Vì sao 'lưới lửa vô hình' Majid Iran có thể đe dọa F-35 Mỹ?

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) mới đây công bố video từ cảm biến hồng ngoại đang bám bắt phi cơ có hình dạng giống tiêm kích tàng hình F-35. Vài giây sau, một quả đạn lao tới và phát nổ, khiến máy bay hư hại. IRGC khẳng định chiến đấu cơ F-35 Mỹ đã “trúng đòn và hư hỏng nặng”.

Sau đó, Đại tá Tim Hawkins, phát ngôn viên Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM) xác nhận, một máy bay F-35A của không quân Mỹ hạ cánh khẩn khi đang thực hiện nhiệm vụ chiến đấu trên bầu trời Iran.

Majid với cơ chế dẫn đường hồng ngoại được cho là đã khiến F-35 gặp khó. Ảnh: X

Tạp chí quân sự Military Watch nhận định, Iran đã sử dụng tổ hợp phòng không tấm ngắn Majid, còn gọi là AD-08, để tấn công chiếc F-35 của Mỹ.

Tổ hợp phòng không tầm ngắn Majid là hệ thống tên lửa phòng không do ngành công nghiệp quốc phòng Iran phát triển, được thiết kế chuyên biệt để đánh chặn các mục tiêu bay thấp như máy bay không người lái (UAV), tên lửa hành trình, trực thăng và các phương tiện bay tầm thấp trong môi trường tác chiến hiện đại.

Majid được triển khai trên nền tảng xe cơ động cao, ban đầu là xe chiến thuật Aras-2 4x4 (phát triển từ khung gầm Toyota Land Cruiser), sau đó có biến thể đặt trên xe tải nhẹ Iveco Daily 4x4, cho phép hệ thống đạt tốc độ khoảng 100 km/h và phạm vi hoạt động tới 500 km, đáp ứng yêu cầu cơ động chiến thuật linh hoạt trên chiến trường.

Ngoài ra, hệ thống sử dụng tháp pháo xoay 360 độ, tích hợp cảm biến quang điện tử để phát hiện, theo dõi và dẫn bắn mục tiêu. Nhờ cơ chế này, Majid có thể phát hiện mục tiêu ở khoảng cách tối đa 15 km, theo dõi và tấn công đồng thời tới 4 mục tiêu, bảo đảm khả năng phản ứng nhanh trước các mối đe dọa bay thấp.

Với khả năng tác chiến thầm lặng, Majid được xem là mối đe dọa đáng chú ý, khiến F-35 không còn hoàn toàn chiếm ưu thế trên bầu trời. Ảnh: X

Tên lửa AD-08 trang bị cho hệ thống sử dụng đầu dò hồng ngoại, cho phép tấn công mục tiêu trong cự ly từ khoảng 700 m đến 8 km. Đặc điểm nổi bật của cơ chế dẫn đường này là không cần phát xạ radar, giúp hệ thống hoạt động im lặng, hạn chế bị đối phương phát hiện hoặc gây nhiễu điện tử.

Chính nhờ dẫn đường hồng ngoại thụ động, các hệ thống như Majid không kích hoạt cảnh báo radar trên máy bay đối phương, đồng thời ít bị ảnh hưởng bởi các biện pháp đối kháng điện tử. Đây cũng là lý do khiến tổ hợp này được truyền thông mô tả như một dạng “lưới lửa vô hình”, có khả năng đe dọa cả các mục tiêu có công nghệ tàng hình, vốn tối ưu hóa giảm phản xạ radar nhưng khó che giấu tín hiệu nhiệt.

AD-08 được định vị là lớp phòng không tầm thấp cơ động, đóng vai trò đánh chặn tuyến cuối trong hệ thống phòng không nhiều tầng của Iran. Với sự kết hợp giữa tính cơ động, khả năng tác chiến độc lập bằng quang điện tử và cơ chế dẫn đường hồng ngoại không phát xạ, Majid phản ánh rõ xu hướng chiến tranh hiện đại với các mối đe dọa bay thấp, nhỏ, khó phát hiện ngày càng trở thành thách thức lớn đối với phòng không truyền thống.

Hòa Bình