Thúc đẩy Công ước Hà Nội sớm có hiệu lực và phát huy giá trị cốt lõi

Phát huy “Tinh thần Hà Nội”

Theo thông tin từ Phái đoàn thường trực Việt Nam tại Liên hợp quốc (LHQ), New York, chiều ngày 17-4, tại Trụ sở LHQ tại New York (Mỹ), Đại sứ Đỗ Hùng Việt, Trưởng Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ đã nộp lưu chiểu Văn kiện phê chuẩn Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) tại Văn phòng Pháp lý Liên hợp quốc (OLA).

Thủ tục nộp lưu chiểu Văn kiện phê chuẩn được tiến hành sau khi Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký Quyết định phê chuẩn Công ước ngày 7-4 vừa qua, đưa Việt Nam trở thành quốc gia đầu tiên ở Đông Nam Á và thứ ba trên thế giới phê chuẩn Công ước này.

Đại sứ Đỗ Hùng Việt, Trưởng Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ nộp lưu chiểu Văn kiện phê chuẩn Công ước Hà Nội tại Văn phòng Pháp lý Liên hợp quốc (OLA). Ảnh: Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ

Tại buổi lễ, đại diện OLA đã tiếp nhận Văn kiện phê chuẩn của Việt Nam dưới sự chứng kiến của Trưởng đại diện Văn phòng LHQ về Phòng chống Ma túy và Tội phạm (UNODC) tại New York.

Theo đó, Đại sứ Đỗ Hùng Việt cho biết việc đăng cai Lễ mở ký tại Hà Nội và nằm trong ba quốc gia đầu tiên phê chuẩn Công ước thể hiện cam kết chủ động của Việt Nam trong việc hỗ trợ Công ước sớm có hiệu lực, qua đó tăng cường hợp tác quốc tế và bảo đảm an ninh mạng toàn cầu.

Đại sứ, Trưởng phái đoàn Việt Nam, bày tỏ hy vọng Công ước Hà Nội sẽ sớm được nhiều quốc gia phê chuẩn, qua đó, tạo dựng khuôn khổ pháp lý này sẽ tăng cường hợp tác quốc tế trong ứng phó tội phạm mạng và hướng tới phát triển bền vững.

Đại sứ Đỗ Hùng Việt cũng nhấn mạnh, với việc phát huy “Tinh thần Hà Nội”, Việt Nam sẽ tiếp tục là đối tác tích cực, phối hợp chặt chẽ với tất cả các quốc gia, cơ quan LHQ và tổ chức quốc tế nhằm thu hút sự tham gia rộng rãi và việc thực thi đầy đủ, thực chất Công ước.

Từ giá trị cốt lõi đến hòa bình và phát triển thế giới

Các đại sứ, trưởng phái đoàn và chuyên gia về tội phạm mạng từ nhiều khu vực đã đánh giá cao vai trò dẫn dắt của Việt Nam trong việc khởi xướng và đăng cai lễ ký kết, cũng như những nỗ lực tiên phong đưa Công ước sớm có hiệu lực; đồng thời khẳng định Công ước Hà Nội là một cột mốc lịch sử trong hợp tác toàn cầu chống tội phạm mạng.

Đại sứ Đỗ Hùng Việt, Trưởng Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ nộp lưu chiểu Văn kiện phê chuẩn Công ước Hà Nội tại Văn phòng Pháp lý Liên hợp quốc (OLA). Ảnh: Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ

Với vai trò nước chủ nhà, Việt Nam đã phối hợp với LHQ tổ chức Lễ mở ký Công ước tại Hà Nội vào tháng 10-2025, với sự tham gia của hơn 110 quốc gia và tổ chức quốc tế, trong đó 72 quốc gia đã ký kết. Sự kiện được kỳ vọng tăng cường đối thoại, hợp tác và củng cố niềm tin trong các vấn đề an ninh mạng.

Trao đổi với Cơ quan Báo và phát thanh, truyền hình Hà Nội, Đại sứ Đại sứ Israel tại Việt Nam Yaron Mayer nhấn mạnh, Công ước Hà Nội hướng tới việc thiết lập một khuôn khổ hợp tác toàn cầu, hỗ trợ các quốc gia hoàn thiện khuôn khổ pháp lý quốc gia về an ninh mạng, tiến gần hơn đến chuẩn mực chung quốc tế.

Sự đồng bộ trong quy định về tội phạm mạng sẽ đảm bảo tội phạm xuyên quốc gia có thể bị trừng trị trên phạm vi toàn cầu, đáp ứng yêu cầu ứng phó cần thiết trước bản chất “vượt biên giới” của không gian mạng.

Thông qua kênh chia sẻ bằng chứng điện tử giữa các cơ quan an ninh của các quốc gia thành viên, Công ước sẽ “lần đầu tiên giúp chúng ta vượt qua các rào cản hành chính song phương,” Đại sứ Yaron Mayer khẳng định.

Ông cũng đặc biệt đánh giá cao một trụ cột của Công ước về bảo đảm quyền riêng tư và quyền con người trong không gian số. Trong khi hướng tới sự ràng buộc toàn cầu, Công ước cũng chỉ rõ rằng việc chia sẻ và thu thập dữ liệu cá nhân trên không gian mạng phải tuân thủ luật pháp quốc gia và các quy định về nhân quyền phổ quát.

Theo các đại diện quốc gia ký kết cũng như nhiều tổ chức quốc tế đánh giá, Công ước Hà Nội mang ba giá trị cốt lõi.

Thứ nhất, trong bối cảnh tội phạm mạng tăng về số lượng và mức độ phức tạp trên phạm vi toàn cầu, các nước đề cao vai trò của Công ước là khuôn khổ pháp lý toàn cầu về hợp tác phòng, chống tội phạm thông qua chia sẻ thông tin, điều tra và truy tố tội phạm hiệu quả, minh bạch, trong đó có những tội phạm đặc biệt đáng quan ngại như lừa đảo trên mạng, tội phạm tình dục trẻ em.

Thứ hai, Công ước cung cấp công cụ thiết yếu bảo vệ quyền con người trong môi trường số.

Thứ ba, Công ước là cơ sở pháp lý cho các hoạt động tăng cường năng lực, hỗ trợ kỹ thuật cho các nước đang phát triển trong chống tội phạm mạng, đặc biệt trong bảo vệ trẻ em và nhóm dễ tổn thương.

Thông tin chung về Công ước Hà Nội:

Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) gồm 9 chương, 68 điều, thiết lập khuôn khổ pháp lý quốc tế toàn diện cho hợp tác phòng, chống tội phạm mạng.

Công ước quy định các hành vi bị coi là tội phạm, từ truy cập trái phép, can thiệp hệ thống đến lạm dụng trẻ em trực tuyến và rửa tiền. Đồng thời, văn kiện xác định thẩm quyền, các biện pháp điều tra và cơ chế thực thi, cho phép các quốc gia thu thập chứng cứ và truy tố hiệu quả.

Bên cạnh đó, Công ước thúc đẩy hợp tác quốc tế, tăng cường phòng ngừa thông qua nâng cao năng lực, nhận thức an ninh mạng, cùng với hỗ trợ kỹ thuật và trao đổi thông tin.

Đến nay đã có 75 quốc gia ký kết Công ước. Trước Việt Nam, Qatar là nước đầu tiên phê chuẩn Công ước. Công ước sẽ có hiệu lực sau khi có 40 nước thành viên phê chuẩn.

Tú Anh