Thương vong leo thang, quốc tế khẩn trương ứng cứu

Động đất mạnh tàn phá Venezuela. Ảnh: Anadolu.

Thương vong gia tăng và cơ sở hạ tầng bị tàn phá nặng nề

Theo dự báo từ USGS, số người thiệt mạng có thể lên tới hàng nghìn, thậm chí nguy cơ vượt mốc 10.000 người. Tính đến chiều 26/6, các trung tâm y tế xác nhận đã tiếp nhận khoảng 235 thi thể, trong khi hàng trăm nạn nhân vẫn đang mắc kẹt dưới đống đổ nát. Đáng chú ý, theo Reuters, một trang web theo dõi người mất tích đã ghi nhận hơn 46.000 trường hợp chưa rõ tung tích, dù giới chức Venezuela chưa chính thức xác nhận con số này.

Sức tàn phá đối với cơ sở hạ tầng là vô cùng nghiêm trọng. Khoảng 250 tòa nhà đã sập hoặc hư hại nặng. Ít nhất 8 bệnh viện, trụ sở Hội Chữ thập đỏ Venezuela và Đại sứ quán Pháp nằm trong số các công trình chịu tổn thất lớn.

Tại bang ven biển La Guaira giáp thủ đô Caracas — nơi cư trú của khoảng 70.000 gia đình — khung cảnh hiện chỉ còn là đống hoang tàn và đã được chính quyền ban bố là "khu vực thảm họa". Sân bay quốc tế chính đặt tại bang này buộc phải đóng cửa khẩn cấp do hư hại. Trần nhà tại sân bay bị sập, gây hoảng loạn tột độ cho hành khách. Gần tâm chấn hơn, tại thị trấn ven biển Moron, hàng loạt ngôi nhà đổ sập khiến người dân phải gom góp chút tài sản ít ỏi còn sót lại để tìm chỗ ngủ ngoài đường.

Thảm họa giáng một đòn chí mạng vào quốc gia vốn đang chật vật sau nhiều năm khủng hoảng kinh tế. Hạ tầng xuống cấp khiến khả năng chống chịu thiên tai của Venezuela trở nên vô cùng mỏng manh. Nỗ lực cứu hộ hiện bị đình trệ nghiêm trọng do các đợt dư chấn liên tiếp, kết hợp với tình trạng mất điện và thiếu nước sạch trên diện rộng.

Khó khăn lớn nhất tại hiện trường lúc này là sự thiếu hụt thiết bị và máy móc hạng nặng. Do lực lượng chức năng chưa kịp tiếp cận toàn bộ các khu vực, người dân và tình nguyện viên buộc phải dùng tay không bới móc đống đổ nát trong đêm tối để tìm kiếm người thân. Hàng nghìn người mất đi nhà cửa và sinh kế đang phải đối mặt với tình trạng cạn kiệt lương thực, thuốc men. Trên tuyến cao tốc nối Caracas với vùng ven biển, dòng người sơ tán phải tự di chuyển tìm đường sống, tạo ra một cuộc khủng hoảng nhân đạo vượt quá khả năng kiểm soát ban đầu của chính quyền địa phương.

Đội cứu trợ của El Salvador lên đường sang Venezuela. Ảnh Bộ Thông tin và Truyền thông Venezuela.

Quốc tế khẩn trương viện trợ

Trước quy mô tàn khốc của thảm họa, cộng đồng quốc tế đã gác lại các bất đồng chính trị để nhanh chóng hướng về Venezuela. Bất chấp nhiều thập kỷ quốc gia này bị cô lập, hàng loạt nước đã lên tiếng và cam kết viện trợ khẩn cấp. Nổi bật là động thái từ Mỹ khi nước này lập tức nới lỏng các lệnh trừng phạt nhằm tạo điều kiện cho các giao dịch viện trợ nhân đạo, đồng thời Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo khoản hỗ trợ 150 triệu USD. Bộ Tư lệnh Miền Nam của Mỹ (SOUTHCOM) cũng đã điều động máy bay và nhân sự đến Caracas để giám sát hoạt động hỗ trợ từ Bộ Quốc phòng (Bộ Chiến tranh) Mỹ, giúp giải quyết khâu hậu cần và khôi phục hoạt động của sân bay.

Các quốc gia khác trong khu vực châu Mỹ cũng nhanh chóng vào cuộc. Canada cam kết viện trợ 3,5 triệu USD bao gồm thực phẩm, nước sạch và thiết bị y tế. Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum đã cử lực lượng cứu hộ tới hiện trường. Đặc biệt, Tổng thống El Salvador Nayib Bukele là một trong những lãnh đạo Mỹ Latinh đầu tiên hành động khi điều 3 máy bay chở theo 188 nhân viên y tế, nhân viên cứu trợ cùng 50 tấn hàng hóa thiết yếu tới giúp đỡ. Các quốc gia ngoài khu vực như Nga, Thổ Nhĩ Kỳ cũng xác nhận sẽ sớm điều động lực lượng tìm kiếm cứu nạn quốc tế đến trợ giúp.

Về phía các tổ chức quốc tế, Liên hợp quốc đang khẩn trương điều phối một chiến dịch cứu trợ quy mô lớn. Tổng thư ký Antonio Guterres đã bày tỏ sự đoàn kết với người dân Venezuela. Phó Tổng thư ký phụ trách nhân đạo Tom Fletcher cho biết Liên hợp quốc đang điều phối lực lượng cứu hộ từ khắp nơi trên thế giới và đóng góp 15 triệu USD cho nỗ lực chung. Cùng với đó, Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) kêu gọi ưu tiên bảo vệ hàng nghìn trẻ em đang đối mặt rủi ro, trong khi Phái bộ nhân quyền Liên hợp quốc hối thúc chính quyền sở tại dỡ bỏ các hạn chế về mạng xã hội để duy trì kênh liên lạc "sống còn".

Vấn đề thông tin liên lạc cũng đang nhận được sự hỗ trợ tích cực từ các công ty công nghệ. Sau khi tổ chức giám sát mạng toàn cầu NetBlocks ghi nhận kết nối Internet tại Venezuela sụt giảm xuống mức rất thấp, hệ thống Starlink của công ty SpaceX đã quyết định cung cấp dịch vụ Internet miễn phí. Các thiết bị thu phát sóng đang được triển khai khẩn cấp đến những vùng bị tàn phá nặng nề nhất nhằm khôi phục mạng lưới thông tin, phục vụ đắc lực cho công tác tìm kiếm và cứu nạn.

Tiến Minh