Vì sao giới tinh hoa Trung Quốc chọn nhà máy thay vì doanh nghiệp công nghệ?

Làn sóng dịch chuyển nhân tài

Dữ liệu việc làm từ Đại học Thanh Hoa công bố mới đây cho thấy tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp năm 2025 gia nhập ngành sản xuất và năng lượng đã tăng 19,1% so với cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ này đã duy trì đà tăng trong 6 năm liên tiếp.

Các nhà tuyển dụng hàng đầu của lứa sinh viên Thanh Hoa năm nay bao gồm Huawei, BYD, Tập đoàn Lưới điện Quốc gia Trung Quốc và Tập đoàn Công nghiệp Hạt nhân Quốc gia Trung Quốc. Thanh Hoa thường được ví như MIT hay Stanford của Trung Quốc, là nguồn cung cấp nhân tài chính cho các gã khổng lồ công nghệ và công nghiệp nước này.

Bên trong một nhà máy của Huawei tại Trung Quốc. Ảnh: CFOTO

Xu hướng trên không chỉ diễn ra ở các trường đại học top đầu. Tại Đại học Khoa học và Công nghệ Hoa Trung, số liệu tháng 1 cho thấy khoảng 1.500 sinh viên tốt nghiệp năm 2025 chọn ngành sản xuất, trong khi chỉ có khoảng 300 người vào ngành tài chính. Theo báo cáo của Viện MyCOS, tỷ lệ sinh viên Trung Quốc bước vào ngành sản xuất nói chung đã tăng từ 17,9% năm 2020 lên 22,5% vào năm 2024.

Sức hút từ nền sản xuất tiên tiến

Các chuyên gia nhận định bản chất của công việc sản xuất đã thay đổi khi Trung Quốc nâng cấp nền tảng công nghiệp. Fu Fangjian, Phó giáo sư tài chính tại Đại học Quản lý Singapore cho biết các lĩnh vực như bán dẫn, xe điện, pin và năng lượng tái tạo hiện "đòi hỏi hàm lượng công nghệ cao và chuyên gia kỹ thuật hàng đầu".

Giới trẻ không còn coi đây là công việc nhà máy truyền thống, mà là cơ hội tiếp cận các công nghệ tiên tiến với mức lương rất cạnh tranh.

Zhao Litao, nghiên cứu viên cấp cao tại Viện Đông Á thuộc Đại học Quốc gia Singapore, nhận định sản xuất tiên tiến đang được xem là lĩnh vực công nghệ tiên phong thay vì ngành công nghiệp lao động chân tay. Các vị trí nghiên cứu hoặc kỹ thuật chuyên sâu mang lại danh tiếng lớn cho sinh viên.

Nhiều năm qua, sinh viên giỏi nhất Trung Quốc thường hướng đến các nền tảng Internet và tài chính nhờ mức lương cao. Tuy nhiên, lĩnh vực công nghệ nước này liên tục cắt giảm nhân sự để tối ưu chi phí, cộng thêm sự giám sát pháp lý chặt chẽ đã tạo ra nhiều bất ổn.

Theo Caixin, quy mô nhân sự của Alibaba giảm hơn một nửa, từ 250.000 tháng 3/2022 xuống còn 124.000 ba năm sau đó. Baidu cũng ghi nhận mức giảm 21,1% so với năm 2021.

Dòng vốn và nhân tài đang chuyển hướng sang nhóm ngành HALO (phần cứng, công nghệ công nghiệp và năng lượng). Nhu cầu trong ngành sản xuất vẫn rất lớn. Kế hoạch phát triển nhân tài của chính phủ dự báo gần 30 triệu việc làm sản xuất kỹ năng cao có thể bị bỏ trống vào năm 2025.

Sự dịch chuyển này hoàn toàn phù hợp với chính sách của Bắc Kinh. Trong thập kỷ qua, Trung Quốc ưu tiên các lĩnh vực chiến lược như xe điện, năng lượng tái tạo và vật liệu tiên tiến thông qua các chính sách công nghiệp và đầu tư quy mô lớn. Các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp nhà nước đều đang điều chỉnh để bám sát các ưu tiên quốc gia này.

(Theo Insider)

Du Lam