Việt Nam – Đan Mạch: 55 năm vun đắp quan hệ, mở rộng tầm nhìn hợp tác xanh

Nhận lời mời của Nhà Vua Vương quốc Đan Mạch Frederik X và Hoàng hậu, Chủ tịch Hội đồng Châu Âu António Costa và Thủ tướng Vương quốc Bỉ Bart De Wever, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước Vương quốc Đan Mạch, thăm chính thức Liên minh châu Âu và Vương quốc Bỉ từ ngày 19 đến ngày 24/10/2026.

Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng, chuyến thăm mang ý nghĩa hết sức quan trọng, là chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên tới Vương quốc Đan Mạch của một Tổng Bí thư và là chuyến thăm chính thức Liên minh châu Âu và Vương quốc Bỉ đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, nhất là diễn ra sau khi Việt Nam tổ chức thành công Đại hội lần thứ XIV của Đảng và bầu cử Quốc hội khóa XVI.

Từ nền tảng hữu nghị đến quan hệ đối tác ngày càng thực chất

Ngày 25/11/1971, Việt Nam và Đan Mạch chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao. Trong suốt hơn 5 thập kỷ qua, quan hệ Việt Nam – Đan Mạch từng bước được củng cố, mở rộng cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, trở thành một điểm sáng trong hợp tác giữa Việt Nam với các đối tác Bắc Âu.

Nhà máy của Tập đoàn LEGO tại KCN VSIP III- Bình Dương. Ảnh LEGO.

Nền tảng của quan hệ ấy được thể hiện qua việc hai nước không ngừng hoàn thiện các khuôn khổ hợp tác. Tháng 11/2011, Việt Nam và Đan Mạch thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược trong các lĩnh vực biến đổi khí hậu, năng lượng, môi trường và tăng trưởng xanh. Tháng 9/2013, hai bên nâng cấp quan hệ lên Đối tác toàn diện. Đặc biệt, tháng 11/2023, hai nước thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược xanh, tạo khuôn khổ quan trọng để thúc đẩy hợp tác trong những lĩnh vực có ý nghĩa thiết yếu đối với tương lai phát triển bền vững.

Các khuôn khổ này không chỉ phản ánh mức độ gắn kết ngày càng cao giữa hai nước mà còn cho thấy khả năng thích ứng của quan hệ song phương trước những yêu cầu mới. Nếu như hợp tác truyền thống đặt trọng tâm vào phát triển kinh tế, hỗ trợ phát triển và giao lưu nhân dân, thì ngày nay, chuyển đổi xanh, năng lượng sạch, công nghệ và đổi mới sáng tạo đang trở thành những động lực ngày càng quan trọng.

Hợp tác kinh tế, đầu tư và chuyển đổi xanh tạo động lực mới

Quan hệ chính trị – ngoại giao được củng cố đã tạo điều kiện thuận lợi để hợp tác kinh tế Việt Nam – Đan Mạch phát triển tích cực. Kim ngạch thương mại hai chiều năm 2025 đạt khoảng 721 triệu USD theo số liệu thống kê được Bộ Ngoại giao cung cấp. Cơ cấu hàng hóa xuất nhập khẩu giữa hai nước có tính bổ trợ, với các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu của Việt Nam gồm dệt may, giày dép, đồ gỗ, hàng thủ công mỹ nghệ, thiết bị điện và cà phê; trong khi Việt Nam nhập khẩu từ Đan Mạch các sản phẩm sữa, máy móc, thiết bị, hóa chất, dược phẩm và thủy sản.

Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Liên minh châu Âu (EVFTA) tạo thêm điều kiện thuận lợi để hàng hóa hai nước tiếp cận thị trường của nhau. Tuy nhiên, dư địa hợp tác vẫn còn đáng kể, nhất là trong bối cảnh doanh nghiệp hai bên có nhu cầu mở rộng thị trường, đa dạng hóa chuỗi cung ứng và đáp ứng những tiêu chuẩn ngày càng cao về môi trường, chất lượng sản phẩm và trách nhiệm xã hội.

Đầu tư là một trụ cột quan trọng khác. Tính đến tháng 12/2025, Đan Mạch có 174 dự án đầu tư còn hiệu lực tại Việt Nam, với tổng vốn đăng ký khoảng 2,02 tỷ USD. Những dự án đáng chú ý có sự tham gia của Tập đoàn LEGO, Pandora và APM Terminals.

Đáng chú ý, xu hướng đầu tư xanh đang tạo nên nét đặc trưng trong hợp tác kinh tế giữa hai nước. Những dự án gắn với sử dụng năng lượng tái tạo, sản xuất bền vững và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên có thể góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng tại Việt Nam. Việc Liên đoàn Công nghiệp Đan Mạch mở văn phòng đại diện đầu tiên tại Đông Nam Á ở Thành phố Hồ Chí Minh vào tháng 9/2025 cũng tạo thêm kênh kết nối giữa cộng đồng doanh nghiệp hai nước.

Trong lĩnh vực năng lượng, hai bên đã triển khai Chương trình Đối tác Năng lượng Việt Nam – Đan Mạch từ năm 2013, tập trung hỗ trợ quy hoạch năng lượng, tích hợp năng lượng tái tạo và nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống điện. Tiếp nối các giai đoạn hợp tác trước, chương trình giai đoạn 2026–2030 được triển khai với trọng tâm là điện gió ngoài khơi, quy hoạch hệ thống điện, nâng cao tính linh hoạt của lưới điện, bảo đảm an ninh năng lượng và thúc đẩy chuyển đổi năng lượng xanh.

Nhà máy của Pandora tại Việt Nam. Ảnh Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam.

Đan Mạch cũng là thành viên tích cực của Nhóm Đối tác Quốc tế hỗ trợ Việt Nam triển khai Quan hệ đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP). Những hoạt động này có ý nghĩa thiết thực trong nỗ lực thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 của Việt Nam.

Thông qua quan hệ Đối tác chiến lược xanh được thiết lập năm 2023, hợp tác giữa hai nước còn mở rộng sang hàng hải, phát triển đô thị bền vững, nông nghiệp, thực phẩm, y tế, khoa học đời sống và thống kê phục vụ các mục tiêu phát triển bền vững. Đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu kết hợp giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Mở rộng hợp tác, hướng tới tương lai bền vững

Bên cạnh chính trị, kinh tế và năng lượng, quan hệ Việt Nam – Đan Mạch còn được vun đắp thông qua hợp tác giáo dục, y tế, văn hóa, du lịch và giao lưu nhân dân. Hai nước triển khai chương trình hợp tác chiến lược trong lĩnh vực y tế từ năm 2016, trong đó chú trọng nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu, dự phòng và quản lý các bệnh không lây nhiễm. Hợp tác giáo dục nghề nghiệp tiếp tục được duy trì, góp phần hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực và nâng cao kỹ năng lao động.

Giao lưu văn hóa và du lịch cũng tạo thêm những cầu nối giữa nhân dân hai nước. Năm 2025, Việt Nam đón khoảng 40.000 lượt khách du lịch Đan Mạch; trong 6 tháng đầu năm 2026, con số này đạt 27.492 lượt. Cùng với các hoạt động trao đổi văn hóa, việc mở rộng kết nối hàng không và tạo thuận lợi cho đi lại góp phần thúc đẩy hiểu biết lẫn nhau, tạo nền tảng xã hội tích cực cho quan hệ song phương.

Cộng đồng khoảng 18.500 người Việt Nam tại Đan Mạch cũng là một cầu nối quan trọng. Với đời sống tương đối ổn định, khả năng hội nhập và tình cảm gắn bó với quê hương, cộng đồng người Việt góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam, đồng thời thúc đẩy kết nối văn hóa, tri thức và kinh doanh giữa hai nước.

Ở bình diện đa phương, Việt Nam và Đan Mạch có truyền thống phối hợp tại Liên hợp quốc, các cơ chế ASEAN – EU và Diễn đàn Hợp tác Á – Âu (ASEM), đồng thời ủng hộ lẫn nhau tại các tổ chức quốc tế. Hai nước cũng là đồng sáng lập Diễn đàn cấp cao P4G – Đối tác vì tăng trưởng xanh và mục tiêu toàn cầu 2030. Sự phối hợp này cho thấy quan hệ song phương có thể đóng góp vượt ra ngoài phạm vi lợi ích của hai nước, hướng tới những mục tiêu chung về khí hậu và phát triển bền vững.

Sau 55 năm, quan hệ Việt Nam – Đan Mạch đã vượt qua khuôn khổ hữu nghị truyền thống để trở thành quan hệ hợp tác đa lĩnh vực, gắn với những yêu cầu phát triển mới. Với nền tảng tin cậy chính trị đã được xây dựng, lợi ích bổ trợ trong kinh tế và sự đồng thuận về chuyển đổi xanh, hai nước có cơ sở để tiếp tục mở rộng hợp tác theo hướng sâu sắc, thực chất và bền vững. Đây không chỉ là bước phát triển tiếp theo của quan hệ song phương, mà còn là đóng góp thiết thực cho mục tiêu phát triển thịnh vượng, hài hòa với môi trường và tăng cường hợp tác quốc tế vì tương lai chung.

Tiến Kim