TP Hồ Chí Minh: Khu tưởng niệm Vườn Cau Đỏ thu hút giới trẻ dịp lễ 30/4

Hơn 80 năm trước, nơi đây từng là “trái tim” của Chiến khu An Phú Đông – căn cứ cách mạng đầu tiên ở Nam bộ, đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong cuộc kháng chiến chống thực dân và đế quốc.

Công tác trang trí tại di tích Vườn Cau Đỏ chuẩn bị cho dịp kỷ niệm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Ảnh: M.C.

Ngày 25/12/1945, tại Vườn Cau Đỏ, Hội nghị cán bộ chủ chốt tỉnh Gia Định đã quyết định thành lập Chiến khu An Phú Đông, gồm 3 xã An Phú Đông, Thạnh Lộc, Quới Xuân. Với địa hình bán đảo, ba mặt giáp sông Sài Gòn và sông Bến Cát, nơi đây trở thành vị trí chiến lược, vừa kín đáo vừa thuận lợi cho chiến thuật du kích, làm bàn đạp tấn công vào trung tâm Sài Gòn.

Ngay sau khi thành lập, hàng loạt cơ quan quan trọng như Tỉnh ủy, UBND, các tổ chức công đoàn… đã về đây trú đóng. Vườn Cau Đỏ còn là nơi lập trạm đón công nhân kỹ thuật, xây dựng xưởng quân khí phục vụ kháng chiến. Từ một vùng đất ven đô, nơi đây nhanh chóng trở thành “thành lũy” vững chắc của phong trào cách mạng.

Giới trẻ thành phố tranh thủ check-in tại "địa chỉ đỏ" Vườn Cau Đỏ (phường Thới An) những ngày cận lễ kỷ niệm 30/4. Ảnh: M.C

Theo đại diện Ban Quản lý di tích, trong những năm đầu kháng chiến, quân Pháp liên tục mở các cuộc càn quét, đàn áp dã man nhằm triệt phá căn cứ. Đặc biệt, trận tấn công vào rằm tháng 7 năm 1946 gây nhiều tổn thất cho lực lượng ta. Tuy nhiên, với sự đùm bọc của nhân dân, Chiến khu An Phú Đông vẫn đứng vững, góp phần làm thất bại chiến lược “đánh nhanh thắng nhanh”.

Không chỉ là nơi chiến đấu, Vườn Cau Đỏ còn là biểu tượng của lòng dân. Người dân nơi đây đã nuôi giấu cán bộ, tiếp tế lương thực, tham gia các tổ chức cứu quốc, tạo nên hậu phương vững chắc cho kháng chiến. Tinh thần ấy tiếp tục được phát huy trong giai đoạn chống Mỹ, khi khu vực này trở thành “lõm căn cứ” quan trọng, nơi ém quân cho nhiều đơn vị trước các chiến dịch lớn, trong đó có Tổng tiến công Tết Mậu Thân 1968.

Nhiều trận đánh ác liệt đã diễn ra tại đây. Điển hình như trận phục kích ngày 10.3.1968, lực lượng ta tiêu diệt hàng chục lính Mỹ - ngụy. Những năm sau đó, quân dân địa phương tiếp tục chống trả các cuộc càn quét, góp phần giữ vững thế trận cách mạng.

Trải qua hai cuộc kháng chiến, vùng đất Vườn Cau Đỏ – Chiến khu An Phú Đông ghi nhận 787 hộ gia đình có công với cách mạng, 516 liệt sĩ và 17 Bà mẹ Việt Nam anh hùng. Năm 2010, người dân nơi đây được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân – phần thưởng xứng đáng cho những hy sinh to lớn.

Địa chỉ đỏ Vườn Cau Đỏ đón hàng ngàn du khách, nhất là giới trẻ "về nguồn" tìm hiểu lịch sử văn hóa khu di tích cách mạng. Ảnh: M.C.

Những ngày tháng Tư lịch sử, Vườn Cau Đỏ không chỉ là di tích lịch sử mà còn là không gian giáo dục truyền thống. Những mảng trưng bày, chân dung các chiến sĩ cách mạng, câu chuyện về một thời khói lửa giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về giá trị của hòa bình.

Bạn trẻ Phạm Thị Huệ, sinh viên năm 3 trường Đại học Văn hóa TP Hồ Chí Minh có dịp "về nguồn" tại di tích Vườn Cau Đỏ vào dịp thành phố kỷ niệm 51 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, đã không giấu được xúc động "Tại nơi đây, khi được nghe các cô chú hướng dẫn viên giới thiệu về di tích, chúng em được trở lại với không khí của những năm tháng kháng chiến của thành phố. Ở đó, các chiến sĩ cách mạng đã chiến đấu anh dũng và hi sinh cho độc lập, tự do và hòa bình hôm nay".

Đoàn thanh niên, sinh viên tham quan, tìm hiểu lịch sử khu di tích Vườn Cau Đỏ. Ảnh: M.C.

Không chỉ là nơi thu hút giới trẻ, di tích Vườn Cau Đỏ cũng thường xuyên là "địa chỉ đỏ" được nhiều đoàn đăng ký "về nguồn" trong những ngày tháng Tư lịch sử.

Trước đó, UBND TP Hồ Chí Minh đã công nhận Khu tưởng niệm Vườn Cau Đỏ là di tích lịch sử cấp thành phố. Đây không chỉ là sự ghi nhận giá trị lịch sử mà còn mở ra hướng bảo tồn, phát huy di tích gắn với phát triển đô thị.

Trên vùng đất từng “bom cày đạn xới”, phường Thới An hôm nay đang chuyển mình mạnh mẽ. Hạ tầng được đầu tư đồng bộ, đời sống người dân ngày càng nâng cao. Những con đường khang trang, công trình phúc lợi hiện đại đang dần thay thế dấu tích chiến tranh.

Vườn Cau Đỏ vì thế trở thành “địa chỉ đỏ” giữa lòng đô thị, là nơi quá khứ và hiện tại gặp nhau. Không chỉ lưu giữ ký ức, nơi đây còn góp phần bồi đắp bản sắc, nuôi dưỡng tinh thần yêu nước cho các thế hệ, để TP Hồ Chí Minh phát triển hiện đại nhưng vẫn vững bền trên nền tảng lịch sử và văn hóa.

THÀNH LUÂN