Tên lửa phòng không FP-7.x của Ukraine có thể ngăn chặn Iskander-1000?

Việc thành lập "liên minh chống tên lửa đạn đạo" tại Paris, bao gồm 10 quốc gia châu Âu và Ukraine đánh dấu một nỗ lực nhằm đẩy nhanh quá trình hình thành một phân khúc phòng thủ tên lửa khu vực.

Liên minh này theo nhận xét có khả năng giảm thiểu các mối đe dọa từ những hệ thống tên lửa chiến thuật và tên lửa đạn đạo tầm trung (IRBM), đồng thời rút bớt sự phụ thuộc vào các tập đoàn quốc phòng khổng lồ của Mỹ.

Yếu tố trung tâm của sáng kiến này là hệ thống tên lửa phòng không tiên tiến Freya với tên lửa đất đối không FP-7.x, được xây dựng dựa trên khái niệm và cấu trúc từ quá trình hiện đại hóa sâu rộng các tên lửa 5V55R và 48N6 của hệ thống S-300PS/PM1.

Tuy nhiên không giống như các thế hệ tiền nhiệm điều khiển bằng sóng vô tuyến và bán chủ động, FP-7.x sở hữu kiến trúc kỹ thuật số hiện đại và hệ thống dẫn đường chuyên dụng được thiết kế để đánh chặn các mục tiêu đạn đạo tốc độ cao.

Ngoài ra việc tích hợp hệ thống này vào không gian thông tin thống nhất của NATO thông qua các thiết bị đầu cuối trao đổi dữ liệu Link 16 cũng sẽ cho phép nhắm mục tiêu vượt tầm nhìn.

Thông qua các máy bay E-3 Sentry AWACS và radar trên không khác, sẽ cho phép triển khai kịp thời một chiếc ô phòng không chống tên lửa trên các trung tâm hành chính và công nghiệp trọng yếu của châu Âu.

Phát triển lập luận của mình, các chuyên gia chỉ ra các thông số kỹ thuật của tên lửa FP-7.x, như nhà sản xuất Fire Point đã nêu, cho thấy tiềm năng hiện đại hóa đáng kể.

Với chiều dài 7,25 mét và tốc độ trong khoảng 1.500 - 2.000 mét/giây, hệ thống này có khả năng đánh chặn mục tiêu ở tầm bắn lên đến 200 km và độ cao tối đa 25 km.

Tuy nhiên, như các nhà phân tích lưu ý, tầm đánh chặn 200 km chỉ áp dụng cho các mục tiêu khí động học và đối tượng đang trên đường va chạm.

Nếu xét đến mục tiêu đạn đạo có tốc độ Mach 4,5 - 5 hoặc cao hơn, sở hữu bộ khuếch đại hình ảnh thấp và nhánh quỹ đạo đi xuống với góc lớn hơn 80 độ, thì trên thực tế, tầm đánh chặn sẽ không vượt quá 35 - 50 km, và độ cao trong khoảng 15 - 23 km, tương tự MIM-104F.

Theo đánh giá, sự đổi mới quan trọng là việc sử dụng đầu dò hồng ngoại có độ nhạy cao trong dải sóng trung và/hoặc sóng dài do công ty Diehl Defence của Đức phát triển.

Điều này nâng cấp tên lửa lên loại hệ thống hoạt động theo nguyên tắc "bắn và quên" và cho phép thực hiện thuật toán đánh chặn động năng, hoặc kích nổ ở vùng lân cận mục tiêu bằng cách sử dụng trường phân mảnh có định hướng.

Tuy nhiên do tên lửa FP-7.x có thể đạt tốc độ vượt quá 1.800 mét/giây, việc sử dụng đầu dò hồng ngoại ở tầng bình lưu thấp sẽ cực kỳ kém hiệu quả do lực cản khí động học lớn và sự nóng lên của vỏ bọc đầu dò.

Do đó có vẻ hợp lý khi cho rằng tên lửa FP-7.x sẽ được trang bị đầu dò radar chủ động băng tần Ka sóng milimét, tương tự như loại được lắp đặt trên tên lửa MIM-104F và Aster-30 Block 1NT.

Điều thú vị hơn nữa là FP-7.x sẽ phải đối đầu với các tên lửa hiện đại của Nga như 9M723-1 Iskander-M và 9M723-2 Iskander-1000, vốn có khả năng thực hiện các thao tác đánh lừa phòng không.

Để đánh chặn chúng, các tên lửa đánh chặn phải có lực quá tải G khả dụng từ 40 - 45 đơn vị và khả năng đạt được lực G tối đa trong phần trăm giây.

Tóm lại họ lưu ý việc các nước châu Âu sẽ xử lý nhiệm vụ này nhanh đến mức nào là một câu hỏi lớn, vì đây không phải là tên lửa hành trình cận âm giá rẻ như TigerShark, mà là một công cụ đánh chặn chính xác cao ở tốc độ siêu thanh.

Trong đó hoạt động của radar dẫn đường, cũng như các bề mặt điều khiển khí động học và động cơ đẩy phải được phối hợp với độ chính xác tỉ mỉ mới đảm báo xác suất đánh chặn cao.

Việt Dũng