TP.HCM dùng 33 khu 'đất vàng' để thanh toán cho nhà đầu tư các dự án

Khu đất 8-12 Lê Duẩn cùng loạt quỹ đất khác sẽ được TP.HCM dùng để thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện các dự án BT trên địa bàn. Ảnh: Quỳnh Danh.

Sáng 18/4, tại Kỳ họp thứ hai (kỳ họp chuyên đề) HĐND TP.HCM khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031, các đại biểu đã thông qua danh mục quỹ đất dự kiến dùng để thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện các dự án BT (xây dựng - chuyển giao) trên địa bàn thành phố.

Danh mục này có 33 khu "đất vàng" ở trung tâm thành phố từng gặp vướng mắc pháp lý thời gian dài, gồm 17 khu đất do Trung tâm Phát triển quỹ đất TP.HCM quản lý và còn lại do chính quyền địa phương quản lý.

Trong đó có các khu đất đáng chú ý, đã bỏ trống nhiều năm như số 8-12 Lê Duẩn; 2-3-4 Hai Bà Trưng; 10 Hàm Nghi; 33 Nguyễn Du, 34-36-42 Chu Mạnh Trinh (phường Sài Gòn); 200 Võ Văn Tần (phường Bàn Cờ); 152 Trần Phú (phường Chợ Quán); 120 Trần Hưng Đạo (phường Bến Thành); 420 Nơ Trang Long (phường Bình Lợi Trung); 129 Đinh Tiên Hoàng (phường Gia Định); 602 Võ Văn Kiệt (phường Cầu Kho); 123 Nguyễn Khoái (phường Vĩnh Hội); 462-464 Nguyễn Thị Minh Khai...

Khu đất số 2-4-6 Hai Bà Trưng. Ảnh: Quỳnh Danh.

Khu đất số số 33 Nguyễn Du và 34-36-42 Chu Mạnh Trinh (phường Sài Gòn). Ảnh: Quỳnh Danh.

Cùng với đó là 13 khu đất ở Khu đô thị mới Thủ Thiêm hiện do UBND phường quản lý.

Theo tờ trình, UBND TP.HCM cho biết vừa qua, HĐND TP đã thông qua chủ trương đầu tư đối với 3 dự án lớn (cầu Cần Giờ, cầu Phú Mỹ 2, Khu liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc) theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BT với tổng mức đầu tư hơn 182.000 tỷ đồng.

Hiện nay, có một số nhà đầu tư đề xuất đầu tư tuyến đường sắt đô thị số 2 đoạn Bến Thành - Thủ Thiêm và Thủ Thiêm - Long Thành, tuyến đường và cầu kết nối Cần Giờ - Vũng Tàu, đường cao tốc Hồ Tràm - Long Thành, nhà máy xử lý nước thải Tây Sài Gòn, nhà máy xử lý nước thải Bắc Sài Gòn 1, nhà máy xử lý nước thải Bắc Sài Gòn 2, Quảng trường trung tâm và Trung tâm hành chính mới, Công viên Văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh hội và cây xanh công cộng ven sông Sài Gòn. Các dự án này dự kiến cũng được áp dụng theo phương thức PPP, hợp đồng BT, với tổng mức đầu tư có thể gần 367.000 tỷ đồng.

UBND TP.HCM cho rằng nhu cầu vốn đầu tư cho các dự án là rất lớn, tập trung trong một giai đoạn, trong khi khả năng cân đối ngân sách còn hạn chế, yêu cầu tiến độ triển khai ngày càng cấp bách. Đồng thời, áp lực phát triển đô thị theo hướng đồng bộ, hiện đại, đặc biệt tại các khu vực trọng điểm, đặt ra yêu cầu phải có cơ chế huy động và sử dụng nguồn lực linh hoạt, hiệu quả hơn.

Việc chuẩn bị danh mục quỹ đất thanh toán không chỉ cần đủ về quy mô, mà còn phải là các khu đất có giá trị thương mại, khả năng khai thác cao, nhằm thu hút nhà đầu tư có năng lực, bảo đảm nguyên tắc thanh toán ngang giá và hạn chế phát sinh nghĩa vụ ngân sách.

Ngoài ra, thực tế cho thấy phần lớn khu đất trong danh mục hiện nay chưa được đầu tư hạ tầng đồng bộ, khả năng khai thác còn hạn chế, việc tổ chức đấu giá trong điều kiện hiện tại trong khó khăn và khó thu hút nhà đầu tư. Việc gắn các khu đất này với dự án BT và giao cho nhà đầu tư thực hiện đồng bộ hạ tầng sẽ góp phần nâng cao giá trị sử dụng đất, khai thác hiệu quả nguồn lực về đất đai và hình thành các khu vực phát triển hoàn chỉnh.

Mặt khác, nếu thực hiện đấu giá tại thời điểm này, giá trị quỹ đất có khả năng thấp hơn đáng kể so với giá trị thị trường tại thời điểm giao đất để thanh toán (sau khi công trình BT hoàn thành và hạ tầng được đầu tư đồng bộ). Điều này dẫn đến nguy cơ không tối ưu hóa nguồn lực đất đai của Nhà nước, trong khi phương án thanh toán bằng quỹ đất theo thời điểm sau đầu tư hạ tầng cho phép xác lập giá trị sát với thị trường hơn, bảo đảm nguyên tắc ngang giá và hiệu quả tổng thể.

Lan Anh