Tổng kết thực tiễn thi hành Nghị định số 99/2022/NĐ-CP về đăng ký biện pháp bảo đảm

Tọa đàm do bà Nguyễn Thị Thu Hằng, Phó Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước và ông Nguyễn Tuấn An, Phó Giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Phú Thọ chủ trì.

Tọa đàm có sự tham gia của đại biểu từ các cơ quan, đơn vị, tổ chức như: Cục Quản lý đất đai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường; đại diện Sở Tư pháp và Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh khu vực phía Bắc; đại diện Văn phòng đăng ký đất đai, cơ quan Thi hành án dân sự, tổ chức tín dụng, tổ chức hành nghề công chứng, một số cơ quan thông tin, báo chí tại tỉnh Phú Thọ.

Toàn cảnh Tọa đàm

Phát biểu khai mạc Tọa đàm, bà Nguyễn Thị Thu Hằng cho biết, sau hơn 3 năm triển khai thi hành, thực tiễn cho thấy, Nghị định số 99/2022/NĐ-CP đã góp phần hoàn thiện khung pháp lý thúc đẩy hệ thống đăng ký biện pháp bảo đảm phát triển theo hướng hiện đại, minh bạch, hiệu quả, góp phần tăng cường cơ hội tiếp cận và thụ hưởng dịch vụ công về đăng ký biện pháp bảo đảm cho người dân, doanh nghiệp.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, Nghị định số 99/2022/NĐ-CP cũng đã bộc lộ một số tồn tại, hạn chế, như chưa bao quát điều chỉnh các vấn đề pháp lý theo chủ trương, chính sách mới của Đảng, của Chính phủ, nhất là chủ trương, chính sách mới về chuyển đổi số, về đẩy mạnh cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình; cơ chế đăng ký biện pháp bảo đảm chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển của các mô hình kinh tế, kinh doanh mới dựa trên công nghệ và nền tảng số, đặc biệt là công nghệ tài chính, trí tuệ nhân tạo, tài sản ảo, tài sản mã hóa, thương mại điện tử; chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu mới của thực tiễn phát triển kinh tế, tài chính, hội nhập quốc tế, trong đó có yêu cầu thực thi hiệu quả Nghị quyết số 222/2025/QH15 ngày 27/6/2025 của Quốc hội về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Một số quy định của Nghị định số 99/2022/NĐ-CP cần tiếp tục sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện (về từ chối đăng ký, về đăng ký thay đổi, về mô tả tài sản bảo đảm, về xây dựng, chia sẻ, kết nối dữ liệu…) nhằm tạo thuận lợi hơn nữa trong áp dụng, thi hành cũng như tạo cơ sở pháp lý điều chỉnh các tình huống mới phát sinh.

Thực tiễn này đòi hỏi cần có sự đánh giá, tổng kết làm cơ sở cho việc đề xuất sửa đổi, hoàn thiện toàn diện các quy định của Nghị định số 99/2022/NĐ-CP để thể chế hóa đầy đủ hơn chủ trương, chính sách của Đảng, bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật.

Tại Tọa đàm, đại diện Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước; Sở Tư pháp các tỉnh Phú Thọ, Sơn La, Lạng Sơn và thành phố Hà Nội, Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Phú Thọ, Trung tâm đăng ký giao dịch, tài sản tại thành phố Hà Nội, Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam đã trình bày tham luận tổng kết thực tiễn thi hành Nghị định số 99/2022/NĐ-CP, theo đó đánh giá các kết quả đạt được trong thi hành Nghị định số 99/2022/NĐ-CP, nhận diện những khó khăn, vướng mắc gặp phải, những hạn chế còn tồn tại trong quy định và đề xuất, kiến nghị những nội dung cần sửa đổi, hoàn thiện của Nghị định số 99/2022/NĐ-CP.

Các ý kiến tham luận và ý kiến trao đổi tại Tọa đàm đều ghi nhận, đánh giá cao các kết quả đạt được trong tổ chức thi hành Nghị định số 99/2022/NĐ-CP từ góc độ công tác quản lý nhà nước và công tác đăng ký biện pháp bảo đảm.

Bên cạnh đó, các ý kiến cũng trao đổi, thảo luận, chỉ rõ những hạn chế, tồn tại trong áp dụng, thi hành quy định của Nghị định số 99/2022/NĐ-CP cũng như trong các quy định của Nghị định số 99/2022/NĐ-CP liên quan đến thời hạn giải quyết hồ sơ đăng ký; trường hợp đăng ký thay đổi; về trình tự, thủ tục giải quyết hồ sơ đăng ký; mô tả tài sản bảo đảm…

Để có cơ sở sửa đổi toàn diện các quy định của Nghị định số 99/2022/NĐ-CP, các đại biểu cũng kiến nghị về nội dung cụ thể cần sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 99/2022/NĐ-CP như: thuật ngữ sử dụng; cách thức ghi nhận thông tin bên nhận thế chấp; quy định rõ ràng hơn về thời hạn giải quyết hồ sơ đăng ký, về các trường hợp đăng ký thay đổi; về hồ sơ đăng ký đối với quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất; về trình tự, thủ tục đăng ký; về biểu mẫu sử dụng trong đăng ký; về hệ thống đăng ký biện pháp bảo đảm bằng động sản; cơ chế cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình trong đăng ký biện pháp bảo đảm, cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan đăng ký với các cơ quan có thẩm quyền, cơ chế tra cứu, tìm hiểu thông tin về đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất…

Kết thúc Tọa đàm, bà Nguyễn Thị Thu Hằng - Phó Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước cảm ơn sự phối hợp của Sở Tư pháp tỉnh Phú Thọ và sự tham gia đầy đủ, nhiệt tình của đại diện các cơ quan, đơn vị, tổ chức có liên quan các tỉnh khu vực phía Bắc và trên địa bàn tỉnh Phú Thọ. Các ý kiến tổng kết, đánh giá thực tiễn thi hành Nghị định số 99/2022/NĐ-CP, các kiến nghị về sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện pháp luật là nguồn thông tin hữu ích, là cơ sở quan trọng để Bộ Tư pháp (Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước) tiếp tục rà soát, nghiên cứu, tiếp thu trong quá trình tham mưu Chính phủ xây dựng, ban hành Nghị định thay thế Nghị định số 99/2022/NĐ-CP.

Việt Phương