TP Hồ Chí Minh: Gỡ vướng Thông tư 85, bảo đảm quyền lợi học sinh

Khi thời điểm áp dụng đang đến gần, việc xác định tính chất từng chương trình, bố trí thời khóa biểu và bảo đảm nguồn lực đang đặt ra nhiều vấn đề cần được làm rõ tại các trường học ở TP Hồ Chí Minh.

Toàn cảnh Hội thảo.

Rà soát chương trình, tháo gỡ vướng mắc từ cơ sở

Tại hội thảo ngày 21/10 do Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh tổ chức, những băn khoăn của các nhà trường cho thấy việc triển khai Thông tư 85/2026/TT-BGDĐT không chỉ dừng ở khâu rà soát chương trình mà còn liên quan trực tiếp đến cách bố trí thời khóa biểu, tổ chức dạy học, nguồn kinh phí và điều kiện bảo đảm thực hiện. Các ý kiến tập trung làm rõ cách vận dụng quy định đối với những chương trình đang triển khai, mô hình giáo dục đặc thù và các hoạt động đòi hỏi điều kiện tổ chức riêng.

Bà Đỗ Ngọc Chi, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm, phường Sài Gòn, cho rằng nhà trường cần được hướng dẫn cụ thể về nội dung giáo dục tăng cường và cách tổ chức phù hợp với đặc điểm học sinh, điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên. Việc sắp xếp thời khóa biểu cũng cần tính đến yêu cầu dạy học 2 buổi/ngày, cách bố trí các nội dung tăng cường ngoại ngữ, tin học.

Nhiều ý kiến từ kinh nghiệm hoạt động thực tiễn tại các trường được trao đổi tại chương trình.

Đề cập đến các chương trình đặc thù của thành phố, bà Đỗ Ngọc Chi cho biết việc không được xếp xen kẽ các hoạt động có thể gây khó khăn, nhất là tại những trường có nhiều điểm trường. “Đối với Đề án đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học và dạy tin học chuẩn quốc tế mà TP Hồ Chí Minh đang theo đuổi, nếu không được xếp xen kẽ thì rất khó cho các trường, đặc biệt là các trường có nhiều điểm trường khi phải sắp xếp khoa học, hợp lý để đảm bảo giáo viên di chuyển giữa các điểm”, bà Chi nói.

Cùng quan tâm đến việc phân loại chương trình, bà Lê Thị Thanh Giang, Hiệu trưởng Trường THCS Minh Đức, cho rằng cần có căn cứ rõ ràng để xác định tính chất các chương trình tiếng Anh, bởi nội dung, mục tiêu và cách thức phối hợp với đơn vị bên ngoài có thể khác nhau. Hướng dẫn cụ thể sẽ giúp các trường có cơ sở rà soát và tổ chức thực hiện thống nhất.

Ở góc độ nguồn lực, bà Nguyễn Thị Bích Liên, Hiệu trưởng Trường THCS Phan Văn Trị, phường Hạnh Thông, cho biết: “Với những chương trình thuộc mô hình tiên tiến, hội nhập quốc tế như trường THCS Phan Văn Trị, khoản thu mỗi tháng/học sinh đã được chuẩn bị kế hoạch và bao gồm tất cả các chương trình tăng cường. Do đó, nhà trường rất cần được hướng dẫn cụ thể về cách rà soát, điều chỉnh để phù hợp với quy định mới”.

Ông Nguyễn Thanh Tòng, Hiệu trưởng Trường THPT Tân Túc, đặt vấn đề về việc tiếp tục tổ chức các chương trình nhà trường đã triển khai từ tháng 9 và điều kiện thu kinh phí khi Thông tư 85 có hiệu lực. Ông Tòng cũng băn khoăn về cách bố trí thời gian đối với các chương trình tự chọn, khi nhà trường dự kiến xếp vào tiết đầu buổi sáng hoặc tiết cuối buổi sáng, buổi chiều.

Trong khi đó, ông Đỗ Đình Đoàn, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Trãi, phường Xóm Chiếu, quan tâm đến việc phân định hoạt động ôn tập, củng cố kiến thức với giáo dục tăng cường; đồng thời nêu khó khăn khi tổ chức các nội dung thực hành như phòng, chống đuối nước. Ông cho biết: “Trường chúng tôi không có hồ bơi, cũng không có giáo viên dạy bơi nên nhà trường dự kiến cho học sinh đăng ký chương trình giáo dục nhà trường, đầu tháng 11 tiến hành theo nhu cầu, nhưng theo Thông tư mới thì chúng tôi không biết có sai hay không?”.

Những ý kiến tại hội thảo cho thấy, việc thực hiện quy định mới không chỉ liên quan đến tên gọi chương trình mà còn gắn với mục tiêu, nội dung, thời gian tổ chức, nguồn kinh phí và điều kiện thực tế của từng trường. Bên cạnh yêu cầu phân loại đúng, các trường cũng cần có phương án sắp xếp thời khóa biểu phù hợp, hạn chế ảnh hưởng đến hoạt động dạy học và việc đưa đón, quản lý học sinh.

Làm rõ quy định, bảo đảm quyền lợi học sinh

Trao đổi tại hội thảo từ điểm cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo, ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông, nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm bình đẳng về cơ hội tiếp cận, lựa chọn và tham gia hoạt động giáo dục. Việc tổ chức cần phân định rõ những nội dung giáo dục thuộc trách nhiệm bảo đảm của Nhà nước với các hoạt động đáp ứng nhu cầu riêng của người học trên cơ sở tự nguyện; đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch về kinh phí và quyền lợi của học sinh, nhà giáo.

Ông Nguyễn Bảo Quốc, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh ghi nhận và giải đáp ý kiến từ các trường.

Theo Thông tư 85, hoạt động giáo dục tăng cường được tổ chức ngoài thời lượng chính khóa, trong thời gian dạy học 2 buổi/ngày hoặc theo lộ trình tổ chức dạy học 2 buổi/ngày đối với các cơ sở giáo dục chưa đủ điều kiện. Hoạt động này nhằm bổ sung nội dung giáo dục cần thiết, tăng cường thực hành, trải nghiệm, vận dụng kiến thức và phát triển phẩm chất, năng lực theo mục tiêu Chương trình giáo dục phổ thông; không làm phát sinh môn học mới hoặc tăng yêu cầu cần đạt của chương trình.

Hoạt động giáo dục tăng cường phải bảo đảm cơ hội tiếp cận bình đẳng và không thu tiền người học. Các trường không tổ chức hoạt động này theo cách dạy trước, dạy lại nội dung chương trình, ôn tập, luyện thi hoặc biến tướng thành dạy thêm, học thêm.

Trong khi đó, hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học được tổ chức ngoài thời gian thực hiện hoạt động chính khóa và hoạt động giáo dục tăng cường, nhằm đáp ứng nhu cầu, năng khiếu, sở thích và định hướng phát triển cá nhân. Việc tham gia phải dựa trên sự tự nguyện; kinh phí thực hiện theo quy định, bảo đảm công khai, minh bạch. Đối với cơ sở giáo dục công lập, việc thu thực hiện theo danh mục và mức thu do cấp có thẩm quyền quy định.

Thông tư cũng đặt ra yêu cầu không chuyển những nội dung giáo dục tăng cường hoặc nội dung thuộc trách nhiệm bảo đảm của Nhà nước đối với mọi học sinh sang hoạt động theo nhu cầu người học để thu kinh phí. Vì vậy, việc phân loại cần căn cứ vào bản chất, mục tiêu, nội dung và cách thức tổ chức thực tế của từng chương trình, không chỉ dựa vào tên gọi hoặc việc có đơn vị bên ngoài phối hợp.

Đối với các chương trình đã được tổ chức trước khi Thông tư có hiệu lực, việc rà soát cần căn cứ quy định chuyển tiếp và điều kiện cụ thể của từng trường hợp. Quy định mới không đồng nghĩa tất cả chương trình liên kết đều phải dừng; việc tiếp tục thực hiện, điều chỉnh hoặc chấm dứt cần tuân thủ quy định pháp luật và thỏa thuận liên quan, đồng thời bảo đảm quyền lợi của học sinh.

Tại TP Hồ Chí Minh, ông Nguyễn Bảo Quốc, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh, cho biết, Thành phố có những chương trình giáo dục đặc thù như mô hình trường tiên tiến, hội nhập quốc tế và các chương trình về ngoại ngữ, tin học, giáo dục tăng cường...

“Trong khuôn khổ hội thảo có thể sẽ không thể gỡ được hết các vướng mắc từ các nhà trường, nhưng Sở Giáo dục và Đào tạo sẽ tiếp tục theo dõi, rà soát, báo cáo để triển khai thực hiện tốt Thông tư 85, đảm bảo các hoạt động của nhà trường được duy trì theo đúng quy định, các đề án đặc thù của Thành phố tiếp tục được triển khai theo kế hoạch”, ông Quốc nói thêm.

Trước thời điểm Thông tư có hiệu lực, các trường cần rà soát từng chương trình, xác định căn cứ phân loại, điều kiện tổ chức, thời khóa biểu và nguồn kinh phí; đồng thời tổng hợp những vướng mắc để cơ quan quản lý xem xét, hướng dẫn theo thẩm quyền. Việc triển khai trên cơ sở quy định và điều kiện thực tế sẽ giúp các trường xác định những nội dung cần điều chỉnh, duy trì các hoạt động phù hợp và bảo đảm quyền lợi học tập của học sinh.

Hương Trần/Báo Tin tức và Dân tộc