Vì sao chở pin, ắc quy trong ô tô ngày nắng nóng dễ gây cháy nổ?

Vụ cháy xe ô tô đặc biệt nghiêm trọng xảy ra chiều 1/5 tại một cây xăng ở xã Thăng Điền (TP. Đà Nẵng) khiến hai thiếu niên tử vong đang thu hút sự chú ý lớn từ dư luận. Theo thông tin ban đầu, chiếc xe gặp nạn chở theo số lượng lớn pin lithium 24V cùng nhiều bình ắc quy đã sạc đầy, được đặt trong cốp xe. Ngọn lửa được xác định bùng phát từ khu vực này trước khi lan nhanh ra toàn bộ phương tiện.

Hiện trường vụ cháy. Ảnh: Công an TP Đà Nẵng.

Trao đổi với phóng viên, Đại tá - PGS.TS Ngô Văn Xiêm, nguyên Phó hiệu trưởng Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy cho biết, nguyên nhân cụ thể của vụ cháy cần chờ kết luận chính thức từ cơ quan điều tra. Tuy nhiên, xét về mặt kỹ thuật, việc để nhiều pin lithium và ắc quy trong điều kiện như trên tiềm ẩn rủi ro rất cao.

Theo Đại tá - PGS.TS Ngô Văn Xiêm, pin lithium-ion 24V được cấu tạo từ nhiều cell nhỏ, bên trong chứa chất điện phân dạng lỏng. Khi bị tác động như va đập, nứt vỡ hoặc chịu nhiệt độ cao, cấu trúc pin có thể bị phá vỡ, dẫn đến rò rỉ và phát sinh phản ứng hóa học nguy hiểm. Trong khi đó, ắc quy cũng là nguồn tích trữ năng lượng lớn, có thể phát sinh khí dễ cháy hoặc gây cháy nổ khi gặp sự cố.

Đáng chú ý, cốp xe ô tô là không gian kín, ít thông gió và dễ tích tụ nhiệt. Vào mùa hè, nhiệt độ trong khu vực này có thể tăng lên tới 60–70 độ C. Đây là ngưỡng nhiệt rất nguy hiểm đối với pin lithium-ion, có thể kích hoạt hiện tượng “thoát nhiệt”, khi một cell pin quá nóng sẽ lan sang các cell khác gây cháy lan hoặc thậm chí phát nổ.

Không chỉ vậy, nguy cơ đoản mạch trong quá trình di chuyển cũng cần được tính đến. Xe vận hành luôn có rung lắc, nếu các đầu cực của pin hoặc ắc quy không được bọc cách điện cẩn thận, chỉ cần va chạm nhẹ với kim loại cũng có thể tạo ra tia lửa điện. Trong môi trường kín có tích tụ khí dễ cháy, tia lửa này hoàn toàn có thể trở thành nguồn gây cháy.

Đại tá - PGS.TS Ngô Văn Xiêm khuyến cáo, người dân cần đặc biệt thận trọng khi vận chuyển pin và ắc quy. Các đầu cực phải được bọc kín bằng vật liệu cách điện chuyên dụng; pin, ắc quy cần được cố định chắc chắn, tránh xê dịch khi xe di chuyển. Đồng thời, nên đặt trong thùng cách nhiệt hoặc có vách ngăn phù hợp.

Ngoài ra, không nên sạc đầy pin trước khi vận chuyển mà chỉ duy trì ở mức dung lượng an toàn theo khuyến nghị của nhà sản xuất. Cần hạn chế tối đa việc chở số lượng lớn pin, ắc quy cùng lúc, đồng thời đảm bảo không gian thông thoáng để tránh tích tụ nhiệt và khí dễ cháy.

Chiếc xe bị hư hỏng nặng. Ảnh: Nam Đệ.

Chuyên gia cũng lưu ý, tuyệt đối không sử dụng xe gia đình để vận chuyển các loại pin, ắc quy đã hư hỏng như phồng rộp, nứt vỡ hoặc rò rỉ. Đây là những vật liệu có nguy cơ cháy nổ rất cao và cần được xử lý theo quy trình riêng.

Ngoài ra, Đại tá - PGS.TS Ngô Văn Xiêm cũng cho rằng, cơ quan chức năng cần sớm ban hành hướng dẫn cụ thể đối với việc vận chuyển pin lithium và ắc quy – những vật liệu tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ lớn nhằm giúp người dân nhận thức rõ và phòng tránh rủi ro.

Như đã đưa tin, khoảng 15h25 ngày 1/5, ô tô BKS 92A-265.xx do Võ Nguyễn Duy An (SN 2002, trú thôn Tú Nghĩa, xã Thăng Điền) điều khiển vào trụ bơm số 1 của cây xăng để đổ nhiên liệu. Trên xe còn có hai người là T.H.T (SN 2009, trú thôn An Dưỡng, xã Thăng Điền) và D.A.K (SN 2010, trú thôn Tú Phương, xã Thăng Điền).

Khi nhân viên cây xăng vừa đưa vòi bơm ra chuẩn bị tiếp nhiên liệu, phần cốp sau xe bất ngờ phát nổ, ngọn lửa bùng phát dữ dội bao trùm toàn bộ phương tiện. Phát hiện sự việc, nhân viên cây xăng cùng người dân và lực lượng tại chỗ nhanh chóng sử dụng bình chữa cháy để dập lửa. Sau khoảng 15 phút, đám cháy được khống chế.

Tuy nhiên, khi tiếp cận phương tiện, lực lượng chức năng phát hiện hai nạn nhân là T.H.T và D.A.K đã tử vong bên trong xe.

Qua xác minh ban đầu, cơ quan chức năng xác định tại thời điểm xảy ra vụ cháy, trên xe có khoảng 20–25 khối pin loại 24V cùng 9 bình ắc quy xe điện đồ chơi trẻ em đã được sạc đầy. Ngoài thiệt hại về người, vụ cháy khiến ô tô BKS 92A-265.xx bị thiêu rụi hoàn toàn và một trụ bơm xăng tại cây xăng bị hư hỏng nặng.

Văn phòng Cơ quan CSĐT Công an TP. Đà Nẵng đang tiếp tục phối hợp các đơn vị liên quan khám nghiệm phương tiện, giám định nguyên nhân cháy nổ, đồng thời củng cố hồ sơ để xử lý theo quy định pháp luật.

Quỳnh Mai