Tổng rà soát văn bản pháp luật phải thực sự tháo gỡ những điểm nghẽn

Sáng ngày 26/8, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn - Trưởng Ban chỉ đạo Tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật đã chủ trì phiên họp thứ hai của Ban Chỉ đạo.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu phát biểu tại phiên họp. Ảnh: CTTĐT Quốc hội

Phát biểu tại phiên họp, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu - Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo cho biết, thực hiện kế hoạch và hướng dẫn của Ban Chỉ đạo, thời gian qua 23/23 cơ quan ở Trung ương và 34/34 địa phương đã ban hành kế hoạch và tổ chức tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật.

Tính đến ngày 30/6/2026, các cơ quan Trung ương và địa phương đã xác định, tổng hợp 45.792 văn bản quy phạm pháp luật thuộc đối tượng, phạm vi tổng rà soát; trong đó đã rà soát, xác định và đề xuất phương án xử lý đối với 13.242 văn bản.

“Có thể nói, đây là một khối lượng công việc rất lớn, thể hiện tinh thần trách nhiệm và nỗ lực của các bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương,” Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu nói.

Trên cơ sở báo cáo của các cơ quan Trung ương và địa phương, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội cùng các cơ quan có liên quan tổng hợp, xây dựng dự thảo báo cáo của Chính phủ về tình hình triển khai tổng rà soát, đồng thời lấy ý kiến các thành viên Chính phủ để tiếp tục hoàn thiện, trình Ban Chỉ đạo xem xét trước khi trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội theo đúng kế hoạch.

Theo Phó Thủ tướng, mục tiêu quan trọng nhất của tổng rà soát không phải là “rà soát được bao nhiêu văn bản, xử lý được bao nhiêu văn bản” mà phải góp phần hoàn thiện một cách đồng bộ, thống nhất hệ thống pháp luật. Do đó cần xác định rõ những vấn đề ưu tiên xử lý, phương án xử lý, thẩm quyền, cơ quan chịu trách nhiệm và thời hạn hoàn thành; bám sát chủ trương của Đảng, tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, tạo động lực cho phát triển đất nước.

"Không chạy theo tiến độ mà hạ chất lượng"

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại phiên họp. Ảnh: CTTĐT Quốc hội

Sau khi nghe báo cáo và các ý kiến trao đổi, thảo luận, phát biểu kết luận phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ, cuộc tổng rà soát lần này không phải để có thêm một báo cáo hay đơn thuần kiểm đếm văn bản, mà phải thực sự tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, hoàn thiện hệ thống pháp luật, mở ra không gian phát triển mới cho đất nước.

Theo Chủ tịch Quốc hội, đây là nhiệm vụ có quy mô rất lớn, chưa có tiền lệ, thời gian thực hiện gấp, yêu cầu chất lượng cao. Đến nay, 23/23 cơ quan Trung ương và 34/34 tỉnh, thành phố đã triển khai; cơ chế hướng dẫn, đôn đốc, báo cáo đã được thiết lập; khối lượng văn bản được nhận diện, rà soát rất lớn, tiến độ cơ bản bám sát yêu cầu đề ra.

Tuy nhiên, Chủ tịch Quốc hội lưu ý, việc nhận diện và rà soát mới chỉ là bước đầu. “Giai đoạn quyết định từ nay đến khi hoàn thành nhiệm vụ là phải chuẩn hóa kết quả, nâng cao chất lượng kết luận và đặc biệt là chuyển từ kiến nghị sang xử lý cụ thể. Bộ, ngành nào, địa phương nào, văn bản nào còn vướng mắc thì phải chỉ ra. Luật thuộc thẩm quyền Quốc hội thì Quốc hội sửa; nghị định thuộc thẩm quyền Chính phủ thì Chính phủ sửa; thông tư thuộc thẩm quyền của Bộ thì Bộ sửa; văn bản địa phương ban hành chưa đúng thì địa phương phải sửa,” Chủ tịch Quốc hội nói.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu các thành viên Ban Chỉ đạo, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố phải trực tiếp nghe báo cáo, cho ý kiến và chịu trách nhiệm về chất lượng kết quả rà soát của Bộ, ngành, địa phương mình; không được “khoán trắng” cho cấp dưới hoặc cơ quan pháp chế.

“Yêu cầu xuyên suốt là không chạy theo số lượng, không vì tiến độ mà hạ chất lượng. Mỗi văn bản đề xuất xử lý phải trả lời rõ vướng ở đâu, vì sao phải xử lý, xử lý thế nào, khi nào xong, ai chịu trách nhiệm,” Chủ tịch Quốc hội nêu yêu cầu.

Nhấn mạnh yêu cầu xử lý đến cùng các vấn đề phức tạp, liên ngành; tuyệt đối không “chuyển hồ sơ”, Chủ tịch Quốc hội đề nghị cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo phải phân loại rõ từng nhóm vấn đề, xác định một cơ quan chủ trì chịu trách nhiệm đến cùng, cơ quan phối hợp và thời hạn xử lý.

“Việc thuộc thẩm quyền cấp nào thì cấp đó phải chủ động quyết, chủ động làm; không đùn đẩy, không để người dân, doanh nghiệp phải chờ đợi vì trách nhiệm không rõ. Không chỉ phát hiện xung đột mà phải tháo được xung đột; không chỉ chỉ ra khoảng trống mà phải có phương án lấp đầy khoảng trống,” Chủ tịch Quốc hội nói.

Chủ tịch Quốc hội cũng nhấn mạnh yêu cầu “kết quả tổng rà soát phải được chuyển ngay thành hành động của cả cơ quan lập pháp và cơ quan hành pháp”. Những văn bản đã xác định rõ bất cập, rõ phương án xử lý thì phải sửa ngay, không chờ kết thúc toàn bộ quá trình rà soát. Đồng thời tiếp tục tinh gọn hệ thống pháp luật theo hướng dễ tìm, dễ hiểu, dễ thực hiện hơn; giảm tầng nấc, giảm thủ tục và giảm chi phí tuân thủ.

“Pháp luật không chỉ cần đúng mà phải tốt, phải khả thi và phải phục vụ phát triển,” Chủ tịch Quốc hội nói.

Đinh Nhung

Theo CTTĐT Quốc hội