Tiếp tục đánh giá cát biển, xử nghiêm thao túng giá vật liệu xây dựng

Ngày 31-3, Thủ tướng ban hành kế hoạch triển khai Chỉ thị 03/2026 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác quản lý, phát triển vật liệu xây dựng trong giai đoạn mới.

Mục tiêu xuyên suốt là nâng cao năng lực quản lý nhà nước, hiệu lực, hiệu quả điều hành cung - cầu, bình ổn thị trường vật liệu xây dựng; nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp gắn với phát triển vật liệu xanh, vật liệu mới, vật liệu tái chế; sử dụng tiết kiệm, hiệu quả tài nguyên khoáng sản làm vật liệu xây dựng, giảm phát thải; thúc đẩy đổi mới công nghệ, chuyển đổi số.

Hiện nhiều mỏ vật liệu xây dựng của nhà nước đang giao cho tư nhân kinh doanh. Ảnh: V.LONG

Để thực hiện, Thủ tướng giao các đơn vị hoàn thiện quy định pháp luật, trong đó có chế tài đủ mạnh đối với hành vi vi phạm trong quản lý, khai thác, chế biến, sử dụng khoáng sản làm vật liệu xây dựng; phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền của các bộ, ngành, địa phương.

Các cơ quan được giao nghiên cứu xây dựng quy hoạch ngành đối với một số vật liệu xây dựng chủ yếu như xi măng, thép, gạch ốp lát, kính xây dựng nhằm nâng cao hiệu lực quản lý, kiểm soát đầu tư dàn trải, dư thừa công suất.

Kế hoạch cũng nêu yêu cầu xây dựng cơ chế đặc thù bảo đảm vật liệu san lấp cho các công trình hạ tầng trọng điểm; hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, chú trọng vật liệu xanh, vật liệu tái chế và đồng bộ định mức kinh tế - kỹ thuật phù hợp thực tiễn, thông lệ quốc tế.

Cùng đó, tăng cường năng lực kiểm định, kiểm tra, giám sát chất lượng; nâng cao trách nhiệm của các tổ chức chứng nhận, cơ quan kiểm định; công khai, minh bạch thông tin về năng lực sản xuất, tiêu thụ, tồn kho, giá bán các sản phẩm vật liệu xây dựng.

Thủ tướng yêu cầu xử lý nghiêm hành vi đầu cơ, thao túng, gian lận thương mại gây bất ổn thị trường.

Đáng chú ý, Thủ tướng nhấn mạnh việc tiết kiệm tài nguyên, khuyến khích phát triển các vật liệu trong nước có lợi thế, quy hoạch cụ thể các vùng nguyên liệu; quản lý hiệu quả hoạt động nhập khẩu vật liệu xây dựng, nhất là các sản phẩm trong nước đã sản xuất được; tăng cường năng lực phòng vệ thương mại.

Ngoài ra, các bộ ngành cần tiếp tục nghiên cứu, đánh giá việc sử dụng cát biển, cát nghiền và các loại vật liệu thay thế trong các dự án phát triển kết cấu hạ tầng, bảo đảm phù hợp tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và yêu cầu bảo vệ môi trường.

VIẾT LONG