TPHCM chốt ngày động thổ tìm mộ liệt sĩ tập thể tại công viên Lê Thị Riêng

Chiều 19/6, Bộ Tư lệnh TPHCM tổ chức hội nghị triển khai kế hoạch và báo cáo công tác chuẩn bị tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng.

Tại hội nghị, Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung, Chính ủy Bộ Tư lệnh TPHCM, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo 515 TPHCM, cho biết lễ động thổ, khai quật tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ tại công viên Lê Thị Riêng (phường Hòa Hưng) dự kiến diễn ra vào cuối tháng 6.

Công tác khai quật, tìm kiếm dự kiến kéo dài khoảng 3 tháng trước khi tổ chức lễ truy điệu, an táng các hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ Thành phố vào cuối tháng 9. Khu vực khai quật gồm 3 vị trí với tổng diện tích khoảng 2.500m2.

Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó Chính ủy Quân khu 7 và Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Mạnh Cường chủ trì hội nghị. Ảnh: Nguyễn Huế

Đủ cơ sở xác định khu mộ liệt sĩ tập thể

Theo báo cáo của Bộ Tư lệnh TPHCM, qua các tài liệu lưu trữ trong nước, hồ sơ và ảnh tư liệu quân sự được Mỹ giải mật, lời kể nhân chứng lịch sử cùng kết quả khảo sát thực địa, cơ quan chức năng xác định có sự tương đồng về địa điểm, thời gian và diễn biến trận đánh.

Đồng thời, cơ quan chức năng cũng xác định có sự tương đồng về vị trí chôn cất tập thể các cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968 tại khu vực nghĩa địa Chí Hòa - Chợ Quán (nay là công viên Lê Thị Riêng).

Từ đó, Bộ Tư lệnh TPHCM khẳng định đã đủ căn cứ lịch sử, khoa học, pháp lý và thực tiễn để xác định có khu mộ liệt sĩ tập thể tại khu vực này, đủ điều kiện triển khai khảo sát chuyên sâu, tìm kiếm và khai quật theo quy định.

Trước đó, ngày 15/6, Bộ Tư lệnh TP phối hợp với Viện Thiết kế (Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật), Đại học Bách khoa TPHCM, Đại học Khoa học Tự nhiên TPHCM và Tổng Công ty Cấp nước Bến Thành tổ chức đoàn khảo sát, sử dụng máy ra-đa xuyên đất quét 3 khu vực tại công viên Lê Thị Riêng.

Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung, Chính ủy Bộ Tư lệnh TPHCM, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo 515 TPHCM. Ảnh: Nguyễn Huế

Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung cho biết, báo cáo độc lập của các đơn vị chuyên môn đã hội tụ 3 yếu tố: hình ảnh, tọa độ từ ảnh quân sự do quốc tế cung cấp; lời kể của các nhân chứng từng chứng kiến việc chôn cất trong các trận đánh Tết Mậu Thân; và kết quả khảo sát kỹ thuật của các đơn vị.

"Qua đánh giá, tất cả nguồn dữ liệu độc lập này đều trùng khớp về vị trí. Việc tìm kiếm có 5 bước đã làm 4 bước. Bước cuối cùng là tổ chức tìm kiếm, quy tập sẽ thực hiện trong thời gian tới", Chính ủy Bộ Tư lệnh TPHCM cho biết.

Khai quật theo phương châm "dễ làm trước, khó làm sau"

Theo Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung, về phương pháp, lực lượng chức năng sẽ tìm kiếm, quy tập theo hình thức "cuốn chiếu", ưu tiên thực hiện trước tại các vị trí thuận lợi, triển khai sau ở những khu vực phức tạp, theo phương châm "chắc đến đâu làm đến đó, dễ làm trước, khó làm sau, thận trọng, tỉ mỉ".

Trước khi đưa phương tiện vào khu vực, lực lượng công binh sẽ rà phá vật liệu nổ toàn bộ bề mặt và chiều sâu nghi vấn, cắm biển báo an toàn. Máy xúc cơ giới sẽ bóc tách lớp bê tông bề mặt với độ sâu 40-50cm, chiều rộng 3m theo chiều dọc.

Khi tiệm cận tầng đất nguyên thổ hoặc phát hiện dấu hiệu thay đổi địa tầng, lực lượng quy tập chuyển sang đào thủ công bằng xẻng, cuốc nhỏ và bay xây, bóc tách đất theo từng lớp mỏng 10-15cm, sàng lọc kỹ từng tấc đất để tìm di vật và hài cốt.

Thời gian tới, Bộ Tư lệnh TPHCM sẽ tiếp tục tham mưu UBND TPHCM ban hành kế hoạch, phân công và phối hợp với các lực lượng chức năng để thực hiện nhiệm vụ này.

Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó Chính ủy Quân khu 7, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Nguyễn Huế

Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó Chính ủy Quân khu 7, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 7, đề nghị các đơn vị liên quan rà soát, điều động các đội tham gia nhiệm vụ, mỗi đội 20-30 người, ưu tiên quân nhân chuyên nghiệp và chỉ định một đội trưởng hoặc đội phó phụ trách chung để thống nhất chỉ huy. Ngoài ra, lực lượng quy tập sẽ được xây nhà tạm để ăn, ở ngay tại hiện trường.

Về trang thiết bị phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt phải đảm bảo an toàn; giai đoạn đào tìm, tháo dỡ quy mô lớn hơn sẽ cần thêm máy xúc công suất lớn, máy bơm nước và dụng cụ chuyên dụng.

Lãnh đạo Quân khu 7 cũng biểu dương Bộ Tư lệnh TPHCM đã phối hợp với địa phương triển khai tốt hệ thống rào chắn quanh hiện trường, yêu cầu các đơn vị tiếp tục bám sát địa bàn, hoàn thiện mái che và chuẩn bị cho các bước tiếp theo.

Phước Sáng

Nguyễn Huế