trước những thay đổi của môi trường thương mại quốc tế, nhiều nền kinh tế đang tìm kiếm các khuôn khổ hợp tác mới nhằm mở rộng kết nối và đa dạng hóa thị trường. Với các tiêu chuẩn cao và phạm vi cam kết rộng, CPTPP được đánh giá là một hiệp định có khả năng đáp ứng những kỳ vọng đó.

Việc mở rộng thành viên sẽ giúp CPTPP gia tăng quy mô thị trường, mở rộng độ phủ thương mại và nâng cao tầm ảnh hưởng của Hiệp định trong cấu trúc thương mại khu vực cũng như toàn cầu. Đồng thời, sự tham gia của các nền kinh tế mới cũng có thể tạo thêm động lực để CPTPP tiếp tục phát triển và thích ứng với những xu hướng mới của thương mại quốc tế.

Các đại biểu tham dự Phiên họp Quan chức cấp cao lần thứ nhất của Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (SOM1). Ảnh: Nam Nguyễn

Năm ưu tiên thúc đẩy hợp tác trong CPTPP

- Trong vai trò Chủ tịch CPTPP năm 2026, Việt Nam đặt ra những ưu tiên nào để thúc đẩy hợp tác giữa các thành viên cũng như nâng cao hiệu quả thực thi Hiệp định, thưa ông?

Ông Ngô Chung Khanh: Trong năm Chủ tịch CPTPP 2026, Việt Nam tập trung thúc đẩy 5 ưu tiên lớn.

Trước hết, thúc đẩy quá trình đàm phán nâng cấp Hiệp định dựa trên các định hướng đã được các Bộ trưởng CPTPP thống nhất tại Hội nghị Bộ trưởng năm 2025. Việc nâng cấp Hiệp định nhằm bảo đảm CPTPP có thể thích ứng tốt hơn với những xu hướng mới của thương mại toàn cầu.

Thứ hai, tiếp tục thúc đẩy tiến trình mở rộng thành viên. Trước mắt, các thành viên hướng tới hoàn tất đàm phán gia nhập của Costa Rica và khởi động tiến trình đàm phán với Uruguay, đồng thời xem xét khả năng tham gia của một số nền kinh tế khác.

Thứ ba, tăng cường đối thoại với các đối tác bên ngoài CPTPP, trong đó có việc thúc đẩy các trao đổi với EU, ASEAN và một số đối tác quan tâm.

Thứ tư, cải thiện cơ chế vận hành của Hiệp định nhằm bảo đảm hệ thống thể chế của CPTPP có thể xử lý hiệu quả khối lượng công việc ngày càng tăng trong quá trình thực thi.

Cuối cùng, nâng cao hiệu quả tận dụng Hiệp định, đặc biệt thông qua việc tăng cường kết nối giữa các doanh nghiệp trong khối CPTPP. Đây cũng là một sáng kiến mà Việt Nam kỳ vọng sẽ nhận được sự ủng hộ của các thành viên. Qua đó, giúp cộng đồng doanh nghiệp khai thác tốt hơn các cơ hội mà CPTPP mang lại.

- Xin cảm ơn ông!

Năm Chủ tịch CPTPP 2026 được Việt Nam triển khai với chủ đề “Shared Visions - Shared Actions” (Cùng chia sẻ tầm nhìn - Cùng hành động vì tương lai chung). Chủ đề này phản ánh tinh thần hợp tác của CPTPP, nơi các nền kinh tế cùng hướng tới những mục tiêu phát triển dài hạn và cùng hành động để biến những tầm nhìn đó thành các kết quả hợp tác thực chất.

Nhóm PV