Tin nóng công nghệ 16/1: Australia xóa gần 5 triệu tài khoản mạng xã hội của người dưới 16 tuổi

1. Mỹ và Đài Loan ký thỏa thuận thương mại lịch sử nhằm thúc đẩy sản xuất chip

Thỏa thuận này giúp Mỹ giảm sự phụ thuộc vào sản xuất chip ở nước ngoài. Ảnh: Interesting Engineering.

Bộ Thương mại Mỹ vừa công bố thỏa thuận thương mại quan trọng với Đài Loan vào ngày 15 tháng 1 năm 2026 nhằm mở rộng năng lực sản xuất bán dẫn tại Hoa Kỳ. Theo cam kết các doanh nghiệp công nghệ Đài Loan sẽ đầu tư ít nhất 250 tỷ USD vào hạ tầng sản xuất trên đất Mỹ với sự bảo trợ tín dụng từ chính quyền sở tại.

Đổi lại Washington đồng ý cắt giảm thuế suất đối với hàng hóa Đài Loan xuống còn 15% đồng thời miễn thuế cho nhiều mặt hàng thiết yếu khác. Bộ trưởng Bộ Thương mại Howard Lutnick khẳng định mục tiêu của kế hoạch này là di dời 40 phần trăm chuỗi cung ứng chip từ Đài Loan sang Mỹ để đảm bảo tự chủ kinh tế. Điển hình là tập đoàn TSMC đã thu mua thêm hàng trăm mẫu Anh đất tại Arizona để chuẩn bị cho các dự án mở rộng quy mô lớn. Thỏa thuận được xem là bước đi chiến lược bảo vệ an ninh quốc gia trong bối cảnh cuộc đua trí tuệ nhân tạo đang diễn ra khốc liệt.

2. Anh khởi động nhà máy tái chế nam châm đất hiếm quy mô lớn

Cơ sở này đưa hoạt động sản xuất nam châm đất hiếm thiêu kết trở lại Anh lần đầu tiên sau 25 năm. Ảnh: Interesting Engineering.

Vương quốc Anh vừa chính thức đưa vào vận hành cơ sở tái chế nam châm đất hiếm thương mại tại West Midlands vào ngày 15 tháng 1 năm 2026. Đây là cột mốc quan trọng đánh dấu sự trở lại của ngành sản xuất nam châm thiêu kết tại quốc gia này sau hơn hai thập kỷ gián đoạn. Nhà máy sử dụng công nghệ xử lý bằng hydro độc quyền từ Đại học Birmingham để chiết xuất vật liệu từ các thiết bị cũ mà không cần tháo dỡ hoàn toàn.

Với công suất dự kiến đạt 300 tấn mỗi năm, dự án giúp giảm 90 phần trăm lượng phát thải carbon so với phương thức khai thác truyền thống. Bộ trưởng Công nghiệp Chris McDonald khẳng định cơ sở này đóng vai trò then chốt trong chiến lược khoáng sản quan trọng nhằm giảm sự lệ thuộc vào nguồn nhập khẩu. Việc tự chủ nguồn cung nam châm sẽ hỗ trợ trực tiếp cho chuỗi sản xuất xe điện và tuabin gió vốn đang tăng trưởng mạnh mẽ trong nỗ lực chuyển đổi năng lượng xanh toàn cầu.

3. Australia xóa gần 5 triệu tài khoản mạng xã hội của người dưới 16 tuổi

Australia xóa sổ gần 5 triệu tài khoản mạng xã hội của trẻ em. Ảnh: Reuters.

Các công ty truyền thông xã hội đã đồng loạt vô hiệu hóa gần 5 triệu tài khoản của trẻ em Australia chỉ sau một tháng luật cấm người dưới 16 tuổi có hiệu lực. Ủy ban an toàn trực tuyến cho biết khoảng 4,7 triệu tài khoản đã bị gỡ bỏ để tuân thủ quy định mới bắt đầu từ ngày 10 tháng 12 năm qua.

Con số này cao hơn nhiều so với dự đoán ban đầu và tương đương hơn hai tài khoản cho mỗi trẻ em trong độ tuổi từ 10 đến 16 tại quốc gia này. Các nền tảng lớn như Meta, TikTok và YouTube đang nỗ lực thực hiện lộ trình để tránh mức phạt lên đến 49,5 triệu đô la Australia. Đặc khu trưởng Julie Inman Grant khẳng định các biện pháp kiểm soát độ tuổi đang mang lại kết quả rõ rệt dù quá trình đồng bộ hoàn toàn cần thêm thời gian. Chính phủ Australia hiện đang theo dõi sát sao sự dịch chuyển của người dùng nhỏ tuổi sang các ứng dụng ít phổ biến hơn để đảm bảo tính thực thi của đạo luật.

4. Trung Quốc dẫn đầu thế giới về bằng sáng chế trí tuệ nhân tạo vật lý

Robot hình người của công ty Unitree thuộc Trung Quốc. Ảnh: Nikkei Asia.

Các tập đoàn công nghệ Trung Quốc như Huawei, Baidu và Tencent đã đưa quốc gia này trở thành thực thể dẫn đầu toàn cầu về bằng sáng chế trí tuệ nhân tạo vật lý. Theo phân tích từ LexisNexis và Nikkei vào ngày 16 tháng 1 năm 2026, ba vị trí cao nhất về số lượng và chất lượng bằng sáng chế trong lĩnh vực robot nhân hình và xe tự hành đều thuộc về các ông lớn này.

Dù Mỹ vẫn giữ ưu thế về chất lượng kỹ thuật thuần túy thông qua các tên tuổi như Intel hay Nvidia, nhưng Huawei đang rút ngắn khoảng cách rất nhanh chóng nhờ các chiến lược hỗ trợ mạnh mẽ từ chính phủ. Trí tuệ nhân tạo vật lý hiện được xem là mặt trận tiếp theo trong cuộc chiến công nghệ Mỹ và Trung Quốc khi Bắc Kinh đưa lĩnh vực này vào kế hoạch phát triển quốc gia giai đoạn tới. Sự bứt phá này không chỉ khẳng định vị thế của Trung Quốc mà còn tạo áp lực lớn lên các đối thủ từ Hàn Quốc và Nhật Bản trong cuộc đua giành quyền kiểm soát hạ tầng máy móc thông minh.

5. TSMC bạo chi 56 tỷ USD nhằm củng cố vị thế dẫn đầu trong kỷ nguyên AI

TSMC có trụ sở tại Đài Loan là nhà sản xuất chip hàng đầu thế giới. Ảnh: Nikkei Asia.

Tập đoàn sản xuất chip hàng đầu thế giới TSMC vừa công bố kế hoạch nâng mức chi tiêu vốn năm 2026 lên ngưỡng kỷ lục 56 tỷ USD. Quyết định này nhằm đẩy nhanh tiến độ xây dựng các nhà máy tiên tiến tại Mỹ và Đài Loan để đáp ứng nhu cầu khổng lồ về trí tuệ nhân tạo. Theo báo cáo tài chính ngày 15 tháng 1 năm 2026, gã khổng lồ này đã ghi nhận lợi nhuận ròng năm qua tăng tới 46,4% nhờ các đơn hàng từ Nvidia và Apple.

Chủ tịch C.C. Wei khẳng định nhu cầu AI đang tăng trưởng thực tế và len lỏi sâu vào đời sống hàng ngày, buộc công ty phải đầu tư quyết liệt để không bỏ lỡ cơ hội. Tại bang Arizona, TSMC đang nỗ lực lắp đặt thiết bị cho nhà máy thứ hai và xem xét triển khai thêm các cơ sở đóng gói tiên tiến. Dù thận trọng trước các rủi ro đầu tư, TSMC dự báo doanh thu sẽ tăng trưởng gần 30% trong năm tới, tiếp tục vượt xa mức trung bình của toàn ngành bán dẫn thế giới.

Theo Interesting Engineering, Reuters, Nikkei Asia

Tiến Dũng