Tổng thống Iran tuyên bố chương trình tên lửa không nằm trong thỏa thuận với Mỹ

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian hôm thứ Ba (23/6) khẳng định: "Bản ghi nhớ không đề cập đến việc thảo luận về tên lửa của chúng tôi và sẽ không bao giờ đề cập đến điều đó".

Nhà lãnh đạo Iran cho rằng năng lực tên lửa đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ chủ quyền và an ninh quốc gia. Theo ông Pezeshkian, nếu không có hệ thống tên lửa phòng thủ hiện nay, Iran có thể đã phải hứng chịu những tổn thất nghiêm trọng từ các cuộc tấn công của Israel và Mỹ.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian.

Tuyên bố được Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đưa ra trong bối cảnh Mỹ vừa công bố văn kiện đạt được với Iran. Văn kiện gồm 14 điểm, đề cập đến việc mở lại eo biển Hormuz, nới lỏng một số hạn chế tài chính đối với Tehran và định hướng các cuộc đàm phán kỹ thuật trong tương lai liên quan đến chương trình hạt nhân Iran.

Đáng chú ý, văn kiện không đề cập đến bất kỳ yêu cầu nào về việc hạn chế chương trình tên lửa hay năng lực quốc phòng của Iran. Điều khoản liên quan đến vũ khí chỉ dừng ở cam kết của Tehran không mua sắm hoặc phát triển vũ khí hạt nhân.

Mặc dù trước đây Tổng thống Mỹ Donald Trump từng coi việc hạn chế chương trình tên lửa của Iran là lý do chính đáng cho các hoạt động quân sự của Mỹ, nhưng lập trường của ông đã thay đổi trong các cuộc đàm phán ngoại giao. Tại Hội nghị thượng đỉnh G7 tuần trước, ông Trump tuyên bố "tên lửa không phải là vấn đề".

Trong chuyến thăm Pakistan hôm thứ Ba (23/6), Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cùng phái đoàn cấp cao đã hội đàm với Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif về quan hệ song phương, hợp tác kinh tế, tình hình khu vực và các vấn đề quốc tế. Nhà lãnh đạo Iran cảm ơn sự đón tiếp của phía Pakistan, đồng thời nhấn mạnh hai nước có nhiều lợi ích và mục tiêu chung.

Đề cập đến những căng thẳng gần đây tại Trung Đông, ông Pezeshkian lên án các hành động quân sự của Mỹ và Israel nhằm vào Iran, cho rằng những cuộc tấn công này thiếu cơ sở pháp lý và đã gây thương vong cho cả quan chức lẫn dân thường. Ông khẳng định những dự đoán về việc Iran sẽ nhanh chóng suy yếu đã hoàn toàn sai lầm, khi người dân, lực lượng vũ trang và giới lãnh đạo nước này vẫn duy trì sự đoàn kết và ngăn chặn được các mục tiêu của đối phương.

Tổng thống Iran cho rằng các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng và dân thường không làm suy yếu đất nước mà ngược lại càng cho thấy khả năng chống chịu và phục hồi của Iran. Ông một lần nữa khẳng định chương trình tên lửa đạn đạo là vấn đề không thể đàm phán, đồng thời nhấn mạnh Tehran sẽ không chấp nhận những yêu cầu mà nước này cho là bất hợp pháp hoặc thiếu công bằng.

Mặc dù bày tỏ sự hoài nghi đối với Mỹ dựa trên những kinh nghiệm ngoại giao trước đây, ông Pezeshkian cho biết Iran vẫn theo đuổi đối thoại và hợp tác hòa bình, với điều kiện các bên tôn trọng những cam kết đã đạt được. Ông cũng nhấn mạnh bề dày lịch sử và bản sắc dân tộc của Iran, bác bỏ mọi nhận định cho rằng đất nước có thể bị khuất phục hoặc xóa bỏ.

Bên cạnh đó, Tổng thống Iran kêu gọi tăng cường đoàn kết giữa các quốc gia Hồi giáo, đồng thời khẳng định Tehran sẵn sàng mở rộng quan hệ với các nước trong khu vực, đặc biệt là Pakistan. Theo ông, mối quan hệ chính trị tốt đẹp giữa hai nước cần được chuyển hóa thành các dự án hợp tác thực chất và những thỏa thuận cụ thể trong tương lai.

Về phần mình, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif đánh giá chuyến thăm của Tổng thống Iran diễn ra vào thời điểm có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh khu vực đang đối mặt nhiều biến động. Ông cho biết Pakistan đang phối hợp với các đối tác trong khu vực nhằm thúc đẩy các sáng kiến ngừng bắn và giảm căng thẳng, với sự tham gia của nhiều quốc gia như Qatar, Ả Rập Xê Út, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập.

Ông Sharif tái khẳng định sự ủng hộ của Pakistan đối với năng lực phòng thủ của Iran, đồng thời cho biết các vấn đề liên quan đến tên lửa không nằm trong bất kỳ bản ghi nhớ nào và cũng không phải nội dung được đưa ra thảo luận. Thủ tướng Pakistan nhận định quan hệ Tehran - Islamabad đang ở một trong những giai đoạn phát triển tích cực nhất trong nhiều năm qua.

Nhà lãnh đạo Pakistan cũng kêu gọi nâng kim ngạch thương mại song phương lên 30 tỷ USD mỗi năm thông qua mở rộng kết nối quá cảnh, tăng cường hợp tác ngân hàng và tạo thuận lợi cho hoạt động hải quan, qua đó củng cố hơn nữa mối quan hệ hữu nghị lâu đời giữa hai nước.

Quỳnh Như