Thủ tướng Hungary Orban thất bại sau 16 năm cầm quyền

Thủ tướng Viktor Orban đã thừa nhận thất bại sau khi kết quả sơ bộ của cuộc tổng tuyển cử được công bố. Ảnh: Reuters

Cử tri Hungary đã tạo nên một bước ngoặt chính trị quan trọng khi “loại bỏ” Thủ tướng Viktor Orban sau 16 năm cầm quyền, trong một cuộc bầu cử được đánh giá là có tác động sâu rộng không chỉ trong nước mà còn đối với châu Âu và các phong trào chính trị toàn cầu.

Theo kết quả kiểm phiếu sơ bộ, với 93% số phiếu được kiểm, đảng Tisza của ông Peter Magyar giành hơn 53% số phiếu ủng hộ, so với 37% của đảng Fidesz cầm quyền của Thủ tướng Viktor Orban và được dự báo giành thắng lợi tại 94 trong tổng số 106 khu vực bầu cử. Tỷ lệ cử tri đi bầu đạt gần 80%, mức cao kỷ lục.

Ngay sau khi kết quả được công bố, ông Orban - người có quan hệ gần gũi với Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã thừa nhận thất bại, gọi đây là một kết quả “đau đớn”. Ông Orban cũng khẳng định sẽ tiếp tục “phục vụ quốc gia từ vị trí đối lập”.

Theo các chuyên gia, kết quả cuộc bầu cử phản ánh sự bác bỏ của cử tri Hungary đối với đường lối bị chỉ trích là mang tính tập trung quyền lực và xu hướng dân túy cánh hữu mà Thủ tướng Orban theo đuổi, đồng thời mở đường cho đối thủ theo xu hướng thân châu Âu, ông Peter Magyar.

Ông Peter Magyar, lãnh đạo đảng Tisza sẽ trở thành Thủ tướng tiếp theo của Hungary. Ảnh: Getty Images

Ông Peter Magyar, 45 tuổi, một cựu thành viên trong hệ thống của đảng cầm quyền Fidesz đã vận động tranh cử với các cam kết chống tham nhũng và tập trung vào các vấn đề dân sinh như y tế và giao thông công cộng. Ông cũng tuyên bố sẽ tái thiết quan hệ của Hungary với Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), vốn đã bị rạn nứt trong thời gian ông Orban cầm quyền.

Trong nhiều năm, ông Orban là một trong những lãnh đạo thường xuyên sử dụng quyền phủ quyết để ngăn cản các quyết định quan trọng của khối, làm dấy lên lo ngại về khả năng Hungary gây chia rẽ từ bên trong.

Với chiến dịch vận động tranh cử rộng khắp, ông Magyar đã đưa cuộc bầu cử trở thành một lựa chọn mang tính định hướng chiến lược: Hungary sẽ tiếp tục con đường hiện tại hay quay lại quỹ đạo châu Âu. Vì vậy, chiến thắng của ông Magyar được dự báo sẽ làm thay đổi động lực chính trị trong EU.

Theo báo cáo, tỷ lệ cử tri đi bầu đạt gần 80%, mức cao kỷ lục. Ảnh: Getty Images

Không chỉ dừng ở phạm vi khu vực, kết quả bầu cử tại Hungary còn được cho là sẽ tác động tới các phong trào cánh hữu trên toàn cầu, vốn coi mô hình của ông Orban là hình mẫu về chủ nghĩa dân túy dân tộc.

Dù giành chiến thắng, ông Magyar vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức, từ cấu trúc hệ thống chính trị, ảnh hưởng của truyền thông cho tới những chia rẽ trong xã hội. Trong khi đó, hiện vẫn chưa rõ đảng Tisza có đạt được đa số hai phần ba tại Quốc hội - điều kiện cần để thực hiện các cải cách sâu rộng về thể chế và luật pháp - hay không.

Kết quả bầu cử lần này vì vậy không chỉ đánh dấu sự kết thúc một giai đoạn lãnh đạo kéo dài, mà còn mở ra một thời kỳ mới với nhiều kỳ vọng và ẩn số đối với Hungary cũng như châu Âu.

Hồng Nhung