Thấy gì sau 10 ngày kiểm định khí thải theo quy trình mới?

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, nhiều phương tiện đời sâu vẫn đạt chuẩn khí thải cao nếu được bảo dưỡng tốt. Đồng thời, ý thức chủ động bảo dưỡng, sửa chữa phương tiện của người dân cũng đang dần được nâng lên, góp phần bảo vệ môi trường.

Ô tô đời sâu vẫn đạt chuẩn cao

Sáng 9/3, ông N.H.H (trú tại phường Giảng Võ, Hà Nội) đưa xe khách 16 chỗ, sản xuất năm 2008 đến Chi nhánh Đăng kiểm 2903V kiểm định. Trái với lo lắng quy trình mới sẽ khắt khe hơn, đặc biệt với xe diesel, ông khá bất ngờ khi phương tiện đạt mức 5 về khí thải.

Dù phương pháp kiểm định khí thải nghiêm ngặt hơn nhưng nhiều phương tiện chú trọng bảo dưỡng định kỳ, thường xuyên vẫn đạt chuẩn khí thải mức cao.

Theo ông H, xe của công ty được bảo dưỡng định kỳ tại gara chính hãng và kiểm tra kỹ trước khi đăng kiểm nên dù "đời sâu" vẫn đạt chuẩn khí thải cao.

Ông Trần Quốc Hoan, Giám đốc Chi nhánh Đăng kiểm 2903V cho biết, trung bình đơn vị này kiểm định từ 130 - 140 xe/ngày, đa phần là ô tô con và xe khách, trong đó, xe xăng chiếm đến 90% đạt kiểm định khí thải, chủ yếu ở mức cao.

Với xe chạy diesel, trung bình mỗi ngày kiểm định 13-14 xe nhưng chỉ khoảng 1 xe không đạt, tỷ lệ gần như không thay đổi so với trước.

Tương tự, tại Cơ sở Đăng kiểm 2927D (đường Phạm Văn Đồng, Hà Nội), mỗi ngày có từ 2-3 xe trượt kiểm định khí thải, tỷ lệ này không tăng so với trước khi áp dụng quy trình mới.

Tại Phú Thọ, ông Nguyễn Đức Hùng, Phó giám đốc phụ trách Trung tâm Đăng kiểm và Đào tạo lái xe hạng A1 chia sẻ: "Phần lớn xe xăng kiểm định tại đơn vị đều đạt yêu cầu khí thải. Với xe dầu, quy trình kiểm tra khắt khe hơn nên đơn vị chủ động kiểm tra tình trạng an toàn kỹ thuật trước khi đưa vào đo khí thải".

Những xe có dấu hiệu rủi ro sẽ được khuyến cáo bảo dưỡng trước khi kiểm định. Nhờ đó, tỷ lệ xe trượt kiểm định do lỗi khí thải khá thấp, thậm chí có ngày không có trường hợp nào không đạt.

Theo các cơ sở đăng kiểm, phần lớn phương tiện trượt kiểm định khí thải là do chưa được bảo dưỡng trước khi đi đăng kiểm. Sau khi sửa chữa, bảo dưỡng và quay lại kiểm tra lần hai, đa số đều đạt.

Ông Trần Quốc Hoan cho biết, tỷ lệ trượt đăng kiểm tại đơn vị hiện chỉ khoảng 4-5%, giảm đáng kể so với mức 13-14% trước đây. Điều này cho thấy ý thức chủ động bảo dưỡng phương tiện của chủ xe đang dần được cải thiện.

Bảo dưỡng tốt - đạp hết ga 4 lần cũng không ảnh hưởng

Theo các cơ sở đăng kiểm, quy trình kiểm tra khí thải mới có một số thay đổi so với trước. Đối với xe xăng, ngoài kiểm tra khí thải ở chế độ không tải thấp, quy trình mới bổ sung kiểm tra ở chế độ không tải cao bằng cách tăng tốc động cơ lên khoảng 2.000 -3.000 vòng/phút để đo khí thải.

Ghi nhận tại một số trung tâm đăng kiểm ở TP.HCM, tỷ lệ phương tiện không đạt tiêu chuẩn khí thải khoảng 20%, tương đương giai đoạn trước, không có biến động lớn. Ảnh: Mỹ Quỳnh.

"Với xe diesel, phương pháp gia tốc tự do, đạp hết chân ga trước đây chỉ diễn ra một lần. Nay việc đạp hết chân ga phải diễn ra tối thiểu 4 lần, trong đó, lần đầu để kiểm tra an toàn phương tiện. Sau đó, ít nhất đạp hết ga thêm 3 lần nữa để đo độ khói và xác định mức khí thải mà xe đạt được", đại diện Cơ sở Đăng kiểm 2927D nói.

Theo các cơ sở đăng kiểm, phương pháp kiểm định mới đòi hỏi phương tiện phải được bảo dưỡng tốt trước khi đi đăng kiểm. Nếu động cơ hoạt động không ổn định hoặc hệ thống nhiên liệu, lọc gió, kim phun bị bẩn sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả kiểm định khí thải.

Ngược lại, nếu chất lượng xe tốt, được bảo dưỡng thường xuyên, định kỳ, dù đạp hết ga 4 lần hay nhiều hơn nữa cũng không ảnh hưởng đến động cơ xe.

Ông Nguyễn Đông Phong, Trưởng phòng Phương tiện giao thông đường bộ - Cục Đăng kiểm VN cho biết, phương pháp kiểm tra khí thải hiện nay đã được sử dụng nhiều năm tại các nước trên thế giới, được đánh giá là đơn giản, chi phí thấp nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả trong kiểm soát khí thải.

Để đáp ứng yêu cầu kiểm tra khí thải, phương tiện chỉ cần đảm bảo tình trạng kỹ thuật thông thường theo khuyến cáo của nhà sản xuất, không đòi hỏi các điều kiện quá phức tạp.

Tuy nhiên, ở Việt Nam, nhiều chủ xe vẫn có tâm lý, xe còn chạy được nghĩa là vẫn "bình thường", trong khi các chỉ số kỹ thuật, đặc biệt là khí thải, có thể đã suy giảm.

Thống kê của Cục Đăng kiểm VN, sau hơn một tuần áp dụng quy trình kiểm tra khí thải mới trên toàn quốc, tỷ lệ xe sử dụng động cơ xăng không đạt về kiểm tra khí thải so với tuần liền kề tăng 2,2 lần (từ 1,1% lên 2,5%); xe sử dụng động cơ diesel tăng 3,1 lần (từ 1,5% lên 4,9%).

Theo ông Nguyễn Tô An, Phó cục trưởng Cục Đăng kiểm VN, con số này cho thấy việc siết kiểm soát phát thải theo hướng nghiêm ngặt là cần thiết nhằm hạn chế các phương tiện có lượng phát thải cao lưu thông nếu không được bảo dưỡng, sửa chữa phù hợp. Tuy nhiên, cần thêm thời gian để có số liệu đánh giá khách quan hơn.

Không lo hư hỏng động cơ

Trước những lo lắng của chủ xe về kiểm định khí thải, nhất là với xe sử dụng động cơ diesel, ông An khẳng định các nhà sản xuất đã thiết kế động cơ để có thể hoạt động hàng trăm nghìn km tại nhiều trạng thái, bao gồm cả tốc độ vòng quay tối đa theo thiết kế (với điều kiện trong quá trình sử dụng, xe phải được bảo dưỡng, sửa chữa, thay thế phụ tùng… đúng theo khuyến cáo của nhà sản xuất).

Cục Đăng kiểm VN khẳng định việc kiểm định khí thải theo quy trình mới không làm hư hỏng động cơ nếu được chú trọng bảo dưỡng sửa chữa theo khuyến cáo.

Việc đạp hết hành trình bàn đạp ga để động cơ xe đạt tới tốc độ quay không tải lớn nhất theo thiết kế của nhà sản xuất trong vài giây về cơ bản không thể gây hỏng hóc xe; trừ trường hợp động cơ thực tế đã bị lỗi, tiềm ẩn lỗi hoặc hư hỏng từ trước đó.

Để đảm bảo không phát sinh các hư hỏng do quá trình kiểm định khí thải, Cục Đăng kiểm VN đã hướng dẫn, tập huấn với các cơ sở đăng kiểm, đăng kiểm viên để có biện pháp kiểm tra xe, động cơ trước khi đưa vào kiểm định khí thải nhằm phát hiện các lỗi hư hỏng của xe hoặc các lỗi, hư hỏng tiềm ẩn có thể phát sinh hỏng hóc trong quá trình thực hiện kiểm định khí thải.

Bên cạnh đó, Cục Đăng kiểm VN cũng khuyến cáo chủ xe trước khi đưa xe đi kiểm định cần đưa xe đi bảo dưỡng, sửa chữa tại các cơ sở có uy tín để đảm bảo xe được bảo dưỡng, sửa chữa theo đúng khuyến cáo của nhà sản xuất. Điều này cũng giảm hỏng hóc phát sinh trong quá trình sử dụng và tăng tuổi thọ của phương tiện.

Chia sẻ thêm, PGS.TS Đàm Hoàng Phúc, Giám đốc Chương trình đào tạo kỹ thuật ô tô (Đại học Bách khoa Hà Nội) cho biết, hầu hết xe diesel đều được trang bị bộ điều tốc giới hạn số vòng quay tối đa; được nhà sản xuất công bố khi xuất xưởng.

Vì vậy việc đạp hết ga trong thời gian ngắn vẫn nằm trong phạm vi kỹ thuật cho phép của nhà sản xuất và không gây hư hại nếu động cơ được bảo dưỡng tốt và bộ điều tốc hoạt động ổn định.

Ông Lê Đức Nguyên, Giám đốc Việt Đức Autospa (Hà Nội) cho rằng, việc bảo dưỡng xe cần phải được thực hiện nghiêm túc và không nên tiết kiệm.

"Việc bảo dưỡng xe theo kiểu tiết kiệm dẫn đến tiềm ẩn lỗi kỹ thuật, vận hành bình thường có thể không sao. Tuy nhiên, nếu phải vận hành trong trạng thái hết công suất, những lỗi này có thể gây ra hư hỏng lớn hơn, khiến chi phí sửa chữa tốn kém hơn", ông Nguyên nói.

T.Đức - L.Đức - M.Quỳnh

Yến Chi

Thanh Tùng