TP.HCM đưa UAV vào cuộc đua thương mại hóa

Lần đầu tiên triển khai UAV giao hàng vượt biển ở TP.HCM - Ảnh: Sở KHCN

TP.HCM vừa công bố danh mục 54 sản phẩm khoa học và công nghệ của 29 tổ chức tham gia đề án thí điểm thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và tài sản trí tuệ hình thành từ ngân sách nhà nước. Danh mục này gồm nhiều lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, đô thị thông minh, công nghệ sinh học, y sinh, nông nghiệp công nghệ cao, UAV và kinh tế tầm thấp.

Thông tin được công bố tại hội nghị do Sở KHCN TP.HCM tổ chức ngày 13.3 về triển khai thí điểm chính sách tạo động lực thương mại hóa, hướng tới đưa nhanh kết quả nghiên cứu khoa học, công nghệ và tài sản trí tuệ hình thành từ ngân sách nhà nước vào sản xuất, kinh doanh. Đây cũng là khâu còn nhiều vướng mắc trong nhiều năm qua, khi không ít đề tài sau nghiệm thu vẫn chưa thể đi tiếp tới ứng dụng hoặc khai thác thương mại. Vì vậy, đợt công bố lần này không chỉ là giới thiệu danh mục sản phẩm, mà còn là bước mở đầu cho nỗ lực đưa kết quả nghiên cứu ra gần hơn với thị trường.

Theo kế hoạch, giai đoạn thí điểm kéo dài từ năm 2026 đến 2028. TP.HCM đặt mục tiêu hỗ trợ thương mại hóa thành công ít nhất 10 sản phẩm khoa học và công nghệ, đồng thời nâng tỷ lệ tài sản trí tuệ hình thành từ nhiệm vụ khoa học và công nghệ sử dụng ngân sách nhà nước được thương mại hóa lên khoảng 8 đến 10%.

UAV cất cánh tại bến phà Cần Giờ - Ảnh: Sở KHCN TP.HCM

Hiện tỷ lệ thương mại hóa kết quả nghiên cứu sử dụng ngân sách nhà nước mới ở mức khoảng 5%, trong khi khoảng 37% kết quả đã được đánh giá là sẵn sàng chuyển giao. Điều đó cho thấy khoảng cách từ phòng thí nghiệm đến thị trường vẫn còn khá lớn. Một sản phẩm có thể hoàn thiện về chuyên môn, nhưng để bước sang thử nghiệm thực tế, định giá tài sản trí tuệ, giao quyền khai thác hay tìm doanh nghiệp cùng đầu tư lại là một chặng khác.

Đề án lần này tập trung vào chính phần chuyển tiếp đó. Ngoài việc lựa chọn sản phẩm, TP.HCM dự kiến hỗ trợ các khâu như hoàn thiện công nghệ, thử nghiệm, bảo hộ tài sản trí tuệ và kết nối khai thác. Tổng kinh phí dự kiến cho danh mục hơn 500 tỉ đồng, trong đó phần ngân sách nhà nước hỗ trợ hơn 200 tỉ đồng.

Trong số các nhóm công nghệ tham gia thí điểm, UAV là lĩnh vực thu hút chú ý. Không chỉ có thử nghiệm ứng dụng, danh mục lần này còn xuất hiện một số sản phẩm cụ thể do doanh nghiệp phát triển như động cơ điện cho UAV và radar cho UAV của Công ty Real-time Robotics Việt Nam, drone thương mại của Công ty Saolatek, hay bộ truyền dữ liệu tầm xa cho UAV của Công ty Service Aviation General. Việc danh mục không chỉ có thiết bị bay mà còn gồm động cơ, radar và hệ truyền dữ liệu cho thấy hướng phát triển UAV ở TP.HCM đang được nhìn như một chuỗi công nghệ, thay vì một sản phẩm đơn lẻ.

Bên cạnh đó, TP.HCM gần đây cũng đã có thử nghiệm vận chuyển bưu gửi bằng UAV trên tuyến Cần Giờ đi Vũng Tàu với quãng đường hơn 12km, thời gian bay khoảng 15 phút. Dù mới ở mức thử nghiệm, đây vẫn là tín hiệu đáng chú ý về khả năng ứng dụng của thiết bị bay không người lái trong vận chuyển chặng ngắn và logistics ven biển.

Ông Lê Thanh Minh PGĐ Sở KHCN TP.HCM

Ông Lê Thanh Minh PGĐ Sở KHCN TP.HCM cho biết việc có 9 doanh nghiệp đăng ký 22 sản phẩm, chiếm khoảng 41% tổng số sản phẩm, là tín hiệu tích cực, cho thấy khu vực doanh nghiệp bắt đầu quan tâm hơn đến việc tham gia phát triển và thương mại hóa các kết quả nghiên cứu. Với riêng nhóm UAV, sự hiện diện của doanh nghiệp ở nhiều khâu khác nhau cũng cho thấy đây không chỉ là câu chuyện nghiên cứu trong phòng thí nghiệm, mà đã bắt đầu có sự nhập cuộc từ phía thị trường.

Từ một chuyến bay thử đến các sản phẩm cụ thể như động cơ, radar hay bộ truyền dữ liệu, UAV đang trở thành một trong những nhóm công nghệ dễ nhìn thấy khả năng ứng dụng hơn cả trong danh mục lần này. Tất nhiên, để đi tới vận hành ổn định, lĩnh vực này vẫn cần hành lang pháp lý, quy trình an toàn, hạ tầng điều phối và bài toán chi phí.

Danh mục 54 sản phẩm vừa được công bố cho thấy TP.HCM đang muốn đẩy mạnh chặng cuối của quá trình nghiên cứu, tức đưa sản phẩm ra thị trường. Trong dòng chảy đó, UAV được chú ý vì đã có cả thử nghiệm thực tế lẫn sự tham gia ngày một rõ hơn của doanh nghiệp.

Tiểu Vũ