Trái phiếu Nhật Bản trở lại tâm điểm sau gần 30 năm ngủ quên

Trái phiếu Nhật Bản trở lại tâm điểm sau gần 30 năm ngủ quên. Ảnh minh họa: Getty.

Trái phiếu Nhật Bản trở lại tâm điểm sau gần 30 năm ngủ quên

Thị trường trái phiếu Nhật Bản đang thu hút sự quan tâm của giới đầu tư toàn cầu khi lợi suất tăng lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ. Sau nhiều năm gần như không mang lại lợi nhuận do chính sách tiền tệ siêu nới lỏng của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ), trái phiếu chính phủ Nhật Bản (JGB) bắt đầu được nhiều tổ chức tài chính đánh giá là tài sản có thể đầu tư trở lại.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm đã chạm 2,901% vào tuần trước, mức cao nhất kể từ năm 1996, trước khi giảm nhẹ xuống khoảng 2,78%. Trong khi đó, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 20 năm cũng lập kỷ lục mới ở mức 3,901%.

Diễn biến này đánh dấu sự thay đổi lớn đối với một thị trường từng bị xem là "ngủ quên" suốt hàng chục năm.

Chính sách của BOJ tạo bước ngoặt

Trong nhiều năm, BOJ duy trì chương trình kiểm soát đường cong lợi suất nhằm giữ lợi suất trái phiếu 10 năm quanh mức 0% để hỗ trợ nền kinh tế thoát khỏi giảm phát.

Tháng 3/2024, BOJ chính thức chấm dứt chương trình này, mở đầu quá trình bình thường hóa chính sách tiền tệ. Kể từ đó, lợi suất trái phiếu liên tục đi lên khi thị trường bắt đầu phản ánh kỳ vọng lạm phát và lãi suất mới.

Theo ông Masahiko Loo, chiến lược gia cấp cao về trái phiếu tại State Street Investment Management, trái phiếu chính phủ Nhật Bản đang chuyển từ trạng thái "không thể đầu tư" sang "có thể đầu tư" đối với các nhà đầu tư toàn cầu.

Ông cho rằng lần đầu tiên sau nhiều năm, nhà đầu tư thực sự được hưởng mức lợi suất đủ hấp dẫn khi nắm giữ trái phiếu Nhật Bản.

Nhiều chuyên gia xem đây là cơ hội hiếm có

Charles Gave, đồng sáng lập hãng nghiên cứu Gavekal, nhận định lợi suất hiện nay đã vượt quá giá trị hợp lý và biến trái phiếu Nhật Bản trở thành một trong những thị trường hấp dẫn nhất thế giới.

Ông khuyến nghị những nhà đầu tư chưa có tài sản tại Nhật Bản nên xây dựng danh mục cân bằng với 50% cổ phiếu và 50% trái phiếu. Với những nhà đầu tư đã sở hữu trái phiếu Mỹ, trái phiếu châu Âu hoặc vàng, ông cho rằng có thể cân nhắc chuyển một phần sang trái phiếu dài hạn của Nhật Bản.

Theo ông, nếu đồng yên tăng giá trong thời gian tới và lợi suất bắt đầu giảm trở lại, giá trái phiếu sẽ tăng, tạo thêm lợi nhuận cho nhà đầu tư.Một số tổ chức quản lý tài sản vẫn thận trọng.

Henning Potstada, Giám đốc toàn cầu về chiến lược đa tài sản tại DWS, cho rằng trái phiếu châu Âu hiện vẫn hấp dẫn hơn nhờ mặt bằng lãi suất cao hơn.

Theo ông, lãi suất điều hành của Ngân hàng Trung ương châu Âu đang ở mức 2,25%, trong khi BOJ mới nâng lên khoảng 1%.

Ngoài ra, Nhật Bản vẫn đối mặt với gánh nặng nợ công rất lớn khi tỷ lệ nợ trên GDP vượt 200%, cao hơn đáng kể so với khoảng 81,7% của Liên minh châu Âu.

DWS cho rằng đây vẫn là rủi ro dài hạn đối với thị trường trái phiếu Nhật Bản.

Dòng vốn quốc tế bắt đầu quay lại

Theo Lauren Hyslop, nhà quản lý đầu tư tại Mattioli Woods, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 20 đến 30 năm vượt 3,5% đã thu hút mạnh dòng vốn nước ngoài.

Riêng năm 2025, nhà đầu tư nước ngoài đã mua ròng khoảng 9,3 nghìn tỷ yên trái phiếu dài hạn của Nhật Bản.

Bà nhận định lợi suất trái phiếu 10 năm quanh 2,8% hiện tương đối phù hợp với triển vọng tăng trưởng và lạm phát của nền kinh tế Nhật Bản.

Tuy nhiên, bà cũng cảnh báo trái phiếu siêu dài hạn vẫn tiềm ẩn rủi ro. Nếu lợi suất trái phiếu 30 năm vượt 4,5%, nhiều công ty bảo hiểm nhân thọ có thể phải bán bớt danh mục để quản trị rủi ro.

Trong khi đó, Quỹ đầu tư hưu trí Chính phủ Nhật Bản (GPIF), quỹ hưu trí lớn nhất thế giới, vẫn được kỳ vọng sẽ là lực lượng mua quan trọng nếu tăng phân bổ vào trái phiếu trong nước.

Thị trường toàn cầu có thể thay đổi

Các chuyên gia cho rằng sự hồi sinh của thị trường trái phiếu Nhật Bản không chỉ là câu chuyện của riêng Tokyo.

Trong nhiều năm, lãi suất cực thấp tại Nhật Bản khiến dòng vốn của nước này chảy mạnh vào trái phiếu Mỹ và châu Âu. Khi lợi suất trong nước tăng lên, các nhà đầu tư Nhật Bản có xu hướng đưa vốn trở lại thị trường nội địa.

Theo số liệu được dẫn lại trong bài, riêng quý I/2026, nhà đầu tư Nhật Bản đã bán khoảng 29,6 tỷ USD trái phiếu chính phủ Mỹ.

Xu hướng này có thể làm giảm một trong những nguồn cầu lớn nhất đối với thị trường trái phiếu toàn cầu, trong bối cảnh nhiều quốc gia vẫn phải phát hành lượng lớn trái phiếu để tài trợ thâm hụt ngân sách.

John Sidawi, Giám đốc quản lý danh mục trái phiếu toàn cầu tại Federated Hermes, cho rằng thị trường vẫn còn đối mặt với nhiều yếu tố bất ổn.

Theo ông, áp lực tài khóa của Nhật Bản, tốc độ tăng lãi suất tương đối chậm của BOJ cùng những căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông vẫn là các yếu tố có thể tiếp tục ảnh hưởng đến nhu cầu đối với trái phiếu Nhật Bản trong thời gian tới.

Thế Kiên