Tháng Giêng, khai hội làng nghề

Du khách được hướng dẫn điêu khắc gỗ tại Ngày hội làng nghề truyền thống Kim Bồng năm 2026. Ảnh: VĨNH LỘC

Điểm hẹn văn hóa

Ông Andrew, du khách Anh, cùng gia đình lần đầu có trải nghiệm đáng nhớ tại Làng mộc Kim Bồng (phường Hội An) khi nơi đây tổ chức Lễ tế tiền hiền và Ngày hội làng nghề truyền thống.

Trong không khí rộn ràng đầu xuân, những thành viên gia đình ông Andrew hòa mình vào các trò chơi dân gian như hô hát bài chòi, tham gia phiên chợ quê, đặc biệt được nghệ nhân hướng dẫn chế tác những sản phẩm mộc nhỏ xinh mang về làm quà lưu niệm.

“Đây là khoảnh khắc tuyệt vời để các con tôi hiểu hơn về một nền văn hóa mới”, ông Andrew chia sẻ. Với ông, điều ấn tượng nhất không chỉ là những tác phẩm tinh xảo của làng mà còn là cách cộng đồng làng nghề vừa gìn giữ nghi thức truyền thống trang nghiêm, vừa cởi mở đón khách tham gia vào đời sống văn hóa của mình.

Là vùng đất của những làng nghề truyền thống lâu đời, tháng Giêng cũng là thời điểm các lễ hội làng nghề xứ Quảng đồng loạt diễn ra. Tại Làng rau Trà Quế (phường Hội An Tây), mùng 7 Tết hằng năm được xem là ngày khởi đầu cho một chu kỳ sản xuất mới. Lễ hội Cầu Bông cũng chính là sự khởi đầu cho mùa lễ hội của các làng nghề xứ Quảng.

Ông Lê Hồ Phước Vĩnh, Giám đốc Công ty TNHH Lữ hành quốc tế Lê Nguyễn cho biết, nhiều du khách châu Âu, kể cả người trẻ, rất quan tâm các sự kiện lễ hội làng nghề.

“Với họ, đây là những điều khá lạ lẫm và độc đáo. Họ không chỉ muốn hòa mình vào lễ hội mà còn muốn hiểu vì sao người dân tổ chức nghi lễ, vì sao tin vào tổ nghề, vào đất trời”, ông Vĩnh nói.

Du khách tham gia hoạt động trồng rau tại lễ hội Cầu Bông làng rau Trà Quế. Ảnh: VĨNH LỘC

Tại lễ hội Cầu Bông năm nay, công ty của ông Vĩnh đưa 15 du khách Na Uy và Đức tham gia trải nghiệm, cùng người dân trồng rau, tưới nước, bón phân, thu hoạch rồi thưởng thức những món ăn chế biến từ chính nông sản tại vườn.

Qua đó, giúp du khách cảm nhận rõ nét giá trị của lao động và sự gắn bó giữa con người với thiên nhiên - yếu tố cốt lõi làm nên thương hiệu Trà Quế.

“Chúng tôi luôn tìm kiếm những sản phẩm có tính khác biệt. Lễ hội làng nghề đáp ứng điều đó vì mang tính thời điểm, có câu chuyện văn hóa rõ ràng và dễ kết hợp với các tuyến tham quan khác”, ông Vĩnh chia sẻ.

Theo ông Vĩnh, các tour chuyên đề “du xuân làng nghề” không chỉ hấp dẫn khách quốc tế mà còn được khách nội địa ưa chuộng, bởi giúp họ tìm về cội nguồn văn hóa trong những ngày đầu năm.

Trụ cột du lịch văn hóa

Mặc dù chưa có số liệu thống kê cụ thể về tỷ lệ khách tham quan làng nghề trong tổng cơ cấu khách đến thành phố Đà Nẵng, song có thể khẳng định sản phẩm du lịch làng nghề đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong bức tranh chung của ngành du lịch.

Tại Làng đá mỹ nghệ Non Nước, Làng mộc Kim Bồng, Làng gốm Thanh Hà hay cơ sở Đất nung Lê Đức Hạ… nguồn thu không chỉ đến từ bán vé tham quan mà còn từ hoạt động trải nghiệm, bán sản phẩm lưu niệm, đơn đặt hàng thủ công mỹ nghệ. Nhiều hộ dân cho biết, nhờ khách du lịch mà đầu ra sản phẩm thêm ổn định, thu nhập được cải thiện rõ rệt.

Theo Nghệ nhân nhân dân Huỳnh Sướng, chủ cơ sở mộc Kim Bồng Huỳnh Ri, việc đón khách diễn ra quanh năm, nhưng lễ tế tiền hiền và khai hội mới thực sự là mốc khởi đầu cho một năm sản xuất.

“Chúng tôi tin rằng đầu năm làm lễ trang trọng, tưởng nhớ tổ nghề thì cả năm sẽ hanh thông. Đây cũng là dịp quảng bá hình ảnh làng nghề đến du khách gần xa”, ông Sướng nói.

Lễ hội làng nghề trở thành điểm hẹn văn hóa của du khách quốc tế. Ảnh: VĨNH LỘC

Ông Trần Quý Tấn, Trưởng phòng Quản lý lữ hành (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Đà Nẵng) cho hay, ngành đang xây dựng đề án phát triển du lịch nông nghiệp trình UBND thành phố và các sở, ngành liên quan. Đề án bao hàm các sản phẩm du lịch làng nghề, sinh thái, nông thôn, hướng tới xây dựng hệ sinh thái sản phẩm đa dạng và bền vững.

Khi đề án được thông qua, thành phố sẽ có cơ sở để phân tích, đánh giá toàn diện hiệu quả và mức độ đóng góp của du lịch nông nghiệp nói chung, du lịch làng nghề nói riêng vào tăng trưởng du lịch. Quan trọng hơn, đây sẽ là nền tảng để hoạch định chính sách hỗ trợ hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực và xúc tiến quảng bá.

“Khai hội làng nghề không chỉ là nghi thức mở đầu năm mới, đó còn là lời khẳng định về sức sống của nghề truyền thống trong đời sống đương đại, là điểm hẹn văn hóa kết nối cộng đồng và du khách, từ đó tạo “cú hích” khởi động mùa du lịch mới với nhiều kỳ vọng tăng trưởng”, ông Tấn nhìn nhận.

VĨNH LỘC