Tháng 3 trên những công trường khắc phục thiên tai

Máy lu, xe cơ giới san gạt nền đường tại khu vực xây dựng cầu Mọ, xã Xuân Tín. Ảnh: Tăng Thúy

Tháng 3, con đường dẫn vào xã Yên Nhân vẫn phảng phất màu đất đỏ mới san gạt. Dọc Quốc lộ 47, nhiều vệt taluy bị xé toạc bởi các trận sạt lở năm 2025 còn in rõ trên sườn núi. Nhưng giữa những dấu tích ấy, tiếng máy xúc, búa thép... tạo nên nhịp lao động trên công trường khắc phục sau thiên tai.

Năm 2025, hoàn lưu bão số 5 và bão số 10 gây mưa lớn kéo dài tại khu vực miền núi Thanh Hóa. Trên tuyến Quốc lộ 47 đoạn qua xã Yên Nhân, nhiều điểm sạt lở xảy ra liên tiếp, có nơi đất đá vùi lấp hoàn toàn mặt đường, khiến giao thông bị chia cắt. Có thời điểm, xã gần như bị cô lập, nhiều bản làng phải tiếp tế lương thực bằng các đoàn cứu trợ vượt rừng.

Thiên tai để lại hậu quả nặng nề. Những bản ven suối như Chiềng, Na Nghịu chìm trong cảnh ngổn ngang bùn đất, nhiều ngôi nhà chỉ còn nền móng sau lũ. Sau thiên tai, nhiều công trình khắc phục sạt lở đã được triển khai trên địa bàn xã. Trên tuyến Quốc lộ 47, máy móc hoạt động liên tục để xử lý các điểm taluy hư hỏng. Tại km107+550, công nhân gia cố taluy âm bằng kè đá và bê tông. Anh Trịnh Tuấn Vũ, cán bộ kỹ thuật cho biết, công trình được triển khai từ cuối năm 2025, phần đào móng đã hoàn thành, các hạng mục gia cố đang được triển khai thi công.

Ở trung tâm xã Yên Nhân, công trình kè chống sạt lở bờ suối Chiềng cũng được triển khai. Dưới lòng suối, những khung thép dựng thành hàng dài chuẩn bị đổ bê tông tạo tuyến kè kiên cố. Trên bờ, máy xúc san gạt đất đá, xe vật liệu nối nhau xuống công trường. Song song với việc khôi phục hạ tầng, khu tái định cư Na Quan, thôn Na Nghịu, cũng được triển khai. Khu đồi rộng lớn được san gạt để bố trí nơi ở mới cho các hộ dân nằm trong vùng có nguy cơ sạt lở, lũ quét. Hai khu tái định cư có tổng diện tích gần 6ha, tổng mức đầu tư khoảng 30 tỷ đồng, dự kiến bố trí cho 72 hộ dân.

Sau mùa lũ dữ, Yên Nhân vẫn còn nhiều việc phải làm. Nhưng giữa nắng gió miền núi tháng 3, những công trường đang nối lại đường sá, kè suối và dựng nên những khu dân cư mới.

Không chỉ những tuyến đường miền núi bị sạt lở, sau mùa mưa lũ năm 2025, nhiều công trình cầu cống ở Thanh Hóa cũng bị thiên tai xé toạc, để lại những khoảng đứt gãy trong đời sống dân sinh. Ở xã Xuân Tín, cầu Mọ bắc qua sông Cầu Chày là một trong những điểm như thế. Những ngày tháng này, tại công trường thi công xây dựng cầu Mọ hoạt động gần như liên tục. Trên bãi thi công ven sông, máy lu, máy xúc, cần cẩu và xe tải ra vào không ngớt. Những phiến dầm bê tông dự ứng lực đã được đúc và tập kết tại công trường; nền đường hai đầu cầu dần thành hình sau từng lớp đất được san gạt, lu lèn. Cầu Mọ bị lũ cuốn trôi trong đợt mưa lớn cuối tháng 9 và đầu tháng 10/2025, khiến gần 550 hộ dân và khoảng 300 học sinh địa phương gặp nhiều khó khăn trong đi lại.

Xuân Tín là xã bán sơn địa với hơn 26.000 dân, sinh sống tại 37 thôn. Trên địa bàn có hệ thống đê dài hơn 21km dọc theo sông Chu và sông Cầu Chày. Nhiều khu dân cư ven sông thường xuyên chịu tác động của bão lũ. Vì vậy, cầu Mọ không chỉ là công trình giao thông, mà còn là tuyến kết nối quan trọng phục vụ việc đi lại, học tập và sản xuất của người dân trong vùng. Ngày 26/12/2025, Chủ tịch UBND tỉnh ban hành Quyết định số 4072/QĐ-UBND phê duyệt dự án khẩn cấp xây dựng mới cầu Mọ, với tổng mức đầu tư khoảng 70 tỷ đồng. Theo thiết kế, cầu gồm 5 nhịp dài 183,4m, mặt cầu rộng 8m; đường hai đầu cầu dài khoảng 0,7km. Đến đầu tháng 3/2026, giá trị khối lượng thi công đạt khoảng 11 tỷ đồng, tương đương 18% giá trị hợp đồng.

Ông Vũ Văn Đông, Chủ tịch UBND xã Xuân Tín cho biết, sau đợt mưa lũ lớn năm 2025, ngoài cầu Mọ bị cuốn trôi, nhiều công trình hạ tầng khác trên địa bàn xã bị hư hỏng ở các mức độ khác nhau. Một số đoạn đê ven sông Cầu Chày bị sạt lở mái đê đang được gia cố; tuyến đường Cầu Núc, trục giao thông phục vụ đi lại và sản xuất của người dân cũng được xử lý các điểm sạt taluy để bảo đảm an toàn giao thông.

Thanh Hóa là địa phương thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai, đặc biệt tại các huyện miền núi. Theo Sở Xây dựng Thanh Hóa, bão số 5, bão số 10 và các đợt mưa lũ năm 2025 đã làm hư hỏng 7 tuyến quốc lộ và 28 tuyến đường tỉnh, với hơn 4.270 điểm sạt lở taluy dương và khoảng 200 vị trí sạt lở taluy âm,... tổng thiệt hại khoảng 285 tỷ đồng. Ngay sau thiên tai, UBND tỉnh đã phê duyệt hỗ trợ hơn 640 tỷ đồng để khắc phục hậu quả bão lũ năm 2025; trong đó hơn 518 tỷ đồng được phân bổ cho việc xử lý sạt lở và khôi phục hạ tầng giao thông.

Mùa mưa bão mới rồi cũng sẽ trở lại, nhưng hôm nay, trên những sườn núi và bờ sông, những con đường và nhịp cầu đang được khẩn trương xây dựng kiên cố hơn, như một cách để các địa phương đứng vững hơn trước thử thách của thiên tai.

Tăng Thúy