Thai nhi 20 tuần tuổi thiếu máu nặng được cứu sống ngay trong bụng mẹ

Thai nhi mới 20 tuần tuổi được phát hiện thiếu máu nặng, đối mặt nguy cơ suy tim, phù thai và tử vong trong tử cung. Nhờ kỹ thuật truyền máu bào thai qua dây rốn, các bác sĩ đã kịp thời can thiệp, giúp thai nhi vượt qua giai đoạn nguy hiểm.

Phát hiện thai nhi thiếu máu nặng khi khám thai định kỳ

Chị Trang (32 tuổi) mang thai lần thứ 5, có tiền sử sản khoa nhiều nguy cơ với 3 lần sảy thai và một lần sinh non.

Trong lần khám thai định kỳ ở tuần thứ 20, các bác sĩ ghi nhận thai nhi nặng khoảng 319 gram. Kết quả siêu âm Doppler động mạch não giữa (MCA-PSV) ở mức 45 cm/s, tương đương 1,75 MoM, cho thấy thai nhi đang bị thiếu máu nặng.

BS Nguyễn Thạc Việt, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội cho biết, nếu tình trạng thiếu máu kéo dài, thai nhi có thể bị suy tim, phù thai và tử vong trong tử cung.

Trước nguy cơ này, các bác sĩ quyết định thực hiện kỹ thuật truyền máu trong tử cung qua dây rốn nhằm bổ sung máu kịp thời, duy trì sự sống cho thai nhi.

Êkíp đang thực hiện truyền máu cho thai nhi. Ảnh minh họa.

Truyền máu cho thai nhi qua dây rốn

Trước khi can thiệp, sản phụ được sử dụng kháng sinh dự phòng và gây tê tại chỗ. Thai nhi cũng được gây mê nhằm hạn chế cử động trong quá trình thực hiện thủ thuật.

Dưới hướng dẫn của hệ thống siêu âm, bác sĩ xác định chính xác vị trí dây rốn rồi đưa kim xuyên qua thành bụng người mẹ, đi qua buồng tử cung để tiếp cận tĩnh mạch dây rốn của thai nhi.

Theo các chuyên gia, đây là kỹ thuật có độ khó cao bởi dây rốn ở thai 20 tuần tuổi rất nhỏ. Chỉ cần sai lệch vài milimet cũng có thể gây tổn thương mạch máu hoặc dẫn đến các biến chứng nguy hiểm. Do đó, thủ thuật đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa bác sĩ y học bào thai, gây mê hồi sức và các chuyên khoa liên quan.

Sau khi tiếp cận thành công dây rốn, ê-kíp lấy mẫu máu thai nhi để xét nghiệm khẩn cấp.

Kết quả cho thấy lượng huyết sắc tố (HGB) của thai nhi chỉ còn 6,6 g/dL, thấp gần một nửa so với mức bình thường. Thể tích khối hồng cầu (HCT) giảm sâu xuống 0,186 L/L, xác nhận tình trạng thiếu máu nghiêm trọng.

Đồng thời, mẫu dịch ối cũng được phân tích nhằm đánh giá các bất thường nhiễm sắc thể và loại trừ nguyên nhân di truyền.

Ngay sau đó, 29 ml máu được truyền từ từ vào tĩnh mạch dây rốn của thai nhi. Trong suốt quá trình can thiệp, nhịp tim thai được theo dõi liên tục để tránh nguy cơ quá tải tuần hoàn.

Thai nhi đáp ứng tốt sau truyền máu

Một ngày sau can thiệp, sức khỏe sản phụ ổn định, không ghi nhận dấu hiệu bất thường như đau bụng hay ra máu âm đạo.

Thai nhi cử động tốt, nhịp tim ổn định ở mức 146 lần/phút.

Đặc biệt, chỉ số Doppler động mạch não giữa (MCA-PSV) đã giảm từ 45 cm/s xuống còn 20,9 cm/s, cho thấy tình trạng thiếu máu được cải thiện rõ rệt. Các chỉ số sinh học của thai nhi phù hợp tuổi thai, cân nặng ước tính tăng lên khoảng 341 gram.

Sau khi đánh giá toàn diện cho thấy cả mẹ và con đều trong tình trạng an toàn, sản phụ được xuất viện và tiếp tục theo dõi thai kỳ nguy cơ cao theo lịch hẹn.

Vì sao thai nhi bị thiếu máu?

Theo các chuyên gia y học bào thai, thiếu máu thai nhi có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau.

Trong đó phổ biến nhất là bất đồng nhóm máu hệ Rh giữa mẹ và con, khiến cơ thể người mẹ tạo ra kháng thể tấn công hồng cầu thai nhi.

Ngoài ra, tình trạng này cũng có thể liên quan đến nhiễm virus, đặc biệt là Parvovirus B19 làm suy giảm khả năng tạo máu của thai nhi; hội chứng truyền máu song thai hoặc các bệnh lý huyết học di truyền như Thalassemia.

Hiện nay, siêu âm Doppler khảo sát vận tốc đỉnh tâm thu động mạch não giữa (MCA-PSV) được xem là phương pháp hiệu quả để phát hiện sớm thiếu máu thai nhi.

Khi bị thiếu máu, cơ thể thai nhi sẽ tự động giãn mạch não nhằm ưu tiên cung cấp oxy cho não bộ. Sự thay đổi này khiến tốc độ dòng máu qua động mạch não giữa tăng cao và có thể được phát hiện thông qua siêu âm Doppler.

Khám thai định kỳ giúp phát hiện bất thường từ sớm

Các chuyên gia khuyến cáo thai phụ cần tuân thủ lịch khám thai định kỳ, bởi nhiều bất thường nguy hiểm như thiếu máu thai nhi, rối loạn tuần hoàn hoặc dị tật bẩm sinh thường diễn tiến âm thầm và không gây triệu chứng rõ ràng cho người mẹ.

Đặc biệt, các mốc khám thai quan trọng ở tuần 12, tuần 20-22 và tuần 32 có ý nghĩa rất lớn trong việc khảo sát hình thái và đánh giá sức khỏe thai nhi.

Việc kết hợp siêu âm Doppler mạch máu với đo vận tốc đỉnh tâm thu động mạch não giữa (MCA-PSV) giúp bác sĩ phát hiện sớm nguy cơ thiếu máu, suy tuần hoàn hoặc phù thai, từ đó có phương án can thiệp kịp thời ngay khi thai nhi còn trong bụng mẹ.