Tòa án nhân dân Tối cao làm rõ quy định chuyển án tử hình và xử lý tiền cho vay lãi nặng

Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội tuyên án đối với các bị cáo trong vụ đại án Việt Á. Ảnh: Phạm Kiên

Theo đó, Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao đã giải đáp 24 vướng mắc thuộc lĩnh vực hình sự, tố tụng hình sự, thi hành án hình sự và tư pháp người chưa thành niên; 18 vướng mắc về dân sự, tố tụng dân sự, kinh doanh thương mại cùng 9 khó khăn trong lĩnh vực hành chính.

Một trong những nội dung đáng chú ý liên quan đến việc chuyển hình phạt tử hình sang tù chung thân đối với các bị án ma túy theo quy định mới của Bộ luật Hình sự sửa đổi có hiệu lực từ ngày 1-7-2025.

Theo giải đáp của Tòa án nhân dân Tối cao, người bị tuyên án tử hình trước ngày 1-7-2025 về tội “Sản xuất trái phép chất ma túy” hoặc “Mua bán trái phép chất ma túy”, nếu chưa thi hành án và không thuộc trường hợp chủ mưu, cầm đầu, chỉ huy hoặc không có từ hai tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự trở lên thì có thể được xem xét chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân.

Đáng chú ý, việc chuyển hình phạt không phụ thuộc vào khối lượng hay thể tích ma túy được xác định trong bản án, mà căn cứ vào vai trò của người phạm tội và các tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự theo hướng dẫn của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao.

Bên cạnh đó, Tòa án nhân dân Tối cao cũng làm rõ cách xử lý tiền trong các vụ án “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự”, vấn đề từng gây nhiều cách hiểu khác nhau trong thực tiễn.

Theo hướng dẫn, cơ quan tiến hành tố tụng sẽ căn cứ vào từng trường hợp cụ thể để xác định số tiền bị tịch thu sung công quỹ Nhà nước.

Trường hợp người cho vay thực hiện nhiều giao dịch độc lập, không liên quan đến nhau thì tổng số tiền cho vay được xác định bằng tổng tiền gốc của từng lần giao dịch. Ví dụ, nếu một người nhiều lần cho vay riêng biệt với các khoản 10 triệu đồng và 50 triệu đồng thì tổng số tiền cho vay được xác định là 60 triệu đồng.

Ngược lại, nếu lần vay sau được hình thành trên cơ sở cộng dồn tiền gốc và lãi của khoản vay trước chưa thanh toán thì số tiền cho vay chỉ được xác định là khoản gốc ban đầu, không tính phần lãi phát sinh cộng dồn.

Vũ Linh