Thanh niên Trung Quốc đổ xô xuất ngoại tìm việc

Bo đã lên kế hoạch di cư suốt 3 năm qua. Thanh niên 25 tuổi dự định sang Australia làm điều dưỡng, nếu không thành công anh sẽ chuyển hướng đi Pháp.

"Nếu không đi ngay bây giờ, mọi thứ sẽ chỉ khó khăn hơn", Bo, nhân viên phòng nhân sự một cơ quan nhà nước ở Bắc Kinh, thổ lộ.

Ở nơi Bo làm việc, cánh cửa tuyển dụng đang khép lại nhanh chóng. Năm 2022, khoảng 400 hồ sơ tranh nhau 15 suất tuyển dụng với mức lương tháng 400-700 USD. Sang năm 2023, tỷ lệ chọi khốc liệt hơn: 1.000 người cạnh tranh 8 vị trí.

"Thanh niên ngày nay chỉ có 3 lựa chọn: nằm yên mặc kệ sự đời, lao vào cuộc chiến cạnh tranh đến kiệt sức, hoặc rời đi. Tôi chọn phương án cuối", chàng trai trẻ nói.

Với tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên Trung Quốc quanh mức 17%, thế hệ sinh sau năm 2000 như Bo đang tạo nên làn sóng di cư lao động mới, nối gót giới tinh hoa tìm cơ hội nơi xứ người. Nhưng khác với thế hệ trước, họ không đi để hưởng thụ, mà để sinh tồn.

Yong Haonan, một du học sinh, nắm bắt xu hướng này. Năm ngoái, Yong đăng video giới thiệu các con đường làm việc và nhập cư ở nước ngoài theo từng quốc gia, thu hút gần 30.000 người theo dõi trong vài tháng. Cùng thời điểm, chàng thanh niên 18 tuổi lập các nhóm thảo luận trực tuyến, quy tụ gần 4.000 thành viên kể từ khi ra mắt vào tháng 9/2025.

Những thanh niên Trung Quốc tìm đến Yong rất đa dạng: từ sinh viên Đại học Bắc Kinh danh giá đến những chuyên gia IT ngoài 30 tuổi vừa nhận quyết định sa thải. Điểm chung của họ là sự sẵn sàng: chấp nhận làm thợ hàn, thợ sửa ống nước, miễn là có thể ra nước ngoài.

Nhưng "miền đất hứa" không còn màu hồng với thanh niên Trung Quốc. Guan, 28 tuổi, rời Trung Quốc sau khi rải 300 hồ sơ vô vọng trong nước. Anh đến Indonesia làm việc trong mảng tài chính, rồi chuyển sang Congo. Ở châu Phi, anh vừa làm việc vừa chống chọi với bệnh sốt rét.

"10 năm trước, sang châu Phi lương hơn 140.000 USD mỗi năm là bình thường. Giờ đây, công việc với mức lương 20.000 USD cũng vô số người tranh nhau nhận", Guan chua chát thừa nhận. Sự cạnh tranh từ làn sóng người lao động ồ ạt đổ sang đã kéo tụt mặt bằng lương tại hải ngoại. Dù vậy, Guan vẫn bám trụ để tích lũy vốn, nuôi hy vọng sang Đức định cư.

Phó giáo sư Fu Fangjian (Đại học Quản lý Singapore) nhìn nhận hiện tượng này dưới góc độ tích cực hơn. Ông cho rằng cảm giác bất lực của giới trẻ là hiện tượng toàn cầu. Không chỉ ở Trung Quốc, thanh niên Mỹ cũng đang chịu áp lực việc làm lớn.

"Khi cạnh tranh trong nước trở nên quá khốc liệt, thay đổi môi trường có thể là phương án hợp lý. Người đi thì sống, cây dời thì chết. Con người có khả năng thích nghi tốt hơn thực vật", Fu bình luận.

Fu nói thêm rằng thương mại Trung Quốc hiện đã hiện diện tại hơn 190 quốc gia, và nếu người trẻ đi theo chiến lược vươn ra toàn cầu, việc chấp nhận rủi ro có thể mở ra cơ hội cho tương lai tốt hơn.

Linh Phong/Think China