Thống nhất địa điểm đăng ký tờ khai mua bán giữa doanh nghiệp chế xuất và nội địa

Ngày 17/7, Cục Hải quan ban hành Công văn số 18991/CHQ-GSQL gửi các Chi cục Hải quan khu vực hướng dẫn về địa điểm đăng ký tờ khai theo quy định tại Thông tư số 121/2025/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của các thông tư quy định về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát hải quan, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu.

Cán bộ hải quan kiểm tra hàng hóa xuất nhập khẩu. Ảnh: HQ

Theo Cục Hải quan, thời gian qua, một số doanh nghiệp phản ánh còn có cách hiểu khác nhau trong việc xác định nơi đăng ký tờ khai hải quan đối với hoạt động mua bán hàng hóa giữa doanh nghiệp chế xuất và doanh nghiệp nội địa. Để bảo đảm thực hiện thống nhất, Cục Hải quan ban hành hướng dẫn cụ thể trên cơ sở quy định của Luật Hải quan và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Theo đó, căn cứ Điều 47a Luật Hải quan (được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 90/2025/QH15) và Điều 35 Nghị định số 08/2015/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 167/2025/NĐ-CP), hoạt động mua bán trực tiếp hàng hóa giữa doanh nghiệp chế xuất và doanh nghiệp nội địa, không có chỉ định của thương nhân nước ngoài, được xác định là hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu thông thường.

Trên cơ sở đó, đối với doanh nghiệp chế xuất, địa điểm đăng ký tờ khai được thực hiện theo quy định tại Điều 75 Thông tư số 38/2015/TT-BTC đã được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 121/2025/TT-BTC. Đối với doanh nghiệp nội địa, địa điểm đăng ký tờ khai được thực hiện theo khoản 1 Điều 19 của Thông tư này.

Đối với hàng hóa xuất khẩu, bao gồm trường hợp doanh nghiệp nội địa bán hàng cho doanh nghiệp chế xuất, người khai hải quan được đăng ký tờ khai tại Hải quan nơi doanh nghiệp có trụ sở chính, chi nhánh hoặc cơ sở sản xuất; Hải quan quản lý địa điểm tập kết hàng hóa xuất khẩu hoặc Hải quan cửa khẩu xuất hàng.

Đáng chú ý, trong trường hợp doanh nghiệp nội địa bán hàng cho doanh nghiệp chế xuất, Hải quan quản lý doanh nghiệp chế xuất được xác định là Hải quan cửa khẩu xuất hàng để thực hiện đăng ký tờ khai.

Đối với hàng hóa nhập khẩu, bao gồm trường hợp doanh nghiệp nội địa mua hàng từ doanh nghiệp chế xuất, người khai hải quan được lựa chọn đăng ký tờ khai tại Hải quan quản lý địa điểm lưu giữ hàng hóa; Hải quan nơi quản lý cảng đích ghi trên vận tải đơn hoặc hợp đồng vận chuyển; hoặc Hải quan nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính, chi nhánh, cơ sở sản xuất.

Công văn cũng làm rõ khái niệm “Hải quan quản lý địa điểm lưu giữ hàng hóa”. Theo đó, đây là đơn vị hải quan quản lý các địa điểm lưu giữ hàng hóa trong khu vực giám sát hải quan như kho, bãi tại cửa khẩu, cảng biển, cảng hàng không, ga đường sắt quốc tế, ICD, kho ngoại quan, kho CFS…

Đối với trường hợp doanh nghiệp nội địa mua hàng từ doanh nghiệp chế xuất, đây còn là đơn vị hải quan quản lý địa điểm lưu kho của doanh nghiệp chế xuất đã được cơ quan Hải quan công nhận và được khai báo tại chỉ tiêu “địa điểm lưu kho chờ thông quan dự kiến” trên tờ khai hải quan.

Công văn hướng dẫn của Cục Hải quan sẽ tháo gỡ vướng mắc do những cách hiểu chưa thống nhất trong quá trình triển khai Thông tư số 121/2025/TT-BTC, bảo đảm áp dụng thống nhất quy định về địa điểm đăng ký tờ khai trong toàn ngành Hải quan, đồng thời tạo thuận lợi cho doanh nghiệp khi thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu, đặc biệt đối với các giao dịch mua bán giữa doanh nghiệp chế xuất và doanh nghiệp nội địa.

Song Linh