Tin vũ khí hôm nay 31.3: Sau khi rời khỏi Trung Đông, siêu tàu sân bay Mỹ đang ở đâu?

Sau khi rời khỏi Trung Đông, siêu tàu sân bay Mỹ đang ở đâu?

Tàu sân bay USS Gerald R. Ford (CVN-78) - chiếc đầu tiên thuộc lớp Ford của Hải quân Mỹ, đã di chuyển tới khu vực ngoài khơi Split (Croatia) vào ngày 28.3 để tiến hành sửa chữa và bảo dưỡng, sau khi rút khỏi hoạt động tác chiến tại Trung Đông do một vụ hỏa hoạn nghiêm trọng và áp lực kỹ thuật tích tụ trong thời gian dài.

Sau khi hoàn tất đánh giá sửa chữa ban đầu tại Souda Bay (Crete), tàu USS Gerald R. Ford đã di chuyển tới Croatia để tiếp tục công tác bảo dưỡng với sự hỗ trợ của Nhóm tác chiến tàu sân bay số 12 và các đội kỹ thuật khu vực - Ảnh: Twitter/NationalIndNews

Trước đó, con tàu đã tham gia các chiến dịch tại Biển Đỏ và khu vực lân cận từ cuối tháng 2, thực hiện hơn 7.000 lượt xuất kích nhằm vào các mục tiêu liên quan đến Iran. Tuy nhiên, việc phải rút khỏi khu vực đã khiến năng lực không quân trên biển của Mỹ suy giảm, khi số tàu sân bay triển khai trong khu vực giảm từ hai xuống còn một, trong lúc chờ tàu USS George H.W. Bush được điều động thay thế.

USS Gerald R. Ford đã có giai đoạn dừng kỹ thuật tại Souda Bay (Hy Lạp) từ ngày 23 đến 26.3 để đánh giá thiệt hại ban đầu, trước khi tiếp tục di chuyển đến Croatia để sửa chữa sâu hơn. Tại đây, các nhóm kỹ thuật cùng thủy thủ đoàn tập trung khắc phục các khu vực bị ảnh hưởng bởi hỏa hoạn, đồng thời bổ sung hậu cần và khôi phục điều kiện sinh hoạt trên tàu.

Vụ cháy xảy ra ngày 12.3 tại hệ thống sấy trong khu vực giặt là phía sau tàu, sau đó lan sang các khoang lân cận qua hệ thống thông gió. Công tác dập lửa kéo dài hơn 30 giờ. Hơn 200 thủy thủ bị ảnh hưởng bởi khói, trong đó có ít nhất ba người bị thương. Sự cố đã làm hư hại hơn 100 giường nghỉ, buộc hàng trăm thủy thủ phải bố trí chỗ ngủ tạm thời trong điều kiện hạn chế. Ngoài ra, các hệ thống hỗ trợ sinh hoạt như thông gió, vệ sinh và giặt là cũng bị ảnh hưởng, làm gia tăng áp lực bảo trì.

USS Gerald R. Ford là tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân, có lượng giãn nước khoảng 100.000 tấn, mang theo hơn 4.500 nhân sự và có thể triển khai hơn 75 máy bay. Tàu được trang bị hệ thống phóng điện từ (EMALS) và thiết bị hãm đà tiên tiến, cho phép tăng hiệu suất xuất kích so với các tàu lớp Nimitz trước đó. Trong thời gian hoạt động tại Trung Đông, không đoàn trên tàu, bao gồm tiêm kích F/A-18, máy bay tác chiến điện tử EA-18G và cảnh báo sớm E-2D - đã thực hiện liên tục các nhiệm vụ tấn công, trinh sát và tuần tra phòng không. Tuy nhiên, cường độ hoạt động cao kéo dài đã gây hao mòn đáng kể cho các hệ thống kỹ thuật và làm gia tăng áp lực đối với thủy thủ đoàn.

Việc USS Gerald R. Ford rút khỏi khu vực đã làm giảm ngay lập tức số lượng hơn 75 máy bay sẵn sàng chiến đấu, đồng thời tạo ra khoảng trống tạm thời trong năng lực tác chiến trên biển của Mỹ. Trong thời gian chờ lực lượng thay thế, các đơn vị còn lại phải đảm nhận thêm nhiệm vụ, làm tăng áp lực lên toàn bộ hệ thống. Diễn biến này cho thấy những giới hạn thực tế của việc duy trì cường độ hoạt động cao trong thời gian dài. Dù tàu sân bay hạt nhân có khả năng hoạt động liên tục, các yếu tố như hao mòn thiết bị, nhu cầu bảo trì và sức chịu đựng của con người vẫn là những yếu tố quyết định đến hiệu quả tác chiến lâu dài.

Lá chắn chống drone của Anh hoạt động ra sao?

Bộ Quốc phòng Anh hôm 28.3 thông báo các binh sĩ Trung đoàn Không quân Hoàng gia (RAF Regiment) đã lần đầu tiên trong lịch sử đạt danh hiệu “ace drone” sau khi bắn hạ từ năm UAV Iran trở lên trong các hoạt động tại Trung Đông. Tuy nhiên, ý nghĩa của sự kiện không chỉ nằm ở yếu tố biểu tượng, mà còn phản ánh vai trò ngày càng quan trọng của các hệ thống phòng không chống drone trong môi trường tác chiến hiện đại.

Các binh sĩ Trung đoàn Không quân Hoàng gia Anh đã bắn hạ nhiều UAV Iran tại Trung Đông, qua đó cho thấy hệ thống Rapid Sentry và tên lửa LMM là những giải pháp chống drone đã được kiểm chứng trong thực chiến của Anh - Ảnh: Bộ Quốc phòng Anh

Kết quả này đạt được nhờ một hệ thống phòng thủ nhiều lớp, kết hợp giữa cảm biến cảnh báo sớm, tác chiến điện tử và hệ thống phòng không Rapid Sentry sử dụng tên lửa Lightweight Multirole Missile (LMM). Mô hình này cho phép lực lượng Anh không chỉ phát hiện và gây nhiễu UAV đối phương, mà còn tiêu diệt chúng khi tiếp cận khu vực cần bảo vệ. Theo Bộ Quốc phòng Anh, các hoạt động phòng thủ đã được triển khai liên tục từ cuối tháng 2, trong bối cảnh các cuộc tấn công bằng drone một chiều ngày càng gia tăng. Những đợt giao tranh vào ngày 23 - 24.3 được đánh giá là hiệu quả nhất trong một đêm, cho thấy khả năng duy trì phòng thủ dưới áp lực cao của lực lượng này.

Điểm đáng chú ý là vai trò trung tâm của hệ thống Rapid Sentry trong toàn bộ chuỗi phòng thủ. Đây được xem là lớp đánh chặn trực tiếp (hard-kill), có nhiệm vụ tiêu diệt UAV khi các biện pháp phát hiện và gây nhiễu không đủ để ngăn chặn. Hệ thống này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh các cuộc tấn công bằng UAV giá rẻ, số lượng lớn ngày càng phổ biến, có thể gây quá tải cho các hệ thống phòng không truyền thống. Tên lửa LMM - do Thales UK sản xuất, được Bộ Quốc phòng Anh đánh giá có hiệu quả cao trong môi trường tác chiến thực tế tại Trung Đông. Việc một loại tên lửa nội địa được chứng minh năng lực trong chiến đấu không chỉ mang ý nghĩa quân sự, mà còn có giá trị về mặt công nghiệp quốc phòng.

Sự kết hợp giữa Rapid Sentry và LMM giúp giải quyết một vấn đề then chốt trong chiến tranh hiện đại: bảo vệ lực lượng và cơ sở hạ tầng trước các đợt tấn công drone liên tục mà không phụ thuộc hoàn toàn vào các hệ thống phòng không tầm xa đắt tiền. Trong thực tế, các kíp chiến đấu phải vừa phát hiện, theo dõi mục tiêu, vừa duy trì khả năng khai hỏa ngay cả khi chịu áp lực từ các đòn tấn công liên tiếp.

Về mặt chiến lược, Anh dự kiến triển khai hệ thống Rapid Sentry tới Kuwait nhằm tăng cường phòng không, đồng thời tiếp tục mua thêm tên lửa LMM để trang bị cho lực lượng trong nước và hỗ trợ các đối tác khu vực. Điều này cho thấy hệ thống không chỉ phục vụ nhu cầu tác chiến trước mắt, mà còn là một phần trong chiến lược hợp tác và răn đe rộng hơn.

Hành trình 14.000km của tàu ngầm Hàn Quốc

Tàu ngầm KSS-III ROKS Dosan Ahn Chang-ho của Hàn Quốc đã rời căn cứ Jinhae vào ngày 25.3, bắt đầu hành trình xuyên Thái Bình Dương dài khoảng 14.000km tới Canada. Đây không chỉ là một chuyến triển khai thông thường mà còn là bước trình diễn năng lực tác chiến đại dương xa bờ, trong bối cảnh Canada đang bước vào giai đoạn cuối của chương trình mua sắm tàu ngầm trị giá khoảng 40 tỉ USD.

Hành trình dài 14.000km của tàu ngầm Hàn Quốc từ Jinhae đến Victoria diễn ra đồng thời với giai đoạn cuối trong quyết định của Canada về việc mua tới 12 tàu ngầm - Ảnh: Hải quân Hàn Quốc

Dự kiến, tàu sẽ cập cảng Victoria vào cuối tháng 5, sau đó tham gia các cuộc diễn tập chống ngầm cùng Hải quân và Không quân Canada từ ngày 23.5 đến 2.6. Các hoạt động này đóng vai trò quan trọng trong quá trình đánh giá thực tế, giúp Canada kiểm tra khả năng tương thích, độ bền và hiệu quả tác chiến của thiết kế KSS-III so với đối thủ cạnh tranh là Type 212CD của Đức.

Chuyến đi kéo dài hơn hai tháng, kết hợp giữa hành trình dài, diễn tập song phương và tham gia hoạt động đa quốc gia. Tàu ngầm Hàn Quốc được hộ tống bởi một tàu hộ vệ, thể hiện sự phối hợp lực lượng và cam kết chiến lược trong bối cảnh Canada đẩy mạnh hiện đại hóa hải quân. Đáng chú ý, hai thủy thủ Canada sẽ lên tàu từ chặng Hawaii và tiếp tục hành trình đến Canada, nhằm trực tiếp trải nghiệm hệ thống và quy trình vận hành. Hành trình 14.000km này cũng là chuyến vượt Thái Bình Dương đầu tiên của một tàu KSS-III, đồng thời là thử nghiệm thực tế về khả năng hoạt động dài ngày. Tàu sẽ dừng kỹ thuật tại Guam và Hawaii để tiếp tế và kiểm tra hệ thống, đảm bảo duy trì trạng thái sẵn sàng trong suốt quá trình di chuyển.

KSS-III là tàu ngầm do Hàn Quốc tự phát triển, có lượng giãn nước hơn 4.000 tấn khi lặn, dài khoảng 89 mét. Hệ thống động lực kết hợp giữa diesel, pin lithium-ion và công nghệ AIP cho phép tàu hoạt động liên tục dưới nước hơn ba tuần mà không cần nổi lên. Với tầm hoạt động trên 7.000 hải lý (13.000km), tàu có thể triển khai ở khoảng cách xa mà không phụ thuộc vào căn cứ tiền phương. Tàu được trang bị ống phóng ngư lôi 533mm và hệ thống phóng thẳng đứng có thể mang nhiều loại tên lửa, mở rộng khả năng từ chống ngầm, trinh sát đến tấn công mặt đất. Thiết kế này hướng tới các nhiệm vụ dài ngày, có thể kéo dài tới 60 ngày, phù hợp với môi trường tác chiến đa dạng, bao gồm cả vùng biển lạnh và khu vực Bắc Cực.

Chương trình mua sắm tàu ngầm của Canada nhằm thay thế đội tàu lớp Victoria đã cũ, với kế hoạch sở hữu tối đa 12 tàu mới có khả năng hoạt động tại cả ba đại dương. Quyết định cuối cùng dự kiến được đưa ra vào giữa năm 2026, sau khi đánh giá toàn diện cả yếu tố kỹ thuật và công nghiệp. Đáng chú ý, các đề xuất không chỉ dừng ở việc cung cấp tàu mà còn bao gồm chuyển giao công nghệ, sản xuất nội địa và hợp tác công nghiệp. Hàn Quốc cam kết hỗ trợ phát triển chuỗi cung ứng và đào tạo nhân lực, yếu tố có thể ảnh hưởng lớn đến quyết định cuối cùng của Canada.

Hoàng Vũ