Từ ký ức người em trai hé lộ dấu tích mộ liệt sĩ sau gần 60 năm

Ngày 5/8, Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh Khánh Hòa phối hợp với lực lượng chức năng đã tìm kiếm, quy tập và đưa phần mộ liệt sĩ Ka Tơr Tiên về Nghĩa trang liệt sĩ Ninh Thuận.

Liệt sĩ Ka Tơr Tiên đã được đưa trở về với gia đình. Ảnh: N.X

Tại thôn Tà Nôi, xã Anh Dũng, công tác cất bốc hài cốt liệt sĩ diễn ra trong không khí trang nghiêm. Từng lớp đất được cán bộ, chiến sĩ cẩn trọng bóc tách, di vật và dấu tích đều được nâng niu, bảo quản kỹ lưỡng. Khi những phần hài cốt đầu tiên được phát hiện, nhiều người có mặt không giấu nổi xúc động.

Sau gần 60 năm nằm lại nơi núi rừng, liệt sĩ Ka Tơr Tiên đã được Bộ CHQS tỉnh Khánh Hòa đưa về Nghĩa trang liệt sĩ Ninh Thuận (xã Xuân Hải) để tổ chức lễ truy điệu, an táng theo nghi thức trang trọng.

Lực lượng chức năng triển khai quy tập hài cốt liệt sĩ Ka Tơr Tiên. Ảnh: N.X

Liệt sĩ Ka Tơr Tiên sinh năm 1949, quê quán Tây Phước, An Sơn, Thuận Hải (cũ); nguyên là Tiểu đội phó huyện đội Anh Dũng. Liệt sĩ hy sinh ngày 17/3/1967 trong quá trình chiến đấu và được an táng ban đầu tại thôn Tà Nôi.

Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm, Bộ CHQS tỉnh Khánh Hòa đã chủ trì phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương, các cơ quan chức năng, thân nhân và nhân chứng tiến hành rà soát hồ sơ, đối chiếu thông tin, khảo sát thực địa và khoanh vùng vị trí tìm kiếm hài cốt các liệt sĩ hy sinh trong chiến tranh.

Khi ấy, ông Ka Tơr Toàn (em ruột liệt sĩ) đã cung cấp thông tin với cơ quan chức năng. Gia đình ông thuộc dân tộc Raglai, theo phong tục lâu đời, sau khi chôn cất liệt sĩ Ka Tơr Tiên vài năm, gia đình đã thực hiện lễ bỏ mả - đưa anh trai của ông vào trong rừng.

Liệt sĩ Ka Tơr Tiên đã được Bộ CHQS tỉnh Khánh Hòa đưa về nghĩa trang liệt sĩ Ninh Thuận (xã Xuân Hải) để tổ chức lễ truy điệu, an táng theo nghi thức trang trọng. Ảnh: N.X

Sau nhiều thập kỷ, ông vẫn nhớ rõ vị trí đã chôn cất anh ruột, cách địa điểm an táng ban đầu khoảng 6km, phải băng rừng mới tiếp cận được.

Ông Toàn đã trực tiếp tham gia dẫn đường, cung cấp những thông tin quý giá giúp lực lượng chức năng xác định chính xác khu vực chôn cất ban đầu.

Ông Ka Tơr Toàn (em ruột liệt sĩ). Ảnh: N.X

Từ ngày 1-4/8, các cán bộ, chiến sĩ đã phối hợp cùng người dân tiến hành khảo sát, rà phá bom mìn, vật nổ, xác định chính xác vị trí chôn cất của liệt sĩ, đảm bảo an toàn trước khi tiến hành quy tập.

Việc quy tập hài cốt liệt sĩ Ka Tơr Tiên không chỉ giúp gia đình hoàn thành tâm nguyện sau gần 60 năm mong mỏi mà còn tiếp tục khẳng định trách nhiệm của lực lượng vũ trang trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Cùng ngày, Bộ CHQS TP Đà Nẵng cho biết Đội Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ của đơn vị đang mở rộng phạm vi tìm kiếm tại khu vực tổ 4, thôn Phú Long, xã Phú Thuận.

Trước đó, người dân địa phương cung cấp thông tin trong thời kỳ kháng chiến, tại khu vực này có hai chiến sĩ cách mạng ẩn náu trong một hầm trú ẩn, gồm liệt sĩ Lê Văn Đương, quê tỉnh Hà Bắc (cũ), và một nữ chiến sĩ hoạt động bí mật.

Theo lời kể của người dân, trong thời gian bị địch lùng sục, càn quét, hai chiến sĩ không thể ra ngoài. Ông Đương từng bò vào nhà dân xin cơm mang về hầm cho đồng đội. Sau đó, do khu vực bị bao vây, cả hai được cho là đã hy sinh tại đây.

Lực lượng tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ làm việc xuyên đêm tại khu vực hầm trú ẩn ở xã Phú Thuận. Ảnh: Quang Cường

Tiếp nhận nguồn tin, Bộ CHQS TP Đà Nẵng chỉ đạo lực lượng chuyên trách phối hợp với chính quyền địa phương khảo sát, xác minh và tổ chức tìm kiếm.

Sau 3 ngày triển khai liên tục, đến tối 4/8, lực lượng làm nhiệm vụ xác định được vị trí hầm trú ẩn và tiến hành khai quật trong đêm.

Tại khu vực này, lực lượng chức năng phát hiện một số di vật gồm nồi cơm, võng, cuốc ba chĩa, vỏ hộp lương khô, hộp cứu thương và một tập tài liệu đã phai màu, được bọc trong giấy gương. Một đoạn xương nghi là xương ống chân người cũng được tìm thấy.

Lực lượng tìm kiếm mở rộng khu vực khai quật sau khi phát hiện một đoạn xương nghi của liệt sĩ. Ảnh: Quang Cường

Theo cơ quan quân sự, các di vật bước đầu phù hợp với thông tin do người dân cung cấp, là cơ sở để tiếp tục mở rộng tìm kiếm và xác minh.

Đội Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ đang phối hợp với cơ quan chuyên môn giám định đoạn xương, xác minh nguồn gốc các di vật và làm rõ thông tin về những người được cho là đã hy sinh tại khu vực này.

Xuân Ngọc

Hà Nam