Trưởng Phòng Cảnh sát hình sự TPHCM lý giải sinh viên giỏi vẫn 'sập bẫy' lừa đảo

Chiều nay (19/1), Công an TPHCM phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo cùng các đơn vị liên quan TPHCM tổ chức hội nghị cung cấp thông tin báo chí về công tác phòng, chống ma túy và nâng cao cảnh giác với loại tội phạm "bắt cóc online" trong học sinh, sinh viên (HSSV).

Đại tá Trần Hồng Minh, Phó Giám đốc Công an TPHCM chủ trì hội nghị, nhấn mạnh: “Gần đây, loại tội phạm “bắt cóc online” có chiều hướng gia tăng và tiếp tục diễn biến phức tạp. Các cơ quan chức năng cần tăng cường phối hợp, đẩy mạnh tuyên truyền nhằm giúp HSSV và thanh thiếu niên nói chung nhận diện rõ các thủ đoạn “bắt cóc online”, từ đó nâng cao cảnh giác và chủ động phòng tránh hiệu quả; đồng thời triển khai những giải pháp thiết thực, quyết liệt để kéo giảm loại tội phạm này".

Đại tá Trần Hồng Minh - Phó Giám đốc Công an TPHCM. Ảnh: Linh An

Đại tá Nguyễn Tiến Đạt - Trưởng Phòng Cảnh sát hình sự, Công an TPHCM cho biết, loại tội phạm “bắt cóc online” đang diễn biến đặc biệt phức tạp. Chỉ riêng năm 2025, trên địa bàn xảy ra 77 vụ, trong đó, lực lượng công an giải cứu được 52 vụ, 13 vụ nạn nhân tự thoát ly trở về trong 24 giờ. Đáng chú ý, chỉ trong chưa đầy một tháng đầu năm 2026, đã có thêm 16 vụ việc mới được ghi nhận.

Cảnh báo một thủ đoạn mới của loại tội phạm “bắt cóc online”

Theo Đại tá Đạt, nạn nhân của loại tội phạm “bắt cóc online” chủ yếu là giới trẻ, đặc biệt là HSSV. “Có những em học rất giỏi nhưng vẫn dễ dàng trở thành nạn nhân của lừa đảo. Khi điều tra viên hỏi các em có từng đọc các bài tuyên truyền trên mạng hay không, các em đều trả lời là có; nhưng khi nghe đối tượng tự xưng là cán bộ công an, viện kiểm sát hoặc tòa án, các em vẫn rất hoang mang, sợ hãi”, Trưởng Phòng Cảnh sát hình sự chia sẻ.

Về phương thức gây án, các đối tượng thường nhắm vào thói quen mua hàng, thanh toán online của giới trẻ để dọa dẫm họ liên quan đến đường dây rửa tiền. Ngoài ra, chúng đánh vào ước mơ du học hoặc nhu cầu "việc nhẹ lương cao".

Đại tá Nguyễn Tiến Đạt - Trưởng Phòng Cảnh sát hình sự, Công an TPHCM. Ảnh: Linh An

Đại tá Đạt cho biết, quy trình gây án của các đối tượng phạm tội thường gồm nhiều bước, như: thao túng tâm lý, lôi kéo nạn nhân vào các nhóm chat riêng tư; dàn dựng “hiện trường ảo” bằng cách sử dụng công nghệ AI để tạo các video clip giả danh cơ quan pháp luật nhằm đe dọa, chi phối; thậm chí điều khiển từ xa, hướng dẫn nạn nhân di chuyển, thuê khách sạn tự cách ly để cắt đứt liên lạc với gia đình.

Đặc biệt, Đại tá Đạt cảnh báo về một thủ đoạn mới: các đối tượng không yêu cầu nạn nhân di chuyển mà ép họ ở lại nhà và thực hiện theo mọi chỉ định. Thậm chí, chúng còn hướng dẫn nạn nhân trộm cắp, lừa đảo tiền của người thân, hoặc lợi dụng chức vụ, nghề nghiệp của cha mẹ để uy hiếp, buộc các em phải chuyển tiền.

Công an TPHCM cho biết, hơn nửa tháng qua, trên địa bàn đã xảy ra 16 vụ "bắt cóc online". Ảnh: CACC

"Phương pháp tuyên truyền của chúng ta hiện nay còn nhiều hạn chế. Một khuyến cáo quan trọng cần nhấn mạnh là người dân không nên hoang mang, sợ hãi trước các đối tượng giả danh cơ quan chức năng. Cán bộ công an, viện kiểm sát hoặc tòa án khi mời làm việc đều phải có giấy mời hợp lệ, không làm việc qua điện thoại hay các cuộc gọi video. Đồng thời, không có bất kỳ cán bộ, cơ quan nhà nước nào yêu cầu người dân chuyển tiền vào tài khoản với lý do “xác minh”, “kiểm tra” rồi hoàn trả sau", Đại tá Đạt nhấn mạnh.

Theo kế hoạch của Công an TPHCM, định kỳ khoảng 2 tuần, Công an TP sẽ trao đổi, cung cấp thông tin về phương thức thủ đoạn của tội phạm "bắt cóc online" để các trường trên địa bàn tuyên truyền.

Đàm Đệ