Tập trung triển khai hiệu quả chương trình xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Huy Thành chủ trì điểm cầu Hà Tĩnh.

Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035 được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư tại Nghị quyết số 257/2025/QH15, ngày 11/12/2025. Đối với giai đoạn I, từ năm 2026 đến năm 2030, chương trình được Bộ trưởng Bộ NN&MT phê duyệt tại Quyết định số 417/QĐ-BNNMT ngày 31/1/2026.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, các điều kiện nền tảng để triển khai chương trình đã cơ bản được hình thành. Hệ thống cơ chế, chính sách và văn bản hướng dẫn ở trung ương được ban hành đầy đủ, tương đối đồng bộ, tạo khung pháp lý thống nhất để tổ chức thực hiện chương trình trên phạm vi cả nước, vượt tiến độ trước 1 tháng so với yêu cầu Chính phủ giao.

Quá trình tích hợp ba chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn trước bước đầu tạo đầu mối chỉ đạo thống nhất, giảm phân tán trong quản lý, hạn chế trùng lặp về địa bàn, đối tượng và nội dung hỗ trợ.

Đại biểu tại điểm cầu các tỉnh (Ảnh chụp màn hình).

Ở cấp trung ương, Bộ NN&MT đã chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành hoàn thiện hồ sơ, trình Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập Ban Chỉ đạo Trung ương thực hiện chương trình. Đồng thời, bộ đã hoàn thành việc kiện toàn Văn phòng Điều phối quốc gia Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Trên cơ sở các văn bản của Trung ương, các tỉnh, thành phố đã từng bước cụ thể hóa Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo thẩm quyền.

Các đại biểu tham dự hội nghị tại điểm cầu Hà Tĩnh.

Đến hết tháng 6/2026, có 31/34 tỉnh, thành phố hoàn thành phân loại nhóm xã; 17/34 tỉnh, thành phố ban hành kế hoạch thực hiện chương trình; 9/34 tỉnh, thành phố ban hành nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ ngân sách; 4/34 địa phương ban hành bộ tiêu chí xã NTM. Ngoài ra, 23/34 tỉnh, thành phố đã thành lập ban chỉ đạo chương trình cấp tỉnh.

Về tình hình giải ngân, đối với vốn đầu tư công, lũy kế giải ngân đến hết ngày 30/6/2026 đạt hơn 2.714 tỷ đồng, bằng 23,5% kế hoạch (bao gồm kế hoạch ngân sách trung ương kéo dài và ngân sách địa phương). Đối với kinh phí thường xuyên, lũy kế giải ngân đến ngày 30/6/2026 hơn 1.827 tỷ đồng, đạt 15,2% dự toán (bao gồm dự toán đã làm thủ tục kéo dài).

Trong phát triển sản phẩm OCOP, Bộ NN&MT đã tổ chức phiên họp Hội đồng đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP cấp trung ương vào ngày 15/4/2026; công nhận 40 sản phẩm OCOP 5 sao cấp quốc gia, nâng tổng số sản phẩm OCOP 5 sao cả nước lên 166 sản phẩm.

Đối với phát triển du lịch nông thôn, Bộ NN&MT đã ban hành kế hoạch thực hiện nội dung phát triển du lịch nông thôn thuộc Chương trình giai đoạn 2026-2030; chủ trì, phối hợp với Bộ VH-TT&DL cùng các cơ quan liên quan chuẩn bị tổ chức Hội thi “Làng du lịch nông thôn Việt Nam”.

Trong 6 tháng cuối năm, các bộ, cơ quan Trung ương và địa phương tiếp tục rà soát khó khăn, vướng mắc; chủ động hướng dẫn, giải đáp và xử lý theo thẩm quyền. Đồng thời, khẩn trương hoàn thành các thủ tục giao, phân bổ vốn ngân sách trung ương năm 2026; hướng dẫn địa phương tổ chức thực hiện chương trình phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Các địa phương hoàn thành kế hoạch thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030 và năm 2026; ban hành nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn, cụ thể hóa Bộ tiêu chí quốc gia về NTM và các văn bản thuộc thẩm quyền.

Tại hội nghị, các đại biểu cũng đã tập trung trao đổi, làm rõ những khó khăn, vướng mắc và đề xuất các giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2030.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đánh giá cao nỗ lực của các bộ, ngành Trung ương và địa phương trong quá trình triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 – 2030 trong thời gian qua.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ NN&MT phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành tiếp tục hoàn thiện các cơ chế, chính sách và ban hành các văn bản hướng dẫn, hỗ trợ địa phương trong quá trình triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 – 2030 đảm bảo đồng bộ, hiệu quả.

Bộ Tài chính tăng cường hướng dẫn, đôn đốc các địa phương đẩy nhanh tiến độ giải ngân, trong đó ưu tiên địa bàn khó khăn; tổ chức kiểm tra, làm việc trực tiếp với những địa phương có tiến độ chậm, tỷ lệ giải ngân thấp hoặc còn nhiều khó khăn để kịp thời tháo gỡ, xử lý ngay các vấn đề thuộc thẩm quyền.

Bộ Nội vụ phối hợp với các bộ, ngành, địa phương hướng dẫn, kiện toàn Ban Chỉ đạo và cơ quan thường trực, giúp việc thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia ở các cấp; tổ chức theo hướng thống nhất một ban chỉ đạo nhằm bảo đảm tinh gọn đầu mối, nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành và phối hợp triển khai.

Đối với các địa phương, khẩn trương thành lập hoặc kiện toàn ban chỉ đạo thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia; kiện toàn cơ quan thường trực, cơ quan giúp việc và ban hành quy chế hoạt động, chương trình công tác, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng cơ quan, thành viên; phân bổ, quản lý, sử dụng hiệu quả các nguồn lực, lấy kết quả giải ngân và hiệu quả sử dụng nguồn vốn làm thước đo đánh giá công tác lãnh đạo, chỉ đạo.

Đồng thời, xác định rõ nhu cầu cấp thiết về đất ở, nhà ở, đất sản xuất, điện, nước sinh hoạt và hạ tầng xã hội thiết yếu để lựa chọn nhiệm vụ, bố trí nguồn lực phù hợp trong năm 2026 và các năm tiếp theo; tập trung, phấn đấu giải ngân hết 100% số vốn được kéo dài trong năm 2026. Các địa phương tiếp tục phát huy vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng NTM bảo đảm chương trình được triển khai thực chất, hiệu quả và bền vững.

Thái Oanh