TP. Hồ Chí Minh xây dựng hệ sinh thái giáo dục số, giảm áp lực giấy tờ

Thông tin tại hội nghị tổng kết năm học 2025-2026 của ngành giáo dục và đào tạo (GD-ĐT) TP. Hồ Chí Minh, Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng đánh giá chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và dạy, học tiếng Anh là những điểm sáng của ngành giáo dục thành phố.

Trong đánh giá chỉ số cải cách hành chính, Sở GD-ĐT thành phố hiện đứng đầu khối sở, ban, ngành

Theo Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang tác động mạnh mẽ đến hoạt động giảng dạy của giáo viên và học tập của học sinh. Trong đánh giá chỉ số cải cách hành chính, Sở GD-ĐT thành phố hiện đứng đầu khối sở, ban, ngành.

Chánh Văn phòng Sở GD-ĐT TP. Hồ Chí Minh Hồ Tấn Minh cho biết, sau sắp xếp địa giới hành chính và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, ngành giáo dục thành phố quản lý hơn 2,6 triệu học sinh và trên 3.500 cơ sở giáo dục, với địa bàn trải rộng từ khu vực trung tâm đến ngoại thành và biển đảo.

Với quy mô này, phương thức quản lý thủ công, báo cáo giấy và tổng hợp số liệu bằng tay không còn phù hợp. Vì vậy, thành phố xác định cải cách hành chính giữ vai trò định hướng, chuyển đổi số là công cụ đột phá, dữ liệu là tài sản và AI là trợ lực.

TP. Hồ Chí Minh đang xây dựng hệ sinh thái giáo dục số dùng chung, trong đó các nền tảng được liên thông trên cùng một trục dữ liệu và nền định danh

Thay vì mỗi trường sử dụng một hệ thống riêng, TP. Hồ Chí Minh xây dựng hệ sinh thái giáo dục số dùng chung, trong đó các nền tảng được liên thông trên cùng một trục dữ liệu và nền định danh, theo nguyên tắc “dữ liệu nhập một lần, dùng chung toàn ngành, phục vụ nhiều mục đích”.

Trục dữ liệu ngành hiện tích hợp hơn 10 phân hệ nghiệp vụ, thường xuyên được làm sạch, đối soát với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư theo Đề án 06. Nền tảng bản đồ số giáo dục quản lý hơn 1 triệu đối tượng không gian và phi không gian, kết nối 168 phường, xã, đặc khu, đồng thời theo dõi 634 dự án trường học tại 120 địa bàn.

Nhiều loại hồ sơ trong nhà trường cũng được số hóa, từ sổ đăng bộ gắn mã định danh học sinh, học bạ số, sổ đầu bài số đến hồ sơ chuyên môn của giáo viên. Trong đó, học bạ số tại các khối lớp 1, lớp 6 và lớp 10 đã hoàn thành kết nối, đồng bộ với Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Việc sử dụng chữ ký số chuyên dùng công vụ được đẩy mạnh, thay cho việc duy trì song song hồ sơ điện tử và hồ sơ giấy, qua đó giảm bớt công việc hành chính cho đội ngũ nhà giáo.

Cùng với quản trị số, TP. Hồ Chí Minh triển khai kho học liệu số dùng chung, mô hình phòng học số tại khu vực ngoại thành, biển đảo và “lớp học không biên giới”, kết nối giáo viên ở khu vực trung tâm với các điểm trường vùng xa theo thời gian thực.

Đến nay, hơn 55.000 nhà giáo của thành phố đã tham gia khảo sát năng lực số. Kết quả cho thấy 72,2% đạt mức nâng cao, 22,9% đạt mức cơ bản.

Tuy nhiên, theo Chánh Văn phòng Sở GD-ĐT thành phố, rào cản lớn trong chuyển đổi số vẫn là việc thay đổi tư duy tại từng cơ sở giáo dục. Kết quả đánh giá mức độ chuyển đổi số đối với 310 cơ sở giáo dục trực thuộc Sở trong quý II-2026 cho thấy, cơ sở vật chất, hạ tầng số và nhân lực số vẫn là những tiêu chí cần tiếp tục cải thiện.

Thời gian tới, ngành giáo dục TP. Hồ Chí Minh tiếp tục hoàn thiện hệ thống dữ liệu dùng chung, đẩy mạnh ứng dụng AI và xây dựng môi trường đổi mới sáng tạo trong nhà trường, hướng đến mục tiêu giảm tải cho giáo viên, tạo thuận lợi cho người dân và mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục công bằng cho học sinh.

Tịnh Hà